Ngày hội toàn quốc, không chỉ là một lễ kỷ niệm
Ngày Văn hóa Việt Nam là dịp để cộng đồng trên cả nước cùng tham gia sáng tạo, gìn giữ và thụ hưởng các giá trị văn hóa, thay vì chỉ đứng ngoài theo dõi một chương trình biểu diễn. Năm 2026 đánh dấu lần đầu ngày hội 24/11 được tổ chức trên phạm vi toàn quốc, gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất. Tính đến ngày 5/11, 34/34 tỉnh, thành phố đã có kế hoạch, với tổng cộng 406 hoạt động được chuẩn bị. Quy mô ấy đáng chú ý, nhưng điều quyết định sức sống của ngày hội sẽ là việc các hoạt động có đến được khu dân cư và khuyến khích người dân cùng góp mặt hay không. Nếu văn hóa chỉ hiện diện trên sân khấu lớn, ý nghĩa cộng đồng sẽ khó trọn vẹn.
Trong 406 chương trình, 282 thuộc lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật; 36 là hoạt động thể dục, thể thao và 85 là trưng bày, triển lãm. Các nhóm nội dung còn bao gồm truyền thông số, bảo tồn di sản, phát triển văn hóa đọc, giao lưu cộng đồng và quảng bá giá trị văn hóa. Sự đa dạng này giúp sự kiện văn hóa 24/11 mở rộng khỏi khuôn khổ một ngày lễ: người dân có thể gặp văn hóa qua trình diễn, triển lãm, hoạt động tại địa phương và những trải nghiệm gắn với đời sống thường nhật.
Mỹ Đình là điểm hẹn lớn, nhưng hoạt động cơ sở mới tạo độ lan tỏa
Tại Hà Nội, hoạt động ở không gian đi bộ Hồ Hoàn Kiếm bắt đầu từ ngày 21/11, với diễu hành di sản và các sân khấu nghệ thuật truyền thống. Sáng 24/11, lễ kỷ niệm 80 năm Hội nghị Văn hóa toàn quốc lần thứ nhất dự kiến diễn ra tại Nhà hát Hồ Gươm. Đến tối cùng ngày, đêm nghệ thuật Mỹ Đình kết hợp âm thanh, ánh sáng và pháo hoa, dự kiến đón 50.000 khán giả và được truyền hình trực tiếp trên toàn quốc. Đây là điểm nhấn có sức hút đại chúng rõ rệt; song một chương trình quy mô lớn chỉ thực sự đại diện cho ngày hội khi được đặt cạnh những sinh hoạt văn hóa gần gũi ở từng địa phương.
Danh sách hoạt động còn hướng đến giao lưu văn nghệ, trình diễn dân ca, dân vũ, trải nghiệm di sản, giới thiệu ẩm thực, thể thao, triển lãm và văn hóa đọc. Một lựa chọn thiết thực khác là Tuần phim chào mừng Liên hoan phim quốc tế Hà Nội lần thứ VIII kết hợp hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam; các suất chiếu từ ngày 22 đến 24/11 được mở cửa miễn phí. Sự kết hợp giữa chương trình lớn, hoạt động tại cộng đồng và cơ hội tiếp cận nghệ thuật giúp ngày hội có nhiều lối tham gia hơn, thay vì dồn toàn bộ sự chú ý vào một sân khấu.
Đại đoàn kết kết nối cộng đồng trong nước và kiều bào
Việc gắn Ngày Văn hóa Việt Nam với Ngày hội Đại đoàn kết không chỉ là cách đặt hai sự kiện cạnh nhau. Điểm đáng kỳ vọng là văn hóa trở thành chất liệu để người dân gặp gỡ, chia sẻ và nhận diện những nét chung giữa các vùng miền, đồng thời trân trọng bản sắc riêng. Các hoạt động ở thôn, bản, tổ dân phố và khu dân cư vì thế có ý nghĩa không kém những chương trình cấp quốc gia: chúng đưa tinh thần đoàn kết vào không gian quen thuộc, nơi người dân có thể trực tiếp góp sức và cùng hưởng niềm vui.
Sự kết nối ấy cũng vượt khỏi biên giới. Sáng 31/10 theo giờ địa phương, Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc và Ngày Văn hóa Việt Nam tại châu Âu khai mạc tại Trung tâm Thương mại Sapa ở Praha, với đại diện cộng đồng người Việt đến từ 29 quốc gia. Đây là lần đầu sự kiện được tổ chức tại châu Âu; điểm nhấn là “Đại lộ Đại đoàn kết dân tộc”, không gian tái hiện hình ảnh Việt Nam giữa lòng châu Âu. Hoạt động này cho thấy ngày hội không chỉ dành cho người tham dự trong nước: với thế hệ trẻ sinh ra ở nước ngoài, việc nhìn thấy lịch sử, địa lý và bản sắc Việt Nam được giới thiệu trực quan có thể góp phần nuôi dưỡng tình yêu quê hương và ý thức gìn giữ tiếng Việt.
Ngày Văn hóa Việt Nam 2026 đáng chú ý không chỉ bởi 406 hoạt động, 34 địa phương cùng triển khai hay đêm nghệ thuật Mỹ Đình dự kiến đón 50.000 khán giả. Giá trị bền vững hơn nằm ở khả năng biến những con số ấy thành trải nghiệm có sự tham gia của cộng đồng, từ khu dân cư trong nước đến người Việt ở châu Âu. Khi sân khấu lớn song hành với sinh hoạt tại cơ sở và sự gắn kết kiều bào, ngày hội mới có thể làm trọn ý nghĩa: để văn hóa vừa được tôn vinh, vừa hiện diện trong đời sống.
