Năng lực tại chỗ quyết định những phút đầu
Lực lượng tại chỗ trong phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ là những người được trang bị kiến thức, kỹ năng để phát hiện nguy cơ, xử lý ban đầu và hỗ trợ người gặp nạn trước khi lực lượng chuyên trách đến. Hai chương trình huấn luyện dành cho dân phòng tại xã Phù Mỹ Nam và đội PCCC cơ sở ở khu nhà ở sinh viên cùng nhấn mạnh một điều: ứng phó sớm, đúng cách có thể giúp hạn chế thiệt hại về người và tài sản. Công an xã Phù Mỹ Nam tổ chức tập huấn nghiệp vụ PCCC và CNCH cho lực lượng dân phòng trên địa bàn. Tại buổi học, học viên được phổ biến kiến thức trọng tâm, chức năng và nhiệm vụ của lực lượng này. Nội dung không chỉ dừng ở quy định, mà còn hướng tới khả năng phối hợp với công an xã và các lực lượng khác khi có sự cố.
Dân phòng học nhận diện nguy cơ và thao tác chữa cháy
Chương trình ở Phù Mỹ Nam kết hợp kiến thức pháp luật với những tình huống gần gũi tại khu dân cư. Học viên được hướng dẫn nhận diện nguy cơ cháy, nổ trong hộ gia đình, nơi sản xuất kinh doanh, hệ thống điện và thiết bị sinh nhiệt; đồng thời tìm hiểu trách nhiệm kiểm tra, nhắc nhở và tuyên truyền an toàn phòng cháy tại địa bàn. Phần thực hành giúp kiến thức chuyển thành thao tác cụ thể: rải, triển khai và đấu nối vòi chữa cháy; sử dụng bình chữa cháy xách tay dạng bột và khí; dìu người bị nạn, sơ cứu ban đầu và cứu người. Đây là những kỹ năng thiết yếu của nghiệp vụ cứu nạn, đặc biệt trong thời điểm lực lượng chuyên nghiệp chưa có mặt. Việc chuẩn hóa kiến thức và luyện tay nghề cho lực lượng dân phòng vì thế có ý nghĩa trực tiếp với khả năng ứng phó ban đầu của cả cộng đồng.
Đội PCCC cơ sở thực hành tình huống ở nhà sinh viên
Tại khu vực Thái Bình, Đội Cảnh sát CC&CNCH huấn luyện đội PCCC cơ sở thuộc Ban Quản lý Nhà ở sinh viên. Nội dung tập trung vào nguy cơ thường gặp trong môi trường sinh hoạt tập thể, như sự cố hệ thống điện, thiết bị điện, sạc thiết bị di động và nấu nướng trong phòng ở. Học viên được hướng dẫn báo động, ngắt điện, gọi lực lượng chữa cháy, tổ chức thoát nạn, đưa người đến nơi an toàn và sơ cứu người bị nạn. Đội viên cũng được tìm hiểu cấu tạo, nguyên lý và cách sử dụng bình bột, bình khí CO₂, lăng và vòi chữa cháy. Sau lý thuyết, họ thực hành dập lửa bằng bình xách tay và diễn tập thoát nạn tại nhà cao tầng trong tình huống giả định có thiết bị tạo khói.
Huấn luyện phải gắn với khả năng hành động
Điểm đáng chú ý của hai chương trình là đều kết hợp kiến thức với thực hành, thay vì xem tập huấn như một thủ tục. Dân phòng được rèn thao tác thiết bị và hỗ trợ người bị nạn; đội PCCC cơ sở được đặt vào tình huống thoát hiểm tương tự môi trường nhà cao tầng. Cách tiếp cận này giúp người học biết việc cần làm khi có cháy: báo động, xử lý nguy cơ trong khả năng, hướng dẫn thoát nạn và gọi lực lượng chuyên trách. Với khu nhà ở sinh viên, kỹ năng của ban quản lý và đội PCCC cơ sở còn có thể giúp người ở nhận biết rủi ro, chủ động phòng ngừa và di chuyển an toàn. Hoạt động hướng tới phát huy phương châm “4 tại chỗ”, tăng khả năng phát hiện và xử lý nguy cơ ngay từ cơ sở.
Hai đợt huấn luyện PCCC cho thấy năng lực ứng phó không thể chỉ dựa vào lực lượng chuyên nghiệp sau khi sự cố xảy ra. Khi lực lượng dân phòng và đội PCCC cơ sở được trang bị kiến thức, luyện kỹ năng thực tế và hiểu rõ vai trò của mình, những phút đầu có thêm người biết cách hành động. Đó là nền tảng thiết thực để giảm nguy cơ cháy, bảo vệ tính mạng, tài sản và giữ an toàn cho khu dân cư lẫn nơi sinh hoạt của sinh viên.
