Quy mô lớn, nối tiếp nhu cầu mở rộng
KCN Bắc Đồng Phú giai đoạn 2 là dự án đầu tư xây dựng và kinh doanh hạ tầng khu công nghiệp rộng 316,77 ha tại thành phố Đồng Nai, được khởi công để mở thêm quỹ đất sản xuất sau khi các khu hiện hữu gần kín chỗ. Sáng 22.10, Công ty cổ phần Khu công nghiệp Bắc Đồng Phú tổ chức lễ khởi công dự án với tổng vốn đầu tư khoảng 1.360 tỉ đồng.
Thời điểm mở rộng có cơ sở rõ ràng: hai khu công nghiệp hiện hữu của công ty, tổng diện tích hơn 258 ha, đã cơ bản lấp đầy. Nền tảng này cho thấy sức hút đầu tư đã có, nhưng cũng đặt ra yêu cầu không thể chỉ chạy theo diện tích mới. Giai đoạn 2 cần nâng chất lượng hạ tầng và lựa chọn dự án phù hợp với định hướng phát triển dài hạn.
Quy hoạch chia dự án thành khu A rộng 132,75 ha và khu B rộng 184,02 ha. Vị trí kết nối với đường ĐT.741, ĐH.507 và tuyến cao tốc Gia Nghĩa – Chơn Thành trong tương lai có thể hỗ trợ lưu chuyển hàng hóa, song lợi thế giao thông chỉ phát huy khi hạ tầng nội khu và tiến độ bàn giao đất theo kịp nhu cầu doanh nghiệp.
Định hướng sinh thái phải thể hiện bằng hạ tầng
Điểm đáng chú ý của dự án không chỉ là quy mô mà là cam kết theo mô hình khu công nghiệp sinh thái. Định hướng gồm năm tiêu chí: hạ tầng xanh, quản lý và sản xuất thông minh, năng lượng sạch, công nghiệp tuần hoàn và quản trị theo ESG. Đây là lựa chọn đúng nếu muốn thu hút đầu tư có chọn lọc thay vì lấp đầy bằng mọi giá.
Chủ đầu tư dự kiến ưu tiên ngành công nghiệp sạch, công nghệ cao và thân thiện với môi trường. Quy hoạch dành hơn 15,2 ha cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, khởi nghiệp sáng tạo và công nghiệp hỗ trợ; đất cây xanh chiếm 15,05%, gắn với vành đai cách ly, hồ điều hòa và hành lang sinh thái. Những chi tiết này giúp định hướng xanh có cơ sở quy hoạch, nhưng kết quả sẽ phụ thuộc vào cách vận hành.
Trạm xử lý nước thải công suất 2.500 m³ mỗi ngày đêm được yêu cầu hoàn thành và vận hành trước khi tiếp nhận nhà đầu tư thứ cấp đầu tiên, đồng thời có quan trắc tự động, liên tục. Đây nên là điều kiện nền tảng, không phải hạng mục hoàn thiện sau cùng: một khu công nghiệp chỉ xứng đáng với tên gọi sinh thái khi kiểm soát môi trường đi trước hoạt động sản xuất.
Việc làm là thước đo gần gũi nhất
Dự án dự kiến tạo việc làm cho khoảng 9.500–10.000 lao động. Với người dân địa phương, con số này có ý nghĩa khi chuyển thành công việc ổn định, an toàn và phù hợp với năng lực; vì vậy, việc thu hút ngành chế biến, chế tạo và công nghiệp hỗ trợ cần đi cùng tiêu chuẩn rõ ràng về điều kiện lao động.
Quy hoạch còn tính đến không gian dịch vụ, tiện ích công cộng, thiết chế văn hóa và thể thao, cùng hạ tầng lưu trú cho người lao động và chuyên gia. Đây là phần cần thiết để khu công nghiệp không chỉ là nơi đến làm việc mà còn hỗ trợ đời sống hằng ngày. Nếu được triển khai đúng kế hoạch, dự án có thể đóng góp thiết thực cho việc làm Đồng Nai và giảm khoảng cách giữa mở rộng sản xuất với chất lượng sống của người lao động.
Mốc triển khai cũng cần được theo dõi sát: khu A được đề nghị hoàn thành bồi thường, giải phóng mặt bằng và hạ tầng thiết yếu trong năm 2027; khu B dự kiến triển khai từ năm 2028, với mục tiêu hoàn tất hạ tầng kỹ thuật trước năm 2030. Khởi công mới là điểm bắt đầu; tiến độ, chất lượng công trình và mức độ tuân thủ môi trường mới quyết định lợi ích thực tế.
Thành công phải vượt khỏi lễ khởi công
Giai đoạn 2 có cơ hội đưa Bắc Đồng Phú từ một khu công nghiệp đã gần kín chỗ thành điểm đến có chọn lọc hơn, kết hợp sản xuất xanh với quy mô việc làm đáng kể. Nhưng kỳ vọng này chỉ thuyết phục nếu hạ tầng xử lý nước thải, tiết kiệm tài nguyên và tiện ích cho người lao động được làm đúng tiến độ, thay vì dừng ở cam kết.
Vì thế, thước đo phù hợp không chỉ là diện tích 316,77 ha hay số việc làm dự kiến, mà còn là doanh nghiệp nào được thu hút, hệ thống môi trường vận hành ra sao và người lao động có được hưởng điều kiện làm việc an toàn hay không. KCN Bắc Đồng Phú có nền tảng để tạo bước tiến, nhưng tính chất sinh thái phải được chứng minh bằng kết quả vận hành thực tế.
