Mức tăng mới khiến dầu diesel vượt ngưỡng 30.000 đồng
Giá xăng dầu là giá bán lẻ được điều chỉnh theo kỳ điều hành, tác động trực tiếp đến ngân sách nhiên liệu của người dân và chi phí khai thác phương tiện của doanh nghiệp vận tải. Từ 15h ngày 29/10, Liên Bộ Tài chính – Bộ Công Thương đồng loạt tăng giá các mặt hàng trong nước. Dầu diesel 0.05S tăng 696 đồng/lít, lên mức bán lẻ tối đa 30.246 đồng/lít; xăng E5 RON92 tăng 666 đồng/lít, lên 26.027 đồng/lít, còn xăng E10 RON95-III tăng 521 đồng/lít, lên 25.734 đồng/lít. Dầu mazut tăng 223 đồng/kg, lên tối đa 23.596 đồng/kg. Việc diesel tăng mạnh nhất và vượt mốc 30.000 đồng/lít đáng lưu ý hơn một lần điều chỉnh thông thường: đây là đầu vào lớn của vận tải hàng hóa và hành khách, nên mức tăng nhanh chóng chuyển thành sức ép vận hành.
Kỳ điều hành này không trích lập cũng không chi sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng dầu. Vì vậy, doanh nghiệp không có khoản bình ổn từ quỹ trong kỳ để làm dịu tác động trực tiếp của mức giá mới.
Áp lực không dừng ở hóa đơn nhiên liệu
Với doanh nghiệp chạy xe diesel, mỗi lần tăng giá làm lớn thêm khoản chi thiết yếu cho từng chuyến. Khi chi phí nhiên liệu chiếm tỷ trọng đáng kể trong khai thác phương tiện, mức tăng mới có thể bào mòn hiệu quả kinh doanh nếu doanh nghiệp không điều chỉnh vận hành hoặc có khả năng chuyển một phần chi phí vào giá dịch vụ. Tác động lan từ vận tải hàng hóa sang vận tải hành khách, trong khi các đơn vị vẫn phải cân đối chi phí vận hành và duy trì hoạt động.
Điều đáng ngại là giá nhiên liệu thường biến động nhanh hơn khả năng thay đổi hợp đồng, lịch trình và giá cước. Doanh nghiệp cần rà soát kế hoạch khai thác, tối ưu lộ trình, hạn chế xe chạy rỗng và nâng hiệu quả sử dụng nhiên liệu. Đây là những bước thực tế để giảm phần tiêu hao có thể kiểm soát; chúng không xóa được tác động từ giá dầu diesel, nhưng giúp tránh để chi phí tăng thêm vì vận hành kém hiệu quả.
Biến động quốc tế và phương án hỗ trợ trong nước
Đợt tăng trong nước diễn ra khi thị trường năng lượng thế giới còn nhiều yếu tố trái chiều. Giá dầu quốc tế giảm trong phiên 29/10 sau kỳ vọng Mỹ và Iran nối lại đàm phán, song lo ngại gián đoạn nguồn cung tại Trung Đông vẫn chưa hết. Điều đó cho thấy giá trong nước chịu ảnh hưởng từ những diễn biến khó lường, còn người sử dụng nhiên liệu phải đối diện với mức bán lẻ mới ngay trong kỳ điều hành.
Trước áp lực giá xăng dầu và chi phí sản xuất, vận tải, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu các bộ, ngành khẩn trương rà soát cơ sở pháp lý, đánh giá tác động và tính khả thi của phương án đưa thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng về 0%. Phương án dự kiến áp dụng từ ngày 1/11/2026 đến hết ngày 31/3/2027; Bộ Tài chính phải báo cáo cấp có thẩm quyền trước ngày 1/11/2026. Đây mới là đề xuất đang được xem xét, chưa phải chính sách đã có hiệu lực.
Doanh nghiệp cần chuẩn bị trước kỳ điều hành tiếp theo
Doanh nghiệp vận tải không nên đặt kế hoạch trên giả định giá nhiên liệu sẽ sớm hạ nhiệt. Khi thị trường quốc tế còn bất định và chưa có quyết định chính thức về phương án thuế, cách ứng phó chắc chắn nhất là quản trị tiêu hao: theo dõi mức dùng nhiên liệu, sắp xếp chuyến hợp lý và giảm quãng đường xe chạy rỗng. Những biện pháp này không thể thay thế chính sách hỗ trợ, nhưng giúp hạn chế phần chi phí phát sinh do khâu tổ chức vận hành.
Kết luận, đợt điều chỉnh giá nhiên liệu ngày 29/10 đặt doanh nghiệp vận tải trước sức ép rõ rệt, đặc biệt vì giá dầu diesel đã vượt 30.000 đồng/lít. Mức độ ảnh hưởng tiếp theo sẽ phụ thuộc cả vào các kỳ điều hành và quyết định về phương án thuế đang được rà soát. Trong lúc chờ chính sách, kiểm soát nhiên liệu và khai thác phương tiện hiệu quả là lựa chọn cần thiết để bảo vệ biên hoạt động.
