Hiến thận trong gia đình: một cơ hội, không phải lời hứa khỏi bệnh
Hiến thận trong gia đình là việc một người thân tự nguyện trao một quả thận để người bệnh có cơ hội điều trị thay thế chức năng thận, sau khi cả hai được đánh giá kỹ về sức khỏe và mức độ tương thích. Hai câu chuyện của anh M. và anh Phạm Ngọc Chiến cho thấy sức mạnh của tình thân, nhưng cũng nhắc rằng ghép thận không xóa bỏ mọi bất định. Anh M., 38 tuổi, ở Tây Ninh phát hiện suy thận mạn giai đoạn cuối sau khi chân sưng phù và nước tiểu có bọt. Anh từng suy sụp khi biết mình mắc bệnh, rồi phải lọc máu ba lần mỗi tuần. Sau hơn hai tháng chạy thận, gia đình tìm cơ hội ghép để giảm gánh nặng điều trị kéo dài.
Cha mẹ anh M. đều mong hiến thận, nhưng không đủ điều kiện sức khỏe. Người em trai 31 tuổi quyết định trở thành người hiến thận, trao cho anh cơ hội tiếp tục cuộc sống. Ca ghép thuận lợi; thận mới tạo nước tiểu ngay trên bàn mổ, chức năng thận người nhận phục hồi tốt và anh được xuất viện sau một tuần. Sức khỏe người em cũng tiến triển thuận lợi, đã trở lại sinh hoạt bình thường. Đây là kết quả đáng mừng, nhưng không nên biến thành lời hứa rằng mọi ca ghép đều có diễn tiến giống nhau.
Một quả thận từ mẹ, rồi lại đối diện suy thận giai đoạn cuối
Với anh Phạm Ngọc Chiến, sinh năm 1991, lần ghép thận đầu tiên đến từ mẹ, bà Nguyễn Thị Mỹ. Anh phát hiện bệnh thận năm 2019 và được mẹ hiến một quả thận vào tháng 8 cùng năm. Ca ghép từng mở ra hy vọng về cuộc sống khỏe mạnh hơn, nhưng đầu năm 2025, chức năng thận ghép suy giảm nghiêm trọng. Đến tháng 3/2026, anh phải quay lại chạy thận nhân tạo, duy trì lịch hai lần mỗi tuần.
Nay mắc suy thận giai đoạn cuối, anh Chiến mong được ghép thận lần hai. Theo các bác sĩ, ca ghép tiếp theo có thể giúp anh cải thiện sức khỏe và hướng tới cuộc sống bình thường, nhưng chi phí ghép và điều trị sau ghép ước tính khoảng 1,6 tỷ đồng, vượt xa khả năng của gia đình. Cha anh mất sớm; mẹ con anh nương tựa trong căn nhà nhỏ. Sau khoản điều trị trước đó ước tính 500–600 triệu đồng, tiền dành dụm đã cạn và nợ vẫn còn. Mong muốn bán nhà để trả nợ của anh không phải lựa chọn nhẹ nhàng: căn nhà là nơi ở duy nhất của hai mẹ con.
Sự hỗ trợ giúp chờ đợi bớt đơn độc
Bạn đọc và các nhà hảo tâm đã hỗ trợ anh Chiến hơn 203 triệu đồng. Trong đó, bạn đọc đóng góp 183.268.558 đồng, còn Quỹ Thiện Tâm ủng hộ 20 triệu đồng. Khoản sẻ chia này giúp anh trang trải chi phí trong thời gian chờ nguồn thận hiến mới và tiếp tục điều trị; nó chưa thể thay thế nguồn lực cần thiết cho toàn bộ hành trình ghép và chăm sóc sau ghép. Anh Chiến bày tỏ lòng biết ơn vì sự giúp đỡ đã san sẻ gánh nặng cho hai mẹ con.
Hai gia đình cho thấy hiến thận trong gia đình có thể mở ra cơ hội sống, nhưng người bệnh không chỉ cần vượt qua ca phẫu thuật. Một quả thận ghép có thể suy giảm theo thời gian; người nhận có thể phải trở lại lọc máu và tìm cơ hội ghép thận lần hai. Bởi vậy, hỗ trợ sau ghép, chi phí điều trị và nơi nương náu của gia đình cũng là một phần thiết yếu của câu chuyện. Không phải mọi trường hợp suy thận giai đoạn cuối đều có thể ghép ngay: người nhận và người hiến cần được đánh giá toàn diện về sức khỏe, tương thích miễn dịch và nguy cơ để bảo đảm an toàn cho cả hai.
