Dữ liệu công khai, cơ hội sử dụng rộng hơn
Cổng dữ liệu mở là nền tảng công khai các bộ dữ liệu do cơ quan nhà nước cung cấp, để tổ chức và cá nhân có thể khai thác, tái sử dụng miễn phí cho học tập, nghiên cứu và phát triển sản phẩm số. Ngày 24.10, UBND tỉnh Khánh Hòa công bố cổng này tại Ngày hội Công nghệ số tỉnh năm 2026, tổ chức ở quảng trường 2 Tháng 4, phường Nha Trang. Điểm đáng chú ý không chỉ là thêm một địa chỉ tra cứu trực tuyến, mà là chuyển dữ liệu công thành đầu vào có thể dùng cho nhiều mục đích. Cổng do Sở Khoa học và Công nghệ quản lý, vận hành, tại opendata.khanhhoa.gov.vn. Trong giai đoạn đầu, cổng có 157 tập dữ liệu chuyên ngành thuộc 19 nhóm lĩnh vực, với các định dạng CSV, JSON, XML và XLSX.
Giá trị nằm ở những gì người dùng tạo ra
Miễn phí là điều kiện mở cửa; giá trị lâu dài phụ thuộc vào việc dữ liệu có thể được biến thành hiểu biết và công cụ hữu ích hay không. Với người dân, dữ liệu Khánh Hòa có thể hỗ trợ học tập, tìm hiểu địa phương và tiếp cận thông tin phục vụ nhu cầu cá nhân. Với trường học, sinh viên và giới nghiên cứu, các bộ dữ liệu có thể trở thành chất liệu để phân tích, đối chiếu hoặc đặt câu hỏi mới. Doanh nghiệp và nhóm phát triển công nghệ có thêm cơ sở để thử nghiệm ứng dụng dữ liệu số, từ công cụ thông tin đến sản phẩm kinh tế số. Tỉnh nêu rõ tổ chức, cá nhân được khai thác và tái sử dụng dữ liệu không mất phí cho các mục đích này. Tuy vậy, công bố dữ liệu mới là bước đầu: khả năng tìm thấy, hiểu đúng và cập nhật dữ liệu mới quyết định liệu nguồn lực công có tạo ra sản phẩm thực tế hay không.
Mắt xích trong chiến lược kinh tế số Khánh Hòa
Cổng dữ liệu mở cần được nhìn trong bối cảnh rộng hơn: Khánh Hòa muốn kinh tế số đóng góp 30–35% GRDP vào năm 2030 và đặt mục tiêu vào nhóm 10 địa phương dẫn đầu cả nước về chuyển đổi số. Tỉnh xác định bốn hướng phát triển gồm thúc đẩy hệ sinh thái doanh nghiệp, hoàn thiện hạ tầng số, phát triển nhân lực số và lấy doanh nghiệp làm trung tâm. Theo ông Nguyễn Thanh Hà, Phó chủ tịch UBND tỉnh, dữ liệu cần trở thành tài nguyên chiến lược, được tạo lập, chuẩn hóa, kết nối và chia sẻ theo nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung”. Đây là định hướng đúng: dữ liệu mở có thể giảm trở ngại ban đầu cho doanh nghiệp và nghiên cứu, nhưng chỉ phát huy tác dụng khi đi cùng hạ tầng, kỹ năng và nhu cầu sử dụng. Ngày hội Công nghệ số diễn ra từ 24 đến 26.10, quy tụ 60 gian hàng của doanh nghiệp công nghệ, trường đại học và viện nghiên cứu.
Từ công bố dữ liệu đến kết quả đo được
Bước tiếp theo không nên chỉ là tăng số lượng tập dữ liệu, mà phải giúp người dùng nhận biết dữ liệu nào phù hợp, hiểu cách sử dụng và phản hồi khi dữ liệu thiếu hoặc lỗi thời. Tỉnh đã nhấn mạnh yêu cầu chuyển các giải pháp được giới thiệu tại ngày hội thành hành động cụ thể, chương trình hợp tác và kết quả có thể đo lường. Song song với việc mở dữ liệu, Khánh Hòa dự kiến đẩy nhanh chuyển đổi IPv6, phổ cập điện toán đám mây cho doanh nghiệp và ưu tiên đầu tư hạ tầng dữ liệu đồng bộ, an toàn. Những bước này quan trọng vì ứng dụng dữ liệu số không hình thành chỉ nhờ một cổng thông tin; nó cần dữ liệu đáng tin cậy, kết nối phù hợp và người dùng có năng lực biến thông tin thành giải pháp. Cổng dữ liệu mở vì thế là nền móng đáng hoan nghênh, nhưng thành công sẽ được đánh giá qua những nghiên cứu, dịch vụ và sản phẩm hữu ích nảy sinh từ nguồn dữ liệu ấy.
