Tập huấn để biến quy định thành trách nhiệm hằng ngày
Bảo vệ bí mật Nhà nước là việc xác định, quản lý, sử dụng và bảo đảm an toàn cho thông tin, tài liệu thuộc phạm vi bí mật theo quy định pháp luật, từ lúc tiếp nhận đến khi lưu trữ hoặc tiêu hủy. Các chương trình tập huấn gần đây cho thấy yêu cầu này đang được phổ biến tới cán bộ, công chức, viên chức ở nhiều cấp, thay vì chỉ giao cho một bộ phận chuyên trách. Văn phòng UBND tỉnh tổ chức lớp bồi dưỡng về công tác bảo vệ bí mật Nhà nước và văn bản hướng dẫn thi hành; người dự gồm lãnh đạo, công chức, người lao động của Văn phòng cùng cán bộ công an phụ trách an ninh chính trị nội bộ. Cách tiếp cận đó là cần thiết: một quy trình chỉ có tác dụng khi từng người xử lý tài liệu hiểu rõ giới hạn trách nhiệm của mình, nhất là trong môi trường làm việc ngày càng phụ thuộc vào công nghệ.
Lý do phải nhấn mạnh trách nhiệm cá nhân rất rõ: công nghệ thông tin phát triển nhanh, trong khi các đối tượng xấu có thể khai thác công nghệ cao để chiếm đoạt, lấy cắp bí mật. Vì vậy, tập huấn cán bộ không nên dừng ở việc đọc văn bản; giá trị thực tế nằm ở khả năng giúp người học nhận ra rủi ro trong những thao tác công vụ quen thuộc và biết cách phòng ngừa.
Luật mới và các khâu nghiệp vụ được hướng dẫn
Tại lớp do Văn phòng UBND tỉnh tổ chức, báo cáo viên thuộc lực lượng an ninh chính trị nội bộ phổ biến Luật Bảo vệ bí mật Nhà nước năm 2025, số 117/2025/QH15, thay thế luật năm 2018, cùng Nghị định 63/2026/NĐ-CP hướng dẫn thi hành, có hiệu lực từ ngày 1/3/2026. Nội dung không chỉ giới thiệu quy định mới mà còn làm rõ trách nhiệm của cơ quan, đơn vị và cá nhân trong xác định độ mật, quản lý, sử dụng, lưu giữ, sao chụp, vận chuyển, giao nhận và tiêu hủy tài liệu. Những câu hỏi về thẩm quyền sao chụp hay xác định độ mật khi trình văn bản cũng được đưa ra trao đổi, cho thấy vướng mắc thường nảy sinh ở các quyết định cụ thể chứ không chỉ ở nhận thức chung.
Ở cấp xã, Công an xã Đăk Kôi tham mưu tổ chức hội nghị tập huấn về Luật Bảo vệ bí mật Nhà nước; gần 60 đại biểu tham dự, gồm đại diện chính quyền, đoàn thể, cơ quan, trường học và người kiêm nhiệm công tác này. Báo cáo viên giới thiệu những nội dung cơ bản, điểm mới của luật và văn bản hướng dẫn, đồng thời giải đáp khó khăn của người dự. Việc đưa nội dung tới cả cán bộ kiêm nhiệm là lựa chọn đúng: nơi không có vị trí chuyên trách vẫn cần người nắm chắc quy trình để tránh sai sót ngay từ khâu tiếp nhận, xử lý.
Quảng Oai gắn bảo mật với bảo vệ chính trị nội bộ
Lớp tập huấn tại Quảng Oai mở rộng trọng tâm từ quy trình bảo mật sang bảo vệ chính trị nội bộ, gắn hai nhiệm vụ với công tác xây dựng Đảng, giữ kỷ luật và bảo đảm an ninh chính trị. Chương trình có cán bộ, công chức, viên chức của tám xã: Quảng Oai, Ba Vì, Suối Hai, Minh Châu, Cổ Đô, Yên Bài, Vật Lại và Bất Bạt. Học viên được hướng dẫn các bước xác định, quản lý, sử dụng, tiếp nhận, đăng ký, xử lý, phát hành, sao chụp, chuyển giao, bảo quản, lưu trữ và tiêu hủy tài liệu mật.
Điểm đáng chú ý là nội dung đi vào nguy cơ lộ, mất bí mật khi sử dụng máy tính, thiết bị điện tử, thiết bị lưu trữ và hệ thống quản lý văn bản. Qua tình huống nghiệp vụ, người học thực hành nhận diện rủi ro, chủ động phòng ngừa và xử lý vấn đề phát sinh khi thi hành công vụ. Cách dạy này thiết thực hơn việc chỉ nhắc phải cẩn trọng: cán bộ cần biết thiết bị và thao tác nào có thể tạo sơ hở, đồng thời hiểu rằng trách nhiệm của người đứng đầu phải đi cùng ý thức tự giác của từng cá nhân.
Phổ biến rộng là bước đầu, kiểm tra thường xuyên mới tạo hiệu quả
Ba chương trình phản ánh một nỗ lực phổ biến quy định qua nhiều cấp và môi trường công tác: từ Văn phòng UBND tỉnh, hội nghị cấp xã đến lớp liên xã tại Quảng Oai. Đây là hướng đi cần thiết, bởi nguy cơ không chỉ nằm ở hành vi cố ý mà còn ở thao tác sai, lưu trữ thiếu an toàn hoặc chia sẻ thông tin không đúng quy trình. Tuy vậy, một buổi tập huấn không thể thay thế việc rà soát công việc thường xuyên. Lãnh đạo Văn phòng UBND tỉnh yêu cầu các đơn vị tiếp tục quán triệt quy định, kiểm tra quy trình quản lý hồ sơ và thông tin thuộc phạm vi bí mật, đồng thời nâng cao trách nhiệm của từng công chức, người lao động.
Các cơ quan, đơn vị cũng cần duy trì chỉ đạo và kiểm tra, đặc biệt với việc sử dụng thiết bị, phần mềm và nền tảng số; cán bộ phải cảnh giác, không xem an toàn thông tin là việc riêng của bộ phận chuyên môn. Kết luận rõ ràng là: tập huấn chỉ phát huy giá trị khi kiến thức được chuyển thành quy trình đúng, thói quen an toàn và trách nhiệm có thể kiểm tra trong công việc hằng ngày.
