Chỉ đạo giảm giá điện kéo dài đến hết tháng 3/2027
Giá điện giảm là định hướng Chính phủ giao EVN rà soát và tiết giảm tối đa chi phí nhằm hạ khoảng 2% giá bán lẻ điện trong thời gian từ nay đến hết ngày 31/3/2027. Đây là mục tiêu điều hành có thời hạn, gắn với yêu cầu kiềm chế áp lực giá cả, chứ không đồng nghĩa mọi biểu giá điện đều lập tức giảm cùng một con số. Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng nêu chỉ đạo này khi giải trình tại Quốc hội ngày 31/10. Điểm đáng chú ý là Chính phủ đặt yêu cầu giảm chi phí lên EVN, qua đó tìm dư địa điều chỉnh thay vì chỉ công bố một mức giá bình quân. Cách tiếp cận này cho thấy giảm giá bán lẻ điện được xem như một phần của gói ứng phó lạm phát, trong bối cảnh giá năng lượng và hàng hóa chịu sức ép từ biến động quốc tế.
Mức bình quân dự kiến không đồng nhất với mức giảm trên hóa đơn
Phương án EVN được nêu là giảm 2% giá điện bình quân, đưa mức này xuống khoảng 2.159 đồng/kWh, chưa bao gồm VAT; tập đoàn dự kiến công bố điều chỉnh theo quy định. Con số 2.159 đồng/kWh là mức giá bình quân sau điều chỉnh dự kiến, không phải số tiền giảm cho mỗi kWh và cũng không tự nó mô tả mức giá của từng nhóm khách hàng. Trong khi đó, chỉ đạo của Chính phủ nói về việc giảm khoảng 2% giá bán lẻ điện trong một khoảng thời gian cụ thể. Hai cách diễn đạt có liên quan nhưng không thể đánh đồng: một bên là mục tiêu điều hành đối với giá bán lẻ, bên kia là mức bình quân EVN dự kiến công bố. Vì vậy, tin EVN giảm giá điện nên được đọc như phương án đang được triển khai, không phải căn cứ để suy ra mọi hóa đơn sẽ giảm giống hệt nhau.
Giảm điện là một phần trong mục tiêu kiểm soát lạm phát
Chính phủ đặt mục tiêu kiểm soát lạm phát ở mức 4,5% trong bối cảnh giá cả chịu sức ép từ biến động địa chính trị và giá năng lượng thế giới. Theo Phó Thủ tướng, phối hợp giảm thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng về 0% và giảm giá bán lẻ điện có thể tạo thêm dư địa khoảng 0,07% cho mục tiêu này. Như vậy, giá điện bình quân thấp hơn không chỉ là một điều chỉnh riêng của ngành điện mà còn nằm trong nỗ lực giữ ổn định mặt bằng giá. Tuy nhiên, kết quả thực tế sẽ phụ thuộc vào việc EVN rà soát, tiết giảm chi phí và công bố điều chỉnh theo quy định. Mốc hết ngày 31/3/2027 giúp xác định thời hạn của định hướng hiện nay, nhưng các nguồn thông tin chưa nêu chi tiết cách áp dụng cho từng nhóm sử dụng điện.
Kết luận: cần phân biệt mục tiêu với mức giá cụ thể
Thông tin hiện có gồm hai lớp cần theo dõi riêng: Chính phủ chỉ đạo giảm khoảng 2% giá bán lẻ điện đến hết ngày 31/3/2027, còn EVN dự kiến giảm 2% giá điện bình quân xuống khoảng 2.159 đồng/kWh, chưa gồm VAT. Sự phân biệt này tránh hiểu nhầm mức bình quân thành mức giảm trực tiếp áp dụng đồng đều cho mọi khách hàng. Về chính sách, hướng đi có lý do rõ ràng: dùng tiết giảm chi phí và điều chỉnh giá điện để góp phần kiềm chế lạm phát theo mục tiêu 4,5%. Bước tiếp theo là EVN công bố điều chỉnh theo quy định; cho đến khi có thông tin chi tiết hơn, nên xem mức 2.159 đồng/kWh là phương án bình quân dự kiến, còn thời hạn chỉ đạo là hết ngày 31/3/2027.
