Quan hệ bền vững phải được nuôi từ con người
Quan hệ Việt Thái là mối gắn kết giữa hai nước được vun đắp bằng ngoại giao, hợp tác và giao lưu nhân dân, trong đó thành quả bền vững phải được cảm nhận trong đời sống của người dân. Năm 2026 đánh dấu 50 năm hai nước thiết lập quan hệ ngoại giao, nhưng chiều sâu hữu nghị không thể chỉ đo bằng các cột mốc và tuyên bố cấp cao. Tại Hội nghị liên tịch lần thứ XV, Hội hữu nghị Việt Nam - Thái Lan nhấn mạnh cần lấy hiệu quả và lợi ích của nhân dân hai nước làm thước đo hợp tác. Đó là lựa chọn đúng: cam kết chỉ có ý nghĩa khi chuyển thành cơ hội học tập, kết nối địa phương, giao thương và hỗ trợ cộng đồng. Lịch sử quan hệ đã được nâng tầm từ đối tác chiến lược năm 2013, đối tác chiến lược tăng cường năm 2019 lên đối tác chiến lược toàn diện năm 2025; bước tiếp theo cần làm cho sự gần gũi ấy hiện hữu hơn trong đời thường.
Cộng đồng người Việt và lớp trẻ nối dài tình hữu nghị
Cộng đồng người Việt tại Thái Lan là nhịp cầu giữa nhân dân hai nước: vừa gìn giữ ký ức và văn hóa Việt, vừa góp phần gắn bó với xã hội sở tại. Di sản hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Thái Lan nhắc rằng tình hữu nghị được xây bằng những mối liên hệ cụ thể, sự tôn trọng và sẻ chia, chứ không chỉ bằng nghi thức. Vai trò ấy cần được trao tiếp cho thế hệ trẻ Việt Thái. Trong buổi nói chuyện với 200 sinh viên Trường Đại học Học bổng châu Á ở Khon Kaen, Tổng Lãnh sự Đinh Hoàng Linh nhấn mạnh người trẻ hai nước sẽ góp phần quyết định diện mạo quan hệ song phương trong những thập niên tới. Nhận định này có sức nặng bởi tình bạn được hình thành qua học tập, ngôn ngữ và hoạt động chung có thể tạo nên lòng tin lâu dài. Giao lưu thanh niên vì thế không phải phần trang trí của ngoại giao, mà là khoản đầu tư vào nền tảng xã hội của hợp tác mai sau.
Một bước tiếp nối cụ thể là lời mời 50 sinh viên CAS tham gia đoàn diễu hành áo dài tại Ngày Văn hóa Việt Nam, trong khuôn khổ Lễ hội Quốc tế Sithan 2026 ở Đại học Khon Kaen, từ ngày 22 đến 24-11. Những cuộc gặp như vậy giúp người trẻ hiểu văn hóa của nhau bằng trải nghiệm trực tiếp, đồng thời tạo quan hệ cá nhân vượt khỏi khuôn khổ một sự kiện. Để hiệu quả không dừng ở khoảnh khắc, giao lưu cần mở rộng sang trao đổi sinh viên, học tiếng Việt và tiếng Thái, hợp tác giáo dục, thể thao và các dự án chung. Khi người trẻ có cơ hội duy trì kết nối sau chương trình, hữu nghị Việt Thái mới có thêm những người chủ động gìn giữ và phát triển.
Đo hợp tác bằng tác động nhìn thấy được
Hội nghị liên tịch lần thứ XV đặt ra một tiêu chuẩn đáng ủng hộ: kết nối địa phương phải tạo hiệu quả thực chất và đem lại lợi ích cho người dân. Đây là cách kiểm chứng cần thiết khi hợp tác Việt Nam Thái Lan bước vào giai đoạn mới, giữa biến động quốc tế, thách thức an ninh phi truyền thống và thay đổi nhanh của khoa học, công nghệ. Một ví dụ dễ hiểu là dự án hai Hội hữu nghị phối hợp trao 300 cặp kính cho người cao tuổi ở Đồng Nai. Kết quả ấy không thay thế các chương trình quy mô lớn, nhưng cho thấy đối ngoại nhân dân có thể chạm tới nhu cầu cụ thể. Tương tự, hợp tác giữa các địa phương có thể nối thương mại, đầu tư, du lịch, giáo dục và giao lưu văn hóa với những cơ hội mà doanh nghiệp và cộng đồng thực sự cần. Giá trị của một chương trình nên được đánh giá bằng người thụ hưởng, mức độ duy trì và khả năng tạo thêm hợp tác, không chỉ bằng số cuộc gặp.
Hai Hội hữu nghị còn có thể làm cầu nối để chiến lược “Ba kết nối” — chuỗi cung ứng, các nền kinh tế địa phương và chiến lược phát triển bền vững — thành dự án khả thi. Kết nối doanh nghiệp chỉ thuyết phục khi mở thêm cơ hội hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư; kết nối địa phương chỉ có ý nghĩa khi phù hợp nhu cầu từng bên. Vì vậy, hoạt động giao lưu văn hóa và các dự án thiết thực không cạnh tranh với ngoại giao cấp cao: chúng tạo nền tảng xã hội để cam kết được thực hiện và duy trì. Tình hữu nghị Việt Thái sẽ vững hơn khi người dân vừa hiểu nhau hơn, vừa nhìn thấy lợi ích cụ thể từ sự hợp tác.
Từ kỷ niệm đến chương trình có thể tiếp nối
Các dấu mốc kỷ niệm tạo cơ hội tập hợp cộng đồng, nhưng điều quan trọng là biến sự quan tâm thành hoạt động liên tục. Trong năm 2026, Hội hữu nghị Việt Nam - Thái Lan phối hợp tổ chức lễ kỷ niệm 50 năm thiết lập quan hệ ngoại giao tại Nghệ An ngày 10-8, đồng thời tham gia hoạt động kỷ niệm ở Tuyên Quang và An Giang; Hội cũng tổ chức kỷ niệm 30 năm thành lập tại Lào Cai trong hai ngày 5 và 6-10. Những chương trình này có thể mở rộng thành mạng lưới hợp tác giữa địa phương, trường học, doanh nghiệp và hội viên thay vì chỉ dừng ở lễ kỷ niệm. Các kế hoạch tiếp theo gồm lễ trồng cây hữu nghị tại Đền Hùng vào tháng 2-2027 và hội thảo chuyên đề về trí tuệ nhân tạo tại Bangkok vào trung tuần tháng 5-2027. Nếu gắn các hoạt động ấy với mục tiêu rõ ràng và nhóm thụ hưởng cụ thể, chúng có thể kết nối ký ức lịch sử với nhu cầu tương lai.
Kết luận, quan hệ Việt Thái cần hai động lực song hành: thế hệ trẻ tạo sức sống dài hạn, còn lợi ích thiết thực làm nên sự tin cậy trong hiện tại. Cộng đồng người Việt tại Thái Lan, các hội hữu nghị, địa phương và cơ sở giáo dục đều có thể góp phần đưa hai hướng này gặp nhau. Thành công không nằm ở việc có thêm bao nhiêu hoạt động, mà ở việc người dân có thêm cơ hội, người trẻ giữ được kết nối và các chương trình tiếp tục sau khi sự kiện kết thúc. Đó là cách hữu nghị trở thành nền tảng sống động cho hợp tác.
