Hai ống hầm mở lối qua núi Đại Huệ
Hầm Đại Huệ là công trình đường bộ gồm hai ống hầm độc lập xuyên núi, mỗi ống dài gần 500 m, được xây dựng để đưa cao tốc Vinh - Thanh Thủy vượt địa hình Đại Huệ và hướng tới cửa khẩu Thanh Thủy. Điểm đáng chú ý không chỉ là quy mô: mỗi ống rộng gần 15 m, phục vụ ba làn xe, trong khi robot đào hầm đang khoan phá từng lớp đất đá tại cửa hầm trái. Đây là hạng mục kỹ thuật phức tạp nhất của gói thầu XL01, thuộc tuyến cao tốc dài gần 60 km có tổng mức đầu tư 23.940 tỷ đồng. Việc dùng robot và thiết bị chuyên dụng vì thế không phải màn trình diễn công nghệ; đó là cách tổ chức thi công cần thiết để kiểm soát một công trình xuyên núi có địa chất biến động. Hầm hoàn thành sẽ giải quyết một điểm nghẽn địa hình quan trọng trên tuyến.
Robot cần đi cùng nhân lực và kỷ luật thi công
Đèo Cả cùng các nhà thầu trong liên danh huy động hơn 400 nhân sự, 117 máy móc, thiết bị và tổ chức 15 mũi thi công cho gói XL01. Quy mô này cho thấy tiến độ hầm không thể chỉ trông vào một cỗ máy: đào, gia cố, trắc địa và các hạng mục cầu, đường phải phối hợp liên tục. Cửa hầm phía Tây của ống trái được mở ngày 24/9/2026; đến ngày 20/10, đơn vị đã đào khoảng 15 m. Thách thức là địa chất phức tạp, có nơi đá nứt nẻ. Vì vậy, công nghệ đào hầm phải linh hoạt: kết hợp khoan, phá đá, có vị trí dùng nổ mìn, đồng thời gia cố vòm theo trình tự kỹ thuật để bảo đảm an toàn. Máy móc hiện đại giúp tăng năng lực, nhưng chất lượng khảo sát và gia cố mới quyết định công trường có thể tiến đều hay không.
Mốc tháng 4/2027 có ý nghĩa vượt khỏi công trường
Nhà thầu đặt mục tiêu thông hầm vào tháng 4/2027, hoàn thành hạng mục vào tháng 3/2028; toàn tuyến dự kiến đưa vào khai thác năm 2029. Đây là lịch trình tham vọng, nhất là khi cửa hầm phải còn trong giai đoạn chuẩn bị mở và điều kiện địa chất đòi hỏi xử lý theo thực tế. Tuy nhiên, mốc thông hầm sẽ là phép thử rõ ràng cho khả năng phối hợp giữa robot, nhân lực và các mũi thi công. Cao tốc Vinh - Thanh Thủy dài gần 60 km, nối nút giao Hưng Tây với Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy ở biên giới Việt Nam - Lào. Khi hoàn thành, tuyến được kỳ vọng rút ngắn thời gian vận chuyển hành khách, hàng hóa, hỗ trợ thương mại và tăng kết nối Nghệ An với Trung Lào. Giá trị của hầm Đại Huệ vì thế nằm ở cả công trình lẫn hành lang giao thương mà nó giúp hình thành.
