Tinh giản là cách đổi phương thức điều hành
Cải cách hành chính trong cơ quan Đảng là việc chuẩn hóa quy trình, trách nhiệm và cách xử lý công việc để bộ máy vận hành gọn hơn, có kỷ luật và dựa nhiều hơn vào kết quả. Ngày 20/10/2026, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú ký Quyết định số 495-QĐ/TW ban hành chương trình cải cách cho giai đoạn 2026–2030. Đây không nên được hiểu đơn thuần là chiến dịch cắt giảm cuộc họp hay giấy tờ: mục tiêu lớn hơn là đổi cách lãnh đạo, phối hợp và tổ chức thực hiện. Chương trình gắn cải cách với việc vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đổi mới tư duy, lề lối làm việc và đẩy mạnh chuyển đổi số. Điểm đáng chú ý là trọng tâm chuyển từ sắp xếp bộ máy sang nâng chất lượng vận hành; nếu không thay đổi cách giao việc và chịu trách nhiệm, giảm đầu việc trên giấy sẽ khó tạo ra hiệu quả thực chất.
Mỗi năm, các cơ quan đặt mục tiêu giảm tối thiểu 10% số hội nghị và 15% văn bản hành chính so với năm trước. Hội nghị trực tiếp không quá 40%, trực tuyến ít nhất 60%; cấp tỉnh giới hạn không quá hai hội nghị quy mô toàn tỉnh, cấp xã không quá ba hội nghị quy mô toàn xã. Các ngưỡng này khiến yêu cầu giảm hội nghị trở nên cụ thể, nhưng số lượng không thể là thước đo duy nhất: cuộc họp ít đi chỉ có ý nghĩa nếu việc cần quyết định được xử lý đúng hạn, còn văn bản giảm nếu không khiến thông tin và trách nhiệm trở nên mơ hồ.
Đo cán bộ bằng công việc, không chỉ bằng quy trình
Một thay đổi có sức nặng lâu dài là quản lý và đánh giá cán bộ theo vị trí việc làm, năng lực và sản phẩm đầu ra. Hướng đi này có thể giúp làm rõ ai chịu trách nhiệm, việc gì cần hoàn thành và chất lượng được đánh giá ra sao, thay vì để quy trình hay số lượng báo cáo lấn át kết quả. Chương trình cũng yêu cầu giao nhiệm vụ với đầu mối, tiến độ và kết quả cụ thể; theo dõi công việc bằng các chỉ số và nâng tỷ lệ hoàn thành đúng hạn. Muốn cách đánh giá mới đáng tin, tiêu chí phải gắn với nhiệm vụ thực tế và được áp dụng nhất quán. Nếu chỉ thêm biểu mẫu hoặc chỉ số mà không phân định quyền hạn, cải cách có nguy cơ tạo thêm một lớp thủ tục thay vì tháo gỡ tình trạng chồng chéo, đùn đẩy trách nhiệm.
Lộ trình được chia theo từng nấc: giai đoạn 2026–2027 tập trung hoàn thiện thể chế, chuẩn hóa quy trình, thủ tục, chế độ báo cáo và dữ liệu; giai đoạn 2028–2029 mở rộng nghiệp vụ, ứng dụng số đến cấp xã; đến năm 2030, chương trình hướng tới cơ bản hình thành mô hình quản trị số trong các cơ quan Đảng. Cách làm theo giai đoạn là hợp lý vì chuẩn hóa nền tảng trước khi mở rộng giúp hạn chế việc mỗi cấp vận hành một kiểu. Trách nhiệm triển khai được giao cho các đảng ủy trực thuộc Trung ương, cơ quan Đảng ở Trung ương, tỉnh ủy, thành ủy và đơn vị liên quan.
Chuyển đổi số phải giảm gánh nặng cho người làm thủ tục
Chuyển đổi số là trụ cột của chương trình, nhưng giá trị của nó cần được nhìn từ trải nghiệm người dùng, không chỉ từ số lượng hệ thống được đưa vào vận hành. Đến hết năm 2027, toàn bộ thủ tục hành chính của Đảng đủ điều kiện thực hiện toàn trình phải được cung cấp trên môi trường điện tử; mức độ hài lòng của tổ chức Đảng và đảng viên với việc giải quyết thủ tục trực tuyến đặt mục tiêu tối thiểu 90%. Đến hết năm 2029, chương trình phấn đấu giảm ít nhất 30% thời gian xử lý bình quân và chi phí tuân thủ đối với các quy trình nghiệp vụ cốt lõi, thủ tục hành chính. Đây là những mục tiêu có thể cảm nhận trực tiếp: ít đi lại, bớt chờ đợi và giảm công sức hoàn tất thủ tục. Để đạt được, dữ liệu cần được kết nối, chia sẻ và tái sử dụng thay vì yêu cầu người dân, tổ chức khai báo lặp lại.
Số hóa cũng không tự động đồng nghĩa với cải cách. Chương trình nhấn mạnh sử dụng dữ liệu tin cậy phục vụ tham mưu, ra quyết định, đồng thời bảo đảm an toàn thông tin mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân và bí mật của Đảng. Việc khắc phục cát cứ dữ liệu, đầu tư manh mún và trùng lặp vì thế vừa là yêu cầu quản trị, vừa là cách phòng, chống lãng phí. Thành công không nằm ở việc có thêm phần mềm, mà ở khả năng xử lý công việc thông suốt, bảo mật và giảm thao tác không cần thiết.
Thước đo cuối cùng là chất lượng phục vụ và trách nhiệm
Chương trình cải cách hành chính đặt ra một hướng đi đáng ủng hộ: giảm hội nghị và văn bản để dành nguồn lực cho phối hợp, thực thi và nâng chất lượng quyết định. Nhưng các chỉ tiêu cắt giảm chỉ có ý nghĩa khi đi cùng trách nhiệm giải trình, tiêu chuẩn đánh giá cán bộ rõ ràng và dịch vụ điện tử hữu ích. Lộ trình đến năm 2030 cho thấy chuyển đổi số không phải đích đến riêng lẻ, mà là phương tiện để cơ quan Đảng vận hành thống nhất, minh bạch hơn trong giao việc và tiết kiệm hơn trong sử dụng nguồn lực. Vì vậy, nên đánh giá cải cách bằng điều người thực hiện và người làm thủ tục nhận thấy: việc được giải quyết đúng hạn, ít bước trùng lặp, dữ liệu an toàn và kết quả có người chịu trách nhiệm.
