An toàn học đường phải bắt đầu từ kỹ năng cụ thể
Giáo dục pháp luật trong trường học là hoạt động giúp học sinh hiểu quy định gắn với đời sống, nhận diện rủi ro và biết cách hành động an toàn khi gặp tình huống nguy hiểm. Đây không nên chỉ là một buổi phổ biến nội quy: hiệu quả nằm ở việc các em có thể vận dụng kiến thức để bảo vệ mình và bạn bè.
Tại xã Quỹ Nhất, công an xã phối hợp với Trường THCS Nghĩa Tân và Trung tâm học tập cộng đồng tổ chức tuyên truyền trong năm học 2026–2027, tập trung vào an toàn trường học, bạo lực học đường, xâm hại trẻ em và vi phạm pháp luật trong học sinh. Nội dung còn gồm phòng tránh tai nạn, đuối nước, cháy nổ và chấp hành luật giao thông. Học sinh được khuyến khích xây dựng tình bạn lành mạnh, ứng xử văn minh trên mạng và báo cho người lớn khi phát hiện nguy cơ. Cách tiếp cận này đáng chú ý vì đưa phòng ngừa vào những lựa chọn thường ngày, thay vì chờ sự cố xảy ra mới xử lý.
Từ không gian mạng đến con đường đi học
Ở xã Kon Chiêng, khoảng 300 học sinh Trường Tiểu học và THCS Đak Trôi tham gia buổi tuyên truyền do công an xã tổ chức. Các em được hướng dẫn sử dụng mạng xã hội an toàn, bảo vệ thông tin cá nhân, không chia sẻ tin chưa kiểm chứng và nhận diện hành vi trái pháp luật trên mạng. Những nội dung này cần thiết bởi một lần công khai dữ liệu hoặc phát tán thông tin sai có thể gây hậu quả vượt xa phạm vi lớp học.
Chương trình cũng đề cập trật tự, an toàn giao thông: đội mũ bảo hiểm đúng quy định, tuân thủ luật và thực hành kỹ năng tự bảo vệ khi đi đường. Bên cạnh đó, học sinh được giới thiệu các nội dung cơ bản của Đề án 06, gồm dữ liệu dân cư, định danh điện tử và dịch vụ công trực tuyến. Đây là lựa chọn thiết thực, giúp các em vừa biết sử dụng tiện ích số, vừa hiểu trách nhiệm đi kèm. Công an xã cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ sở giáo dục để tăng cường tuyên truyền và phòng ngừa vi phạm trong lứa tuổi học sinh.
Quy mô lớn hơn, bài học phải gần với thực tế
Tại Yên Lãng, công an xã phối hợp với Đoàn Thanh niên tổ chức tuyên truyền pháp luật và kỹ năng tự bảo vệ cho hơn 1.000 học sinh cùng giáo viên tại Trường THCS Yên Lãng, phân hiệu Chu Phan. Nội dung gồm an toàn mạng, nhận diện hành vi vi phạm trên mạng xã hội, phòng chống ma túy và bạo lực học đường, nhận biết tội phạm, tránh lừa đảo và trách nhiệm khi đăng tải, chia sẻ thông tin.
Khuyến cáo cụ thể có giá trị hơn những lời nhắc chung: kiểm chứng trước khi chia sẻ, không đưa mật khẩu hay mã OTP cho người lạ, cảnh giác với đường dẫn đáng ngờ và yêu cầu chuyển tiền bất thường. Học sinh cũng được nhắc không tham gia hoặc cổ vũ bạo lực, và cần báo cha mẹ, thầy cô hay công an nếu bị đe dọa, bắt nạt hoặc nghi bị lừa. Trong sáu tháng đầu năm 2026, địa phương tổ chức 10 lượt tuyên truyền tại 5 trường, thu hút 5.290 lượt học sinh, giáo viên và cán bộ. Quy mô ấy cho thấy tuyên truyền cho học sinh đang được triển khai như công việc thường xuyên, không phải hoạt động đơn lẻ.
Phòng ngừa vi phạm cần sự phối hợp liên tục
Một chương trình quy mô toàn quốc tại Vĩnh Long tập trung vào năm nội dung: phòng chống bạo lực học đường; phòng chống xâm hại trẻ em và mua bán người; nhận diện lừa đảo trên mạng; kỹ năng an toàn, thoát nạn; và hòa nhập cộng đồng. Vĩnh Long là một trong bảy tỉnh được lựa chọn tổ chức chương trình, trong bối cảnh cần bảo vệ học sinh trước những nguy cơ và tác động tiêu cực của xã hội. Các tình huống sát với lứa tuổi giúp học sinh nhận biết hành vi vi phạm, hiểu hậu quả, giải quyết mâu thuẫn và tìm kiếm hỗ trợ khi gặp nguy hiểm.
Thông điệp chung từ Quỹ Nhất, Kon Chiêng, Yên Lãng và chương trình tại Vĩnh Long khá rõ: giáo dục pháp luật chỉ phát huy tác dụng khi nối kiến thức với kỹ năng và có người lớn để học sinh tìm đến. Công an, nhà trường, gia đình và cộng đồng cần cùng duy trì kênh hỗ trợ đáng tin cậy. Những buổi tuyên truyền tạo nền tảng, nhưng việc nhắc lại kiến thức và phản hồi kịp thời mới giúp phòng chống vi phạm bền vững, đồng thời góp phần xây dựng an toàn trường học.
