Mùa cao điểm cuối năm: du lịch Việt Nam có đủ sức chứa?

Mùa cao điểm, phép thử năng lực du lịch Việt Nam

Du lịch Việt Nam mùa cao điểm cuối năm là giai đoạn lượng khách quốc tế tăng nhanh, hạ tầng du lịch, dịch vụ và nhân lực bị đặt dưới áp lực lớn, buộc hệ sinh thái điểm đến phải chứng minh khả năng quản lý dòng khách, giữ chất lượng trải nghiệm và chuyển tăng trưởng về số lượt thành giá trị kinh tế – xã hội bền vững. Đây không chỉ là mùa làm ăn tốt, mà là bài kiểm tra toàn diện năng lực du lịch Việt Nam. Theo Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam, tháng 9, Việt Nam đón hơn 1,768 triệu lượt khách quốc tế, tăng 16,1% so với cùng kỳ, nâng tổng 9 tháng lên hơn 17,68 triệu lượt, tăng 14,5%. Để cán mốc 25 triệu khách quốc tế trong năm, quý IV phải hấp thụ thêm khoảng 7,32 triệu lượt – mức tăng tốc không nhỏ ngay cả với những thị trường inbound trưởng thành. Câu hỏi không phải “có thêm khách hay không”, mà là “hệ thống có chịu nổi và tạo ra giá trị tương xứng hay không”.

Hạ tầng du lịch: thêm phòng, thêm tàu nhưng đủ sâu?

Năng lực du lịch Việt Nam đã được cải thiện trên bảng xếp hạng quốc tế, khi chỉ số TTDI năm 2026 xếp Việt Nam thứ 52/110 nền kinh tế với 4,15 điểm, tăng 7 bậc so với năm 2024 và 11 bậc so với năm 2019. Nhưng bảng xếp hạng chỉ phản ánh điều kiện nền tảng; mùa cao điểm mới là nơi kiểm chứng thực tế. Quảng Ninh là ví dụ điển hình về tăng năng lực hạ tầng du lịch: trong 9 tháng, địa phương này đón 49 chuyến tàu biển với 58.879 lượt khách, đồng thời bổ sung 10 cơ sở lưu trú mới, trong đó có hai khách sạn 5 sao, thêm 11 tàu du lịch trên vịnh Hạ Long và một sân golf được công nhận là điểm du lịch. Từ nay đến cuối năm, Cảng tàu khách quốc tế Hạ Long dự kiến đón khoảng 30 chuyến tàu biển quốc tế, tiếp tục thử sức khả năng phục vụ và quản lý dòng khách. Vấn đề không còn là thiếu phòng hay thiếu tàu, mà là liệu hạ tầng có được vận hành đồng bộ, tránh quá tải cục bộ và giữ chất lượng dịch vụ ổn định.

Cần Thơ, Hạ Long: mở rộng sức chứa bằng lễ hội và sản phẩm mới

Các điểm đến vùng miền đang chủ động tăng sức chứa không chỉ bằng phòng nghỉ, mà bằng chuỗi sự kiện và sản phẩm mới để kéo dài thời gian lưu trú, tăng chi tiêu – điều kiện sống còn nếu muốn biến lượng khách thành doanh thu bền vững. Cần Thơ trong 9 tháng ước đón hơn 11,7 triệu lượt khách, tăng 25% so với cùng kỳ, tổng thu từ du lịch đạt 10.280 tỷ đồng, nhưng tỷ trọng khách quốc tế và khách lưu trú vẫn là điểm yếu. Thành phố đặt mục tiêu 12,3 triệu lượt khách cả năm, trong đó 620.000 khách quốc tế và trên 5,4 triệu lượt lưu trú, nên quý IV được thiết kế như một “cú bứt tốc” với Festival Quốc tế Ngành hàng Lúa gạo Việt Nam, Lễ hội Oóc Om Bóc – Đua ghe Ngo, Lễ hội Văn hóa sông nước Cần Thơ… Đây là cách tăng năng lực du lịch Việt Nam ở tầng trải nghiệm, gắn nông nghiệp, sông nước, văn hóa Khmer và đời sống miệt vườn vào hành trình, thay vì chỉ bán một điểm check-in. Ở phía Bắc, Quảng Ninh không chỉ thêm cơ sở lưu trú mà còn tung ra loạt sản phẩm như chợ đêm VuiFest Hạ Long, du thuyền ngắm cảnh ven bờ theo mô hình Hop-on Hop-off, trải nghiệm Thuyền ba vách – Hạ Long xưa, tham quan Bảo tàng đêm, công viên nước có mái che tại Vân Đồn và hệ thống nhà hàng, cà phê ven biển Bãi Cháy. Đây là những mảnh ghép quan trọng để quản lý dòng khách, phân tán áp lực khỏi một vài điểm quá tải và giữ chân du khách lâu hơn.

Từ số lượng đến chất lượng: bài toán quản lý dòng khách

Ngày nay khách du lịch không chỉ mua một điểm đến, họ mua toàn bộ trải nghiệm của một hành trình – từ sân bay, khách sạn, giao thông nội vùng đến ẩm thực, giải trí và tương tác với cộng đồng. Khi hơn 83% khách quốc tế đến Việt Nam bằng đường hàng không, năng lực kết nối và khai thác của hệ thống cảng hàng không trở thành điều kiện quyết định khả năng hấp thụ dòng khách. Nếu khâu cửa ngõ tắc nghẽn, mọi nỗ lực nâng cấp hạ tầng du lịch bên trong sẽ bị triệt tiêu. Báo cáo quốc tế đã cảnh báo: sự gia tăng hoạt động du lịch và chi tiêu của du khách không mặc nhiên chuyển thành lợi ích kinh tế – xã hội tương xứng, tăng trưởng nhanh có thể tạo thêm sức ép lên hạ tầng, nhân lực, cộng đồng và tài nguyên nếu thiếu năng lực quản trị. Hội nghị lữ hành toàn quốc cũng chỉ ra sản phẩm còn trùng lặp, liên kết chuỗi giá trị thiếu chiều sâu, trong khi ứng dụng dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo và nền tảng số mới ở giai đoạn đầu. Nói cách khác, quản lý dòng khách vẫn là “nút cổ chai” của du lịch Việt Nam mùa cao điểm: chúng ta đón được nhiều, nhưng chưa chắc đã quản lý tốt.

Kết luận: Mốc 25 triệu khách là vạch xuất phát, không phải đích đến

Mốc 25 triệu khách quốc tế trong năm được xem là phép thử cho năng lực tiếp nhận một quy mô thị trường lớn hơn nhiều trong tương lai, khi mục tiêu đến 2030 là 45–50 triệu lượt và du lịch đóng góp trực tiếp 10–12% GDP. Theo người đứng đầu cơ quan quản lý du lịch quốc gia, nghị quyết mới đã mở ra dư địa chính sách rất lớn, nhưng chỉ trở thành sức bật nếu địa phương dám rà soát quy hoạch, bố trí quỹ đất, đề xuất cơ chế thí điểm cho khu du lịch và nếu doanh nghiệp tư nhân tiếp tục tiên phong đầu tư vào tổ hợp du lịch, hạ tầng cảng biển, hàng không, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Vì vậy, câu trả lời cho câu hỏi “Việt Nam có đủ sức chứa để đón bão khách quốc tế?” là: đủ về mặt số lượng, nhưng còn thiếu chiều sâu về chất lượng và quản trị. Mùa cao điểm khách quốc tế cuối năm sẽ phơi bày rõ khoảng cách giữa năng lực hạ tầng du lịch đang thăng hạng và khả năng tổ chức trải nghiệm trọn vẹn. Nếu không coi đây là vạch xuất phát để nâng cấp toàn bộ hệ sinh thái – từ quy hoạch, nhân lực, công nghệ đến quản lý dòng khách – thì tăng trưởng hôm nay rất dễ trở thành áp lực ngày mai.