Đối thoại chính sách là trọng tâm chuyến đi
Hợp tác đầu tư là quá trình cơ quan nhà nước và doanh nghiệp phối hợp tạo điều kiện cho dòng vốn, hoạt động kinh doanh và năng lực sản xuất gắn kết lâu dài giữa các thị trường. Từ ngày 25 đến 30/10/2026, đoàn công tác Bộ Tài chính Việt Nam do ông Hoàng Thái Sơn, Vụ trưởng Vụ Pháp chế, dẫn đầu đã thăm và làm việc tại Hoa Kỳ, Canada để nghiên cứu kinh nghiệm, trao đổi về chính sách thu hút đầu tư nước ngoài.
Điểm đáng chú ý không nằm ở nghi thức ngoại giao, mà ở việc đưa câu hỏi về chất lượng môi trường đầu tư đến trực tiếp các cơ quan, hiệp hội và doanh nghiệp đang hoạt động trong khu vực. Chương trình tập trung tìm hiểu cách xây dựng, thực thi chính sách đầu tư, những yếu tố chi phối quyết định rót vốn và các vấn đề Việt Nam cần xử lý để cải thiện môi trường kinh doanh. Đây là hướng tiếp cận thiết thực: muốn thu hút vốn dài hạn, nhà hoạch định chính sách cần lắng nghe những vướng mắc phát sinh khi quy định đi vào thực tế.
Kinh nghiệm Bắc Mỹ gắn với mục tiêu trong nước
Chuyến công tác được xác định là một hoạt động nhằm hiện thực hóa định hướng phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài tại Nghị quyết 10-NQ/TW của Bộ Chính trị. Vì vậy, ý nghĩa của chuyến đi không nên chỉ đo bằng số cuộc gặp, mà bằng khả năng chuyển thông tin thu thập được thành căn cứ rà soát pháp luật và chính sách.
Đoàn làm việc với Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ - ASEAN, Hội đồng Kinh doanh Canada - ASEAN, các tổ chức tư vấn và doanh nghiệp như Manulife, Intel, Apple, Procter & Gamble, Coca-Cola, Koch Industries, Coherent và Fasken. Những cuộc trao đổi này mở ra góc nhìn trực tiếp về đầu tư Hoa Kỳ và đầu tư Canada: doanh nghiệp quan tâm không chỉ đến định hướng chính sách, mà còn đến quy định, cách thực thi và khả năng dự đoán khi triển khai dự án. Đó là những đầu mối thực tế để Việt Nam cân nhắc khi tiếp tục hoàn thiện môi trường đầu tư.
Từ tháo gỡ vướng mắc đến chuỗi cung ứng
Tại các buổi làm việc, đoàn trao đổi về tình hình hoạt động của doanh nghiệp tại Việt Nam, những khó khăn khi thực hiện dự án và các vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu để cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh. Việc cung cấp thông tin về định hướng hoàn thiện pháp luật có thể giúp duy trì đối thoại và củng cố niềm tin; tuy nhiên, giá trị sau chuyến đi sẽ phụ thuộc vào việc các phản ánh được chuyển thành xử lý rõ ràng, nhất quán.
Khảo sát tại Boeing cho thấy hợp tác đầu tư có thể đi xa hơn việc mua bán sản phẩm. Việt Nam hiện có 7 nhà cung ứng tham gia sản xuất linh kiện cho các chương trình máy bay thương mại của hãng. Hai bên trao đổi về khả năng mở rộng vai trò doanh nghiệp Việt trong chuỗi cung ứng, phát triển dịch vụ sửa chữa, bảo dưỡng, bảo trì và dịch vụ kỹ thuật, đồng thời nâng cao năng lực vận hành hàng không. Đây là hướng hợp tác có ý nghĩa nếu giúp doanh nghiệp trong nước tham gia sâu hơn vào các khâu sản xuất và dịch vụ.
Giá trị thật nằm ở bước tiếp theo
Thông tin và kinh nghiệm từ chương trình khảo sát có thể được Bộ Tài chính sử dụng làm tài liệu tham khảo khi nghiên cứu, rà soát và hoàn thiện chính sách, pháp luật, nhất là trong lĩnh vực đầu tư. Định hướng cần theo đuổi không chỉ là thu hút thêm vốn, mà còn nâng chất lượng dòng vốn, tăng liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp nội địa, thúc đẩy chuyển giao công nghệ, phát triển nguồn lực và giúp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.
Chuyến đi đã tạo thêm kênh trao đổi và cung cấp dữ liệu thực tiễn, nhưng đối thoại chỉ là điểm khởi đầu. Kết quả đáng kể sẽ đến khi những vướng mắc được theo dõi đến cùng và kinh nghiệm quốc tế được chuyển hóa phù hợp với điều kiện trong nước. Đó mới là cách biến các cuộc gặp tại Bắc Mỹ thành bước tiến cụ thể cho chính sách đầu tư và hợp tác dài hạn.
