Đại sảnh 11.050 m² là tuyên ngôn của công trình
Trung tâm APEC Phú Quốc là tổ hợp hội nghị và triển lãm đa năng tại Bãi Đất Đỏ, được xây dựng để phục vụ các sự kiện cấp cao và hoạt động cộng đồng, với đại sảnh không cột làm điểm nhấn kiến trúc. Dự án do Sun Group đầu tư, hướng tới Tuần lễ Cấp cao APEC 2027 tại Phú Quốc, tỉnh An Giang. Trung tâm có tổng diện tích sàn khoảng 153.130 m², gồm ba tầng nổi, một tầng hầm và tầng tum kỹ thuật. Tuy nhiên, quy mô không phải điều đáng chú ý nhất: ballroom rộng 11.050 m², tương đương khoảng 135 sân Pickleball tiêu chuẩn quốc tế, được thiết kế vượt nhịp 81 m mà không cần cột giữa. Khi hoàn thành, đây được kỳ vọng là ballroom không cột lớn nhất thế giới, vượt Caesars Forum tại Las Vegas.
AI giúp tìm cấu trúc thay vì chỉ thêm thép
Để tạo không gian lớn mà vẫn bảo đảm chịu lực, SOM không chọn cách giải bài toán bằng việc tăng thép một cách đơn thuần. Đội ngũ áp dụng tối ưu hóa cấu trúc: thuật toán tính toán đường truyền lực, xác định nơi cần vật liệu và nơi có thể giảm bớt trong giới hạn an toàn. Kết hợp mô hình hóa hình học trên máy tính, kỹ sư điều chỉnh độ cong, kích thước và cấu tạo các nhịp mái. Đây là cách AI thiết kế kiến trúc hỗ trợ mở rộng số phương án để chuyên gia kiểm tra, chứ không phải để máy tự quyết định phương án cuối cùng. Mái thép nặng khoảng 12.000 tấn gồm 13 nhịp chính uốn lượn, bao phủ khoảng 52.000 m². Trong thi công, cấu kiện nặng hàng trăm tấn được kích nâng lên cao hơn 40 m với độ chính xác tới từng milimét.
Kinh nghiệm ở Trung Quốc cho thấy AI là công cụ thử nghiệm
Phương pháp này không chỉ xuất hiện tại Phú Quốc. Trong dự án Trung tâm Hội nghị West Bund ở Thượng Hải, SOM dùng quy trình tối ưu hóa đa mục tiêu có AI hỗ trợ để tạo và đánh giá hàng trăm phương án theo tiêu chí do kiến trúc sư, kỹ sư đặt ra. Các yếu tố được cân nhắc gồm diện tích sử dụng, ánh sáng tự nhiên, che nắng, hiệu quả kết cấu và tầm nhìn. Điểm đáng lưu ý không phải AI thay thế chuyên môn, mà là nó giúp nhóm thiết kế khảo sát nhiều cấu hình hơn trong giai đoạn đầu. Con người vẫn chọn phương án phù hợp với khu đất, công năng và trải nghiệm người dùng. Cách tiếp cận ấy làm rõ vai trò thực tế của AI thiết kế kiến trúc: tăng năng lực thử nghiệm, trong khi quyết định về hình thái và mức độ phù hợp vẫn thuộc về đội ngũ chuyên môn.
Giá trị của công trình sẽ được thử thách sau APEC
Không gian vượt nhịp không cột đem lại lợi ích rất cụ thể: giảm vật cản tầm nhìn và cho phép thay đổi linh hoạt cách bố trí sân khấu, chỗ ngồi hay khu triển lãm. Ballroom có thể phục vụ tối đa khoảng 10.000 người tại các sự kiện, đồng thời tổ hợp được định hướng tiếp tục đón hội nghị doanh nghiệp, triển lãm thương mại, biểu diễn nghệ thuật và hoạt động cộng đồng sau APEC 2027. Trung tâm đã hoàn thành 98% kết cấu; toàn bộ 13 nhịp mái chính đã được lắp dựng, còn công trường chuyển sang hoàn thiện mặt ngoài, hệ thống kỹ thuật và nội thất. Mục tiêu là hoàn thiện nội thất vào cuối tháng 3/2027, trước các hoạt động cấp cao tại Phú Quốc. Thành công của công trình vì thế không chỉ nằm ở danh hiệu ballroom lớn nhất, mà còn ở việc biến kỹ thuật kết cấu thép phức tạp thành một không gian hữu dụng lâu dài.
