Một chuỗi nam châm trong họng là lời cảnh báo
Nuốt nam châm là tình huống trẻ vô tình đưa một hoặc nhiều chi tiết nam châm vào miệng rồi nuốt xuống, khiến dị vật có thể mắc ở họng hoặc đi vào đường tiêu hóa. Đây không phải tai nạn nên chờ tự hết: nam châm nhỏ trong đồ chơi có thể gây tổn thương nghiêm trọng dù trẻ chưa biểu hiện rõ. Bệnh viện Nhi Hải Phòng tiếp nhận một bé trai gần 4 tuổi vì dị vật mắc ở vùng hầu họng; ê-kíp Tai Mũi Họng và Gây mê hồi sức đã nội soi, gắp ra thành công một chuỗi nam châm từ đồ chơi xếp hình. Trong vòng một tháng, bệnh viện ghi nhận hai trường hợp trẻ nuốt nam châm từ loại đồ chơi này. Những ca bệnh ấy cho thấy đồ chơi quen thuộc không đồng nghĩa với an toàn: chi tiết rời, nhỏ và dễ lọt vào miệng cần được xem là nguy cơ thực tế, nhất là ở trẻ còn nhỏ.
Vì sao nam châm có thể gây tổn thương nặng?
Điều đáng lo không chỉ là một vật mắc ở họng. Nếu trẻ nuốt nhiều viên nam châm, hoặc nuốt nam châm cùng một vật kim loại, chúng có thể hút nhau qua thành các quai ruột. Mô ruột bị kẹp giữa các dị vật có nguy cơ thiếu máu nuôi dưỡng, tắc ruột, hoại tử, thủng ruột, viêm phúc mạc hoặc rò đường tiêu hóa; một số biến chứng có thể đe dọa tính mạng. Vì vậy, không nên chờ trẻ đau bụng hay nôn mới hành động. Ở trẻ nhỏ chưa biết diễn đạt, hãy cảnh giác nếu đột ngột ho sặc sụa, khó thở, tím tái, chảy nước dãi liên tục, nôn, bỏ ăn hoặc quấy khóc bất thường. Những dấu hiệu này có thể liên quan đến dị vật đường thở hoặc dị vật ở vị trí khác, nhưng không thể tự xác định tại nhà. Đưa trẻ đến cơ sở y tế để được đánh giá là lựa chọn an toàn hơn việc suy đoán dựa trên triệu chứng.
Nghi trẻ nuốt dị vật: đi cấp cứu, đừng tự xử lý
Nếu nghi trẻ nuốt nam châm, hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế có khả năng đánh giá và xử trí dị vật ngay, kể cả khi trẻ vẫn sinh hoạt bình thường. Không tự gây nôn, không cho trẻ ăn cơm, bánh mì hay thức ăn khác với hy vọng đẩy dị vật xuống; cũng không đợi dị vật tự theo phân ra ngoài. Những cách xử lý tại nhà có thể làm chậm việc thăm khám cần thiết. Khi đi khám, hãy cung cấp thời điểm có thể xảy ra sự việc, số lượng nam châm nghi bị nuốt và tên hoặc loại đồ chơi liên quan. Nếu còn sản phẩm hoặc phần đồ chơi bị hỏng, thông tin đó cũng có thể giúp bác sĩ đánh giá tình huống. Đừng để việc trẻ chưa có dấu hiệu rõ ràng trở thành lý do trì hoãn: với nam châm, xử trí sớm quan trọng hơn chờ xem trẻ có tự khỏi hay không.
Phòng ngừa bắt đầu từ cách chọn và cất đồ chơi
An toàn đồ chơi trẻ em không chỉ nằm ở việc chọn món phù hợp độ tuổi; phụ huynh còn cần kiểm tra tình trạng đồ chơi và giám sát trẻ trong lúc chơi. Hạn chế các sản phẩm có nam châm nhỏ, dễ rơi hoặc dễ bung. Thường xuyên rà soát các chi tiết, loại bỏ ngay món đồ hư hỏng hay có bộ phận rời, thay vì tiếp tục cho trẻ sử dụng. Cất nam châm, pin cúc áo và những vật nhỏ ngoài tầm với của trẻ. Khi trẻ chơi đồ có chi tiết nhỏ, người lớn nên ở gần để nhận ra sớm nếu món đồ bị tháo rời hoặc trẻ đưa vật vào miệng. Đây không phải lời khuyên để phụ huynh hoảng sợ, mà là một nguyên tắc thực tế: món đồ chơi có chi tiết nhỏ cần được kiểm soát chặt hơn. Một lần kiểm tra và giám sát có thể ngăn một tai nạn đáng tiếc.
