Diễn tập biến kiến thức thành phản ứng thực tế
Diễn tập chữa cháy, cứu nạn là hoạt động thực hành theo tình huống giả định, giúp lực lượng tại cơ sở và lực lượng chuyên trách kiểm tra cách báo động, xử lý đám cháy, sơ tán người và phối hợp ứng cứu. Đây không nên được xem như một thủ tục định kỳ: khả năng phản ứng trong những phút đầu có thể quyết định sự cố được khống chế hay lan rộng.
Tại Khu công nghiệp Mỹ Thuận, phường Mỹ Lộc, cán bộ, công nhân viên và đội PCCC cơ sở được phổ biến quy định pháp luật, nguyên nhân gây cháy, kỹ năng thoát nạn, cách sử dụng và bảo quản phương tiện chữa cháy. Nội dung chuẩn bị này gắn trực tiếp với buổi thực tập, thay vì tách kiến thức khỏi thao tác cần thực hiện khi có báo động.
Tình huống giả định là cháy tại nhà xưởng 2A, diện tích khoảng 300 m². Lực lượng tại chỗ phát tín hiệu báo động, cắt điện, dùng phương tiện sẵn có, hướng dẫn công nhân đến nơi an toàn và báo cho Ban Quản lý khu công nghiệp cùng lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH.
Tại Mỹ Thuận, phối hợp nhiều lớp giúp khống chế sự cố
Sau khi nhận tin, Ban Quản lý khu công nghiệp điều động xe chữa cháy và đội PCCC chuyên ngành đến phối hợp. Lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH tiếp đó huy động 2 xe chữa cháy cùng 12 cán bộ, chiến sĩ; các tổ trinh sát tìm kiếm người mắc kẹt, tổ chức cứu nạn và triển khai đội hình dập lửa cùng lực lượng cơ sở.
Điểm đáng chú ý không chỉ là số phương tiện được điều động mà là chuỗi hành động đã được phân vai: cơ sở báo động và xử lý ban đầu, ban quản lý huy động lực lượng chuyên ngành, còn cảnh sát tăng cường tìm kiếm và chữa cháy. Cách phối hợp này cho thấy phương án PCCC chỉ có giá trị khi người tại chỗ biết việc của mình và biết lúc nào cần gọi hỗ trợ.
Buổi thực tập diễn ra nghiêm túc, đúng quy trình và bảo đảm an toàn cho người, phương tiện tham gia. Hoạt động cứu nạn khu công nghiệp vì thế vừa kiểm tra thao tác chữa cháy, vừa thử khả năng truyền tin và phối hợp giữa các lực lượng trong điều kiện có người cần sơ tán.
An Thắng kiểm tra năng lực ứng phó ngay tại xưởng
Một buổi thực tập khác được tổ chức tại Công ty TNHH Thương mại An Thắng. Tình huống giả định đặt ra là cháy ở khu vực xưởng sản xuất do vi phạm quy định PCCC; đám cháy phát triển nhanh, có nguy cơ lan ra toàn bộ công trình và đe dọa người cùng tài sản. Kịch bản này nhấn mạnh rằng một sai phạm tại cơ sở có thể nhanh chóng biến thành sự cố lớn.
Khi phát hiện cháy, lực lượng PCCC cơ sở báo động, huy động người tại chỗ chữa cháy ban đầu và gọi số 114. Các thành viên thực hành sử dụng phương tiện sẵn có, sơ tán người, di chuyển tài sản, cứu nạn và ngăn cháy lan; cán bộ Đội Chữa cháy và CNCH khu vực 5 hướng dẫn sử dụng thiết bị và sơ cấp cứu người bị nạn.
Sau thực tập, các lực lượng đánh giá ưu điểm và nội dung cần khắc phục. Đây là bước cần thiết: doanh nghiệp không chỉ chứng minh có thiết bị, mà phải biết thiết bị vận hành ra sao và nhân viên phối hợp thế nào. Hoạt động giúp kiểm tra năng lực tại chỗ, đồng thời củng cố an toàn doanh nghiệp bằng kỹ năng có thể áp dụng khi sự cố xảy ra.
Chuẩn bị tại chỗ là nền tảng của an toàn doanh nghiệp
Hai cuộc thực tập cùng cho thấy lực lượng chuyên trách không thể thay thế phản ứng ban đầu của cơ sở. Người lao động cần nhận biết nguy cơ, biết cách báo động và thoát nạn; đội tại chỗ cần xử lý trong giới hạn an toàn; lực lượng chuyên nghiệp cần được thông tin sớm để tăng cường đúng lúc. Phương châm “4 tại chỗ” chỉ phát huy tác dụng khi vai trò, phương tiện và quy trình được tập luyện trước.
Tuyên truyền pháp luật giúp giảm nguy cơ từ hành vi vi phạm, còn diễn tập chữa cháy kiểm tra khả năng biến hiểu biết thành hành động. Với doanh nghiệp, lợi ích thiết thực là phát hiện điểm yếu trong việc vận hành thiết bị, sơ tán và liên lạc trước khi những thiếu sót ấy xuất hiện trong một sự cố thật. Với khu công nghiệp, phối hợp giữa cơ sở, ban quản lý và cảnh sát tạo thành các lớp ứng phó bổ trợ nhau.
Kết luận, thực tập chỉ có ý nghĩa khi doanh nghiệp rút kinh nghiệm và duy trì sự sẵn sàng sau buổi tập. Hai hoạt động tại Mỹ Thuận và An Thắng cho thấy chuẩn bị tại chỗ, báo tin kịp thời và phối hợp rõ ràng là nền móng để hạn chế thiệt hại do cháy, nổ và các tình huống khẩn cấp.
