Cơ hội mới đòi hỏi chuẩn bị từ sớm
Nhóm hàng xuất khẩu tiềm năng là những sản phẩm có nhu cầu nhập khẩu đang tăng và doanh nghiệp trong nước có thể cung ứng với chất lượng, nguồn nguyên liệu cùng tiến độ phù hợp. Đây không phải danh sách bảo đảm tăng trưởng: năng lực tìm khách hàng và đáp ứng đơn hàng mới quyết định cơ hội có thành doanh thu hay không. Tại hội thảo về triển vọng xuất khẩu năm 2027 diễn ra ngày 5/11, ông Nguyễn Tuấn Việt, Giám đốc VIETGO, nêu các nhóm còn dư địa gồm đồ gỗ nội thất, ngoại thất, dệt may, giày dép, linh kiện điện tử, linh kiện ô tô, tàu thuyền và băng tải. Nhận định này xuất hiện sau khi hoạt động xuất nhập khẩu ghi nhận mức tăng tích cực trong 10 tháng năm 2026. Nhưng thương mại toàn cầu vẫn chịu tác động từ cạnh tranh Mỹ - Trung và các xung đột; vì vậy, doanh nghiệp cần chuyển từ kỳ vọng chung sang kế hoạch thị trường và cung ứng cụ thể.
Gỗ và vật liệu xây dựng: hướng tới nhu cầu cụ thể
Triển vọng xuất khẩu gỗ Việt Nam đáng chú ý vì doanh nghiệp có thể phục vụ cả người tiêu dùng lẫn nhà sản xuất. Đồ nội thất, ngoại thất là nhóm thành phẩm; ván bóc, gỗ dán và gỗ xẻ từ rừng trồng là nguồn nguyên liệu cho chế biến. Tập trung đồng thời hai phân khúc giúp ngành không phải đặt cược toàn bộ vào một kiểu đơn hàng, nhưng cũng đòi hỏi quản trị nguyên liệu và tiêu chuẩn chặt chẽ. Ấn Độ có thêm nhu cầu từ đô thị hóa và xây dựng nhà ở; Trung Đông mở ra cơ hội cho xi măng, gạch, đá, nhôm, tôn và cấu kiện xây dựng nhờ nhu cầu tái thiết. Đây là hướng mở rộng có cơ sở, không phải lời bảo đảm rằng mọi nhà cung cấp đều sẽ có khách. Doanh nghiệp cần xác định sản phẩm phù hợp, kiểm tra yêu cầu nhập khẩu và tính khả năng giao hàng trước khi tăng sản lượng.
Nông sản, hàng tiêu dùng và năng lượng cần chiến lược riêng
Với xuất khẩu nông sản, danh mục có triển vọng gồm cà phê, hạt điều, gạo, hồ tiêu, quế, hồi, ớt, gừng, nghệ và trái cây; cả sản phẩm tươi lẫn chế biến được nhắc đến như những mặt hàng có nhu cầu tại nhiều thị trường. Cơ hội sẽ khó chuyển thành đơn hàng nếu doanh nghiệp không kiểm soát chất lượng, nguồn gốc và khả năng bảo quản, nhất là với hàng dễ hư hỏng. Nhóm hàng tiêu dùng như sản phẩm nhựa, giấy, dệt may, giày dép và đồ gia dụng có thể hưởng lợi từ nhu cầu sinh hoạt thường xuyên. Năng lượng cũng được nêu trong bối cảnh nhu cầu nhập khẩu của nhiều quốc gia biến động, song thông tin hiện có không xác định mặt hàng hay thị trường cụ thể; do đó, doanh nghiệp không nên xem đây là tín hiệu đủ để đầu tư nếu chưa khảo sát khách hàng. Mỗi nhóm hàng cần một cách tiếp cận riêng, thay vì trông chờ vào một làn sóng xuất khẩu chung.
Năng lực thực thi mới là thước đo cơ hội
Ấn Độ, Trung Đông và Trung Quốc được xem là những thị trường cần chú ý trong năm 2027; đa dạng hóa nguồn cung quốc tế có thể giúp doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận thêm người mua. Tuy nhiên, mở thị trường không đồng nghĩa với có thể cạnh tranh ngay: chất lượng, tiêu chuẩn kỹ thuật, nguồn gốc nguyên liệu, giá thành và tiến độ giao hàng đều ảnh hưởng đến quyết định của nhà nhập khẩu. Doanh nghiệp nên tìm khách hàng sớm, xác minh nhu cầu nhập khẩu, xây dựng nguồn nguyên liệu và phối hợp sản xuất với logistics trước khi nhận đơn. Ngành gỗ còn cần giảm phụ thuộc vào một đầu ra, đầu tư công nghệ, thiết kế và sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn. Kết luận rất rõ: dư địa thị trường là điều kiện cần, còn năng lực cung ứng và khả năng khai thác thị trường mới quyết định mức tăng trưởng thực tế. Những đơn vị chuẩn bị được chuỗi giao hàng đáng tin cậy sẽ có cơ sở tốt hơn để biến kỳ vọng thành thị phần.
