An toàn phải là điều kiện tiên quyết
An toàn trường học là tập hợp các điều kiện về cơ sở vật chất, phòng cháy chữa cháy và thoát nạn nhằm bảo vệ học sinh, giáo viên trong hoạt động dạy học hằng ngày. Sau vụ cháy tại địa điểm học tạm của Trường THCS Kim Liên, Sở GD&ĐT Hà Nội yêu cầu các cơ sở giáo dục khẩn trương rà soát, không tổ chức dạy ở nơi chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu an toàn. Đây là ngưỡng tối thiểu, không phải mục tiêu có thể trì hoãn đến khi hoàn tất sửa chữa.
Khoảng 12 giờ 30 ngày 5/11, đám cháy xảy ra tại khu nhà tạm trong khuôn viên Trường THCS Kim Liên; trường đang cải tạo nên toàn bộ học sinh được bố trí học ở đó. Vụ việc khiến một học sinh tử vong. Sau biến cố, rà soát phải đi xa hơn việc kiểm tra hồ sơ: nhà trường cần xem xét hệ thống điện, bếp ăn, phòng thí nghiệm, kho, lớp học và các lối thoát nạn. Không gian học tạm không thể được xem là ngoại lệ về tiêu chuẩn an toàn.
Cơ sở Nhân Chính bộc lộ những điểm cần xử lý
Ngày 6/11, đoàn liên ngành của phường Thanh Xuân cùng lực lượng công an và phòng cháy, chữa cháy kiểm tra cơ sở tạm của Trường THPT Nhân Chính trong khuôn viên Công viên Thanh Xuân. Nơi này có ba khối lớp, 40 lớp và 1.810 học sinh; các phòng học sử dụng tấm panel cách nhiệt, bên ngoài lợp tôn, bên trong có lớp xốp. Quy mô ấy khiến những thiếu sót tại một địa điểm học tạm trở thành vấn đề không thể xem nhẹ.
Đoàn kiểm tra yêu cầu rà soát hệ thống điện, nhất là các điểm đấu nối, bảo đảm dây dẫn được luồn trong ống gen để hạn chế nguy cơ chập cháy. Cơ sở cũng phải bổ sung máy bơm, vòi và lăng chữa cháy, đèn chiếu sáng sự cố cùng đèn chỉ dẫn thoát nạn. Khu vực để xe cần được sắp xếp lại để không chắn lối đi, đường thoát hiểm; phương án ứng phó, tập huấn và diễn tập cũng phải được hoàn thiện. Đây là các yêu cầu thiết yếu để học sinh và giáo viên biết cách hành động khi có sự cố.
Khắc phục phải đi cùng phương án học tập
Nhà trường đã phối hợp với chính quyền địa phương đưa xe khỏi khu vực sát phòng học để bố trí thành bãi riêng; gần 500 xe của học sinh là một trong những điểm cần xử lý do có thể ảnh hưởng lối thoát hiểm. Học sinh cũng sẽ được hướng dẫn thoát hiểm, xử lý tình huống cháy và thực hiện quy trình bốn bước áp dụng cho hỏa hoạn lẫn thiên tai. Những thay đổi này tác động trực tiếp đến sinh hoạt mỗi ngày, nhưng không thể lấy sự bất tiện làm lý do duy trì bố trí có nguy cơ.
Theo kế hoạch, công việc khắc phục dự kiến hoàn tất trong tuần; nhà trường chờ phường lát nền và quây tôn một khu vực kế bên trong Công viên Thanh Xuân để làm bãi xe tách biệt với dãy lớp học. Trong một, hai ngày đầu, học sinh có thể chuyển sang học trực tuyến. Trường chính dự kiến được nâng cấp xong vào tháng 7/2027 để đón học sinh trở lại. Các mốc này cần được theo dõi sát: yêu cầu dừng dạy tại nơi chưa an toàn chỉ có ý nghĩa khi đi kèm tiến độ khắc phục rõ ràng và phương án học tập phù hợp.
Không thể đánh đổi an toàn lấy sự thuận tiện
Chỉ đạo của Sở GD&ĐT Hà Nội đặt đúng thứ tự ưu tiên: rà soát phòng cháy chữa cháy trước, tổ chức dạy học sau. Vụ cháy Kim Liên và những tồn tại được phát hiện tại cơ sở tạm của Trường THPT Nhân Chính cho thấy việc mượn hoặc dựng nơi học thay thế không làm giảm trách nhiệm bảo đảm an toàn. Một bảng kiểm hay lời nhắc nhở sẽ chưa đủ nếu hệ thống điện, thiết bị chữa cháy và lối thoát nạn chưa đáp ứng yêu cầu.
Với hơn 1.800 học sinh học tại điểm tạm Nhân Chính, việc khắc phục cần được xác nhận bằng điều kiện thực tế, không chỉ bằng kế hoạch. Nhà trường và cơ quan quản lý phải bảo đảm các hạng mục được hoàn tất, lối thoát luôn thông thoáng và học sinh được hướng dẫn ứng phó. Nguyên tắc cần giữ nhất quán ở mọi cơ sở: chưa an toàn thì chưa dạy. Đó là cách thiết thực nhất để biến lời cảnh báo sau sự cố thành bảo vệ thật sự cho người học.
