Mở quán để bước vào đời sống địa phương
Quán nhà Haha là chương trình giải trí nơi nghệ sĩ trực tiếp vận hành mô hình kinh doanh cùng gia chủ, đồng thời ăn ở, sinh hoạt và làm việc với người dân để khám phá văn hóa địa phương qua những công việc thường ngày. Sau hành trình Gia đình Haha, Jun Phạm, Rhymastic, Bùi Công Nam, Ngọc Thanh Tâm và Duy Khánh tiếp tục đồng hành trong định dạng mới này. Mỗi chặng kéo dài 7 ngày sống và làm việc cùng gia chủ, đủ để câu chuyện vượt khỏi một chuyến ghé thăm chóng vánh. Ở làng cổ Nhâm Biều, Huế, O Bé và chú Phước của Phước Homestay mở cửa đón nghệ sĩ, trao cho họ việc làm quán và chia sẻ nếp sinh hoạt địa phương. Điểm đáng giá là chương trình không đứng ngoài quan sát: nó đặt người nổi tiếng vào vai người phải góp sức, học việc và thích nghi.
Cách tiếp cận ấy khiến trải nghiệm văn hóa hiện lên qua hành động thay vì lời giới thiệu. Nghệ sĩ tham gia từ lên thực đơn, đi chợ, nấu nướng, quản lý chi tiêu đến đón tiếp và phục vụ khách; ngoài quán, họ còn cùng người dân làm những việc thường ngày tùy mùa vụ. Nhờ vậy, đời sống bản địa không phải phông nền trang trí cho chương trình mà trở thành nhịp điệu định hình nội dung. Người xem có thể thấy một vùng đất qua cách người dân nấu ăn, làm nghề và trò chuyện, gần gũi hơn nhiều so với một màn giới thiệu du lịch được chuẩn bị sẵn.
Tiếng cười nảy sinh từ những việc chưa quen
Sức hút của quán ăn ở Huế không nằm ở việc các nghệ sĩ lập tức thành thạo, mà ở khoảng cách giữa sự tự tin trước máy quay và những đầu việc vụn vặt trong một ngày bán hàng. Khi khách đến đông, họ có thể phục vụ thiếu món hoặc lúng túng phối hợp; những trục trặc ấy tạo nên tiếng cười mà không cần dàn dựng một trò đùa riêng. Chất hài vì thế gắn với lao động thật: người xem vừa cười trước sự vụng về, vừa nhận ra công việc phía sau một bữa ăn đòi hỏi nhịp nhàng và kiên nhẫn.
Ngày bán hàng thứ hai, Minh Hằng được giao cắt lá chuối để gói hũ sữa chua, một việc tưởng đơn giản nhưng cần tỉ mỉ vì lá mỏng, dễ rách. Quốc Thiên, dù tự nhận đến chương trình với vai trò “quản lý”, lại liên tục rửa bát, dọn bàn và bê khay; khi khách than bị bỏ quên vì mọi người mải trò chuyện, anh còn đùa rằng họ nên phàn nàn về những nhân viên khác. Những màn tung hứng như vậy hiệu quả bởi chúng phát sinh từ việc quán đang vận hành, chứ không tách rời khỏi trải nghiệm làm việc.
Đến ngày thứ ba, guồng việc đã trơn tru và chủ động hơn: Duy Khánh vo gạo; Jun Phạm và Minh Hằng vào bếp cùng Cô Bé; Quốc Thiên giã mực khô; Bùi Công Nam làm nước dừa chanh; Rhymastic băm tỏi; Ngọc Thanh Tâm gọt bí. Sự tiến bộ nhỏ ấy tạo một đường dây dễ theo dõi: ban đầu lạ lẫm, sau đó biết chia việc và cùng vận hành. Nhờ để khán giả thấy cả quá trình, tiếng cười không làm nhẹ đi công sức của gia chủ mà còn khiến lao động thường ngày trở nên dễ cảm thông.
Ẩm thực Huế là cánh cửa vào câu chuyện làng
Chương trình có lý do để đặt căn bếp ở trung tâm: món ăn mang theo nguyên liệu, kỹ thuật và ký ức của nơi chốn. Thực đơn đậm vị Huế tại quán mở đường cho những món như hến xúc bánh tráng, cá kình kho lạt, canh hến măng chua và chả ram bánh tráng Lựu Bảo được giới thiệu qua việc nấu nướng thực tế. Khán giả không chỉ nhìn thấy thành phẩm mà còn theo dõi nghệ sĩ học cách làm món ăn từ gia chủ. Bởi thế, ẩm thực không bị rút gọn thành hình ảnh đẹp để quảng bá; nó trở thành dịp để người bản địa truyền lại hiểu biết và giải thích điều gì làm nên hương vị quê nhà.
Những khoảnh khắc bếp núc cũng phơi ra sự khác biệt giữa làm theo công thức và nấu theo kinh nghiệm. Trong bữa cơm cùng chú Phước, Jun Phạm trổ tài làm bò nhúng giấm rồi học cô Bé cách pha nước mắm Huế. Nước dùng lại ngọt bất ngờ; nỗ lực chữa vị bằng cơm mẻ và giấm khiến Quốc Thiên ví von hài hước rằng mình đang ăn nước mì ăn liền. Chi tiết ấy vừa tạo tiếng cười vừa cho thấy học món địa phương không thể chỉ dựa vào sự tự tin của người mới vào bếp. Cần lắng nghe người nắm bí quyết và chấp nhận những lần làm chưa tới.
Câu chuyện còn rời gian bếp để đến với làng nghề: các nghệ sĩ ghé nhà chú Hùng, tìm hiểu quy trình làm bánh tráng Lựu Bảo và nghe nghệ nhân kể về hành trình giữ nghề nhiều vất vả. Sự nối kết giữa món ăn và người làm ra nguyên liệu giúp trải nghiệm văn hóa có chiều sâu hơn, bởi đặc sản không tự nhiên xuất hiện trên bàn. Chương trình thuyết phục nhất khi dành chỗ cho những cuộc trò chuyện chân tình như vậy, thay vì chỉ dựa vào cảnh quay món ăn bắt mắt.
Tiếp nối Gia đình Haha, mở rộng tương tác với khán giả
Quán nhà Haha tiếp nối hướng kể chuyện của Gia đình Haha bằng trải nghiệm thực tế, nhưng đặt thêm trọng tâm vào việc cùng vận hành một cơ sở kinh doanh. Sự chuyển hướng này hợp lý: thay vì chỉ sống cùng gia chủ, nghệ sĩ còn phải phối hợp để phục vụ khách, qua đó gặp trực tiếp những đòi hỏi của công việc và nhịp sinh hoạt địa phương. Chương trình vì thế giữ được sự thân tình của hành trình trước, đồng thời tạo ra tình huống mới để khán giả theo dõi.
Hoạt động “đại sứ mỹ vị” mở thêm lối tương tác: khán giả có thể đến thưởng thức món do nghệ sĩ phục vụ, đặt mua đặc sản địa phương, đăng ký tour và tham gia những hoạt động thiết thực khác. Đây là điểm nối đáng chú ý giữa giải trí và đời sống bên ngoài màn hình. Nếu sự quan tâm được chuyển thành cơ hội giới thiệu sản phẩm địa phương và góp phần gìn giữ nghề truyền thống, chương trình có thể đem lại lợi ích cụ thể cho cộng đồng sở tại. Tuy nhiên, sức thuyết phục lâu dài vẫn phụ thuộc vào việc giữ trọng tâm ở con người, nghề nghiệp và nếp sống, thay vì để hoạt động quảng bá lấn át câu chuyện.
Nhìn chung, Quán nhà Haha có sức sống khi biến việc mở quán thành một cách tiếp xúc với văn hóa: nghệ sĩ cùng làm, mắc lỗi, học hỏi rồi dần phối hợp với người dân. Làng Nhâm Biều không chỉ cung cấp cảnh nền, mà đem đến món ăn, nghề truyền thống và những cuộc gặp đời thường để chương trình kể lại. Chính sự bình dị ấy tạo nên khác biệt: tiếng cười có chỗ đứng, nhưng không che khuất công sức của gia chủ. Đây là hướng đi đáng giữ nếu chương trình muốn vừa giải trí vừa đưa khán giả đến gần hơn với đời sống bản địa.
