Liên kết để sức hút di sản không dừng ở hai điểm đến
Liên kết du lịch vùng là cách tổ chức các điểm đến, sản phẩm và dịch vụ ở nhiều địa bàn thành hành trình liền mạch, giúp du khách có thêm trải nghiệm và địa phương cùng hưởng lợi. Với du lịch Quảng Ninh, đây không chỉ là lựa chọn quảng bá mà là điều kiện để sức hút di sản Hạ Long và Yên Tử lan xa hơn. Tỉnh có hai vùng di sản nổi bật: vịnh Hạ Long, Di sản thiên nhiên thế giới, và quần thể Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc, gắn với di sản văn hóa. Hạ Long nổi bật bởi cảnh quan, địa chất, địa mạo và đa dạng sinh học; Yên Tử gắn với Thiền phái Trúc Lâm và bản sắc văn hóa Việt. Thế nhưng, lượng khách từ Hạ Long đến các điểm miền núi, biên giới vẫn hạn chế. Nếu khách chỉ ghé những trung tâm quen thuộc, lợi thế của cả tỉnh sẽ tiếp tục bị khai thác lệch.
Cao tốc mở đường, sản phẩm mới mới giữ chân du khách
Hệ thống cao tốc toàn tuyến được kỳ vọng rút ngắn thời gian từ Hạ Long đến Bình Liêu, Lục Hồn, Hoành Mô và Móng Cái. Nhưng đường thuận tiện không tự tạo ra hành trình hấp dẫn: khách cần tour dễ đặt, lịch trình hợp lý và dịch vụ phối hợp xuyên suốt. Đây là khoảng trống mà liên kết du lịch vùng phải giải quyết, thay vì chỉ dừng ở khẩu hiệu kết nối. Bà Nhữ Thị Ngần, Tổng Giám đốc Công ty Du lịch Hà Nội, đề xuất mỗi xã, phường và trung tâm du lịch có một sản phẩm khác biệt, bổ trợ thay vì cạnh tranh hoặc lặp lại. Cách làm này có thể đưa trải nghiệm miền núi, biên giới, văn hóa và nghỉ dưỡng vào cùng một chuyến đi, kéo dài thời gian lưu trú và tạo lý do để khách quay lại. Để thành hình, doanh nghiệp lữ hành và cơ sở dịch vụ địa phương phải cùng thiết kế, bán và vận hành sản phẩm.
Nối Hạ Long với Yên Tử, mở thêm cửa đón khách
Hạ Long và Yên Tử có thể bổ sung cho nhau thay vì tồn tại như hai chuyến đi riêng: một bên là trải nghiệm thiên nhiên biển, bên kia là hành trình văn hóa, tâm linh và tìm hiểu Thiền phái Trúc Lâm. Yên Tử được du khách quốc tế yêu thích quanh năm, còn nhu cầu trải nghiệm kết hợp chăm sóc sức khỏe và văn hóa tạo cơ hội để xây dựng sản phẩm phù hợp nhiều mùa. Ông Đặng Duy Trung Hiếu, Phó Chủ tịch Hiệp hội Du lịch TP Hà Nội, nhận định khách quốc tế ngày càng quan tâm đến các chương trình hướng tới cân bằng thân thể và tinh thần; Hà Nội có thể làm cửa ngõ đưa khách đến hành trình Hạ Long – Yên Tử. Hoạt động xúc tiến sản phẩm này đang hướng tới phân khúc cao cấp tại châu Âu, Nhật Bản, Trung Quốc và Singapore. Xa hơn, kết nối với Lào Cai, Lạng Sơn và các cửa khẩu có thể mở tuyến từ biển lên núi, nhưng cần tháo gỡ vướng mắc về tour, qua cửa khẩu và dịch vụ.
Khai thác di sản phải đi cùng trách nhiệm bảo tồn
Mở rộng dòng khách chỉ có ý nghĩa nếu giá trị di sản và đời sống cộng đồng không phải trả giá. Kinh tế di sản có thể tạo sản phẩm, dịch vụ và nguồn thu, nhưng nguyên tắc phải là khai thác hợp lý, bảo đảm bảo tồn; nguồn lực tạo ra cần góp phần gìn giữ di sản và phát triển sản phẩm mới. Quảng Ninh còn có thể kết nối Hạ Long, Yên Tử với Bảo tàng Quảng Ninh, thương cảng cổ Vân Đồn và văn hóa mỏ, tạo chiều sâu cho hành trình thay vì dồn khách vào vài điểm nổi tiếng. Người dân cần tham gia bảo tồn, sáng tạo và phát triển sản phẩm, chứ không chỉ đứng ngoài hưởng lợi. Khi Quảng Ninh đã trở thành thành phố, việc hoàn thiện cơ chế để phát huy thế mạnh văn hóa, di sản càng cần thiết. Kết luận rất rõ: liên kết sản phẩm có thể làm du lịch Quảng Ninh cân bằng hơn, nhưng thành công phải được đo bằng lợi ích đến nhiều địa bàn và di sản được gìn giữ cho tương lai.
