Ứng cứu hiệu quả bắt đầu từ những phút đầu
Sơ cấp cứu cộng đồng là việc trang bị cho người dân kỹ năng nhận biết tình trạng nguy hiểm, hỗ trợ nạn nhân ban đầu và gọi lực lượng chuyên nghiệp trước khi nhân viên y tế đến hiện trường. Phú Quốc đang xây dựng năng lực ứng cứu theo hướng đó: không chỉ dựa vào xe cứu thương, mà còn chuẩn bị những người có thể tiếp cận nạn nhân sớm nhất. Ngày 23/10, chính quyền đặc khu phát động đề án đào tạo sơ cấp cứu ban đầu, đồng thời đánh dấu một năm hoạt động của Cơ sở Cấp cứu ngoại viện 115 Phú Quốc. Đề án đặt mục tiêu huấn luyện khoảng 2.000–3.000 người dân và người lao động từ quý IV/2026 đến quý II/2027. Đây là hướng chuẩn bị thiết thực cho APEC, nhưng giá trị của nó không nên dừng lại sau sự kiện: tại một địa bàn du lịch đảo, tai nạn và tình huống sức khỏe khẩn cấp có thể xảy ra trong đời sống thường ngày.
Người dân và 115 đảm nhiệm những mắt xích khác nhau
Đào tạo sơ cấp cứu không thay thế nhân viên y tế; mục tiêu là giúp người gần nạn nhân nhất hành động đúng trong lúc chờ hỗ trợ. Các nhóm ưu tiên gồm tài xế, hướng dẫn viên, nhân viên khách sạn và khu nghỉ dưỡng, cứu hộ bãi biển, giáo viên, an ninh và dân phòng. Mỗi lớp dự kiến kéo dài khoảng ba giờ, có 25–30 học viên; nội dung tập trung vào nhận biết ngừng tim, ngừng thở, thực hành hồi sinh tim phổi và phối hợp gọi 115. Cơ sở Cấp cứu ngoại viện 115 Phú Quốc, ra đời ngày 11/10/2025 theo mô hình phối hợp công – tư do ngành y tế tỉnh An Giang chủ trì, gồm trung tâm điều phối và ba trạm vệ tinh tại Gành Dầu, Dương Đông, An Thới; hệ thống hoạt động 24/7. Trong năm đầu, mạng lưới tiếp nhận 13.056 cuộc gọi, xử lý 1.511 tình huống khẩn cấp, tiếp cận 1.435 trường hợp và vận chuyển an toàn 1.208 người bệnh.
Hai lớp năng lực chỉ bổ sung cho nhau khi người sơ cứu biết gọi 115 kịp thời, làm đúng phần đã được huấn luyện và chuyển giao thông tin rõ ràng cho đội chuyên nghiệp. Vì vậy, quy mô đào tạo đáng chú ý, nhưng chất lượng thực hành, khả năng duy trì kỹ năng và phối hợp với tổng đài mới quyết định hiệu quả ngoài hiện trường.
150 học viên bổ sung năng lực an ninh và ứng phó
Chiều 27/10, lớp bồi dưỡng kiến thức về an ninh, y tế và ứng phó khẩn cấp phục vụ APEC tại Phú Quốc bế giảng với 150 học viên thuộc lực lượng công an, quân đội, bảo vệ, y tế và tình nguyện viên. Trong hai ngày, học viên được học về yêu cầu an ninh đặc biệt của APEC, cơ cấu lực lượng và cơ chế phối hợp, quy trình bảo đảm an ninh cho sự kiện quốc tế, nhận diện và xử lý tình huống thường gặp, cùng phòng cháy chữa cháy tại nơi đông người. Nhóm này được chuẩn bị để phối hợp và xử lý sự cố ở cấp lực lượng, còn người dân được đào tạo sơ cứu để hỗ trợ tại chỗ trước khi lực lượng chuyên trách tới nơi. Một bên tăng khả năng phát hiện, điều phối và kiểm soát rủi ro; bên kia thu hẹp khoảng thời gian nạn nhân phải chờ can thiệp ban đầu. Hai chương trình vì thế không trùng lặp mà cần được kết nối trong cùng một quy trình.
Thước đo không chỉ là số người được học
Phú Quốc dự kiến lắp đặt 30 máy khử rung tim tự động ngoài bệnh viện tại sân bay, bến cảng, bãi biển và khu du lịch đông người, đồng thời tiếp tục phối hợp để lan tỏa kiến thức sơ cấp cứu và chuẩn bị hạ tầng y tế. Những bước này có thể tăng khả năng cứu người, nhưng thiết bị chỉ phát huy tác dụng khi người dân biết vị trí, được hướng dẫn sử dụng và quy trình gọi 115 rõ ràng. Tương tự, lớp bồi dưỡng lực lượng phục vụ APEC sẽ có ý nghĩa hơn nếu các đơn vị thực hành chung những tình huống có cả sự cố y tế, an ninh và đông người. Con số 2.000–3.000 người được đào tạo và 150 học viên hoàn thành tập huấn là điểm khởi đầu, không phải bằng chứng tự thân rằng hệ thống đã sẵn sàng. Điều cần kiểm chứng là các mắt xích có phối hợp nhanh, đúng vai trò và duy trì kỹ năng sau khóa học hay không.
Kết luận: Phú Quốc đang đi đúng hướng khi ghép sơ cấp cứu cộng đồng với năng lực cấp cứu ngoại viện và bồi dưỡng an ninh, y tế, ứng phó khẩn cấp. Giá trị bền vững sẽ đến từ một chuỗi ứng cứu vận hành liền mạch, phục vụ cả APEC lẫn người dân và du khách trong những ngày bình thường.
