Báo cáo việc làm mạnh đổi chiều thị trường
Báo cáo việc làm Mỹ là thước đo sức khỏe thị trường lao động, giúp nhà đầu tư đánh giá sức bền kinh tế và dự đoán hướng đi lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed). Trong tháng 10, nền kinh tế Mỹ tạo thêm 165.000 việc làm, cao hơn nhiều so với dự báo 59.000; tỷ lệ thất nghiệp giảm còn 4,1%, thay vì mức 4,2% được kỳ vọng. Đây không phải một sai lệch nhỏ: con số tuyển dụng gần gấp ba dự báo khiến thị trường phải tính lại khả năng Fed còn duy trì chính sách thắt chặt. Phản ứng ban đầu rất rõ: vàng trượt xuống sau công bố, trong khi đồng USD tăng. Đối với nhà đầu tư vàng, thông điệp quan trọng không nằm riêng ở số việc làm, mà ở việc nền kinh tế vẫn đủ sức nóng để khiến Fed dè chừng với lạm phát.
Dữ liệu tháng 10 cũng tạo tương phản mạnh với tháng trước, khi Mỹ chỉ có thêm 29.000 việc làm. Tỷ lệ thất nghiệp giảm và tuyển dụng bật lên khiến lập luận rằng thị trường lao động đang nguội đi trở nên kém thuyết phục. Đây là lý do báo cáo gây sức ép lên đà phục hồi của vàng: thị trường không còn chỉ cân nhắc triển vọng tăng trưởng, mà phải đặt trọng tâm vào phản ứng chính sách của Fed.
Kỳ vọng Fed tăng lãi suất là sức ép chính
Việc làm Mỹ mạnh không tự động đồng nghĩa Fed sẽ tăng lãi suất, nhưng nó làm khả năng đó dễ được thị trường định giá hơn. Khi tuyển dụng và tiền lương còn tăng, áp lực lạm phát có thể dai dẳng, khiến Fed ít dư địa để nới lỏng. Sau báo cáo, xác suất thị trường đặt cho một đợt Fed tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm tại cuộc họp tháng 12 vượt 80%, cao hơn mức hơn 70% của ngày trước đó. Điều này cho thấy nhà đầu tư đang phản ứng với hướng chính sách có thể xảy ra, chứ không chờ quyết định chính thức. Tuy nhiên, một báo cáo đơn lẻ chưa khép lại câu chuyện: Fed còn xem xét nhiều dữ liệu khác. Dù vậy, khi kỳ vọng lãi suất dịch chuyển nhanh như vậy, vàng phải đối mặt với lực cản ngay cả trước khi ngân hàng trung ương hành động.
Lãi suất cao hơn làm tăng chi phí cơ hội của việc nắm giữ vàng, bởi kim loại quý không tạo ra dòng lãi. Nhà đầu tư có thể nghiêng về những tài sản hưởng lợi từ lợi suất cao, còn vàng mất đi một phần sức hấp dẫn tương đối. Vì thế, tin tuyển dụng tích cực có thể gây áp lực lên giá vàng thế giới dù bản thân nó không làm thay đổi nguồn cung vàng. Đây là phản ứng của thị trường trước triển vọng lợi suất, không phải một kết luận rằng nhu cầu trú ẩn đã biến mất.
USD và lợi suất cùng tạo lực cản cho vàng
Sau báo cáo, đồng USD tăng và lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ đi lên — hai diễn biến bất lợi cho vàng. Vì vàng được định giá bằng USD, đồng bạc xanh mạnh hơn thường khiến kim loại quý đắt hơn đối với người mua dùng các đồng tiền khác. Đồng thời, lợi suất trái phiếu tăng làm tài sản không sinh lãi như vàng kém hấp dẫn hơn trong so sánh tương đối. Chỉ số Dollar Index tăng hơn 0,7%, còn lợi suất trái phiếu kho bạc kỳ hạn 10 năm tăng hơn 2 điểm cơ bản, theo số liệu trong phiên. Hai lực này giải thích vì sao đà tăng đầu phiên của vàng không trụ được sau khi dữ liệu việc làm được công bố. Nói cách khác, thị trường đã chuyển tin tốt cho nền kinh tế thành tin xấu cho vàng thông qua kỳ vọng lãi suất, tỷ giá và lợi suất.
Dẫu vậy, không nên đọc một phiên giảm như bằng chứng vàng đã mất hết động lực. Giá vàng vẫn ghi nhận tuần tăng mạnh, cho thấy các yếu tố khác vẫn có thể nâng đỡ kim loại quý. Nhưng trong ngắn hạn, báo cáo việc làm đã nhắc nhà đầu tư rằng vàng không chỉ phản ứng với bất ổn địa chính trị hay nhu cầu trú ẩn: chính sách tiền tệ và sức mạnh của USD vẫn có thể lấn át các động lực đó.
Điều nhà đầu tư nên theo dõi tiếp
Báo cáo tháng 10 làm tăng sức nặng cho kịch bản Fed tiếp tục thắt chặt, nhưng quyết định cuối cùng còn phụ thuộc vào các dữ liệu kinh tế sắp tới. Nhà đầu tư nên theo dõi liệu thị trường lao động có duy trì sức nóng hay không, cùng diễn biến của lạm phát, đồng USD và lợi suất trái phiếu. Nếu kỳ vọng tăng lãi suất tiếp tục được củng cố, vàng có thể còn chịu sức ép; nếu dữ liệu sau đó yếu đi, áp lực này có thể dịu bớt. Đây là cách nhìn thực tế hơn việc coi một con số tuyển dụng là tín hiệu chắc chắn về hướng đi của giá.
Kết luận: việc làm Mỹ vượt dự báo không khiến vàng giảm một cách bí ẩn; nó khiến nhà đầu tư nâng đánh giá về khả năng Fed tăng lãi suất, đồng USD mạnh lên và lợi suất tăng. Khi cả ba diễn biến cùng chống lại kim loại quý không sinh lãi, xu hướng ngắn hạn của giá vàng thế giới trở nên mong manh hơn. Thị trường sẽ cần thêm dữ liệu để xác nhận liệu áp lực này chỉ là phản ứng tức thời hay khởi đầu cho một giai đoạn lãi suất cao kéo dài.
