Sân bay Măng Đen là gì và vì sao Quảng Ngãi đặt cược lớn?
Sân bay Măng Đen là một cảng hàng không nội địa cấp 4C được quy hoạch tại xã Măng Đen, phía Tây tỉnh Quảng Ngãi, trên diện tích khoảng 350 ha, với công suất thiết kế dự kiến 1 triệu hành khách mỗi năm vào giai đoạn đầu, nhằm tạo một đầu mối giao thông mới kết nối vùng duyên hải miền Trung với Tây Nguyên và mở rộng không gian phát triển kinh tế, du lịch cho địa phương. Điểm đáng nói ở dự án 2028 này là Quảng Ngãi không xem sân bay Măng Đen như một công trình đơn lẻ, mà như một đòn bẩy chiến lược cho hạ tầng và du lịch Quảng Ngãi. UBND tỉnh đặt mục tiêu khởi công quý I/2028, hoàn thành năm 2030, kỳ vọng tạo cú hích cho hạ tầng giao thông, du lịch và kinh tế của tỉnh. Đây là lựa chọn mang tính chủ động: thay vì chờ dòng khách tự đến, tỉnh đang xây một cửa ngõ hàng không mới để kéo khách, kéo vốn và kéo cơ hội về phía Tây.
Tiến độ, quy hoạch và bài toán Quảng Ngãi hạ tầng
Ngày 15/10, tại buổi làm việc với Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Nguyễn Đức Tâm khẳng định các thủ tục, hồ sơ liên quan đến sân bay Măng Đen đang được xúc tiến để sớm đưa dự án vào giai đoạn triển khai thực tế. Dự kiến tháng 12/2026, tỉnh sẽ báo cáo Thủ tướng Chính phủ phê duyệt quy hoạch chi tiết, trước khi hướng tới mốc khởi công quý I/2028 và hoàn thành năm 2030. Theo quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc đã được điều chỉnh, Măng Đen được bổ sung vào danh sách 17 cảng hàng không nội địa, với tiêu chuẩn cấp 4C và diện tích đất khoảng 350 ha. Công suất thiết kế đến năm 2030 là 1 triệu hành khách/năm, tăng lên khoảng 2,5 triệu hành khách/năm vào năm 2050. Đây là con số tham vọng, cho thấy Quảng Ngãi đang tính sân bay như một trụ cột mới trong chiến lược Quảng Ngãi hạ tầng, chứ không chỉ là một điểm bay phục vụ nhu cầu nội tỉnh.
Đòn bẩy cho du lịch Quảng Ngãi và không gian phía Tây
Nếu chỉ nhìn vào đường băng và nhà ga, sẽ khó thấy hết ý nghĩa của sân bay Măng Đen đối với du lịch Quảng Ngãi. Măng Đen có lợi thế về du lịch sinh thái và nghỉ dưỡng ở khu vực phía Tây, nơi cảnh quan rừng, khí hậu mát mẻ và không gian yên tĩnh vẫn còn là "kho báu" chưa được khai thác đúng tầm. Khi có sân bay, đầu mối hàng không này có thể mở rộng khả năng tiếp cận của du khách từ các đô thị lớn và những thị trường có nhu cầu nghỉ dưỡng, trải nghiệm thiên nhiên. Theo lãnh đạo tỉnh, khi mạng lưới giao thông được cải thiện, khả năng thu hút đầu tư và phát triển các hoạt động thương mại, logistics, du lịch, dịch vụ cũng có thêm điều kiện thuận lợi. Nói cách khác, sân bay Măng Đen không chỉ đưa khách đến gần rừng và núi hơn, mà còn đưa nhà đầu tư đến gần các dự án nghỉ dưỡng, khu sinh thái và dịch vụ hỗ trợ. Nếu địa phương biết xây dựng sản phẩm du lịch rõ nét, sân bay sẽ là cánh cửa mở ra một phân khúc du lịch cao cấp mới cho phía Tây Quảng Ngãi.
Kết nối khu vực: khi hàng không bắt tay cao tốc và cảng biển
Điểm mạnh nhất của sân bay Măng Đen nằm ở khả năng kết nối khu vực. Dự án được định hướng phát triển gắn với tuyến cao tốc Quảng Ngãi – Kon Tum, đoạn Quảng Ngãi – Đắk Hà dài khoảng 136 km, quy mô 4 làn xe. Hai công trình này, nếu về đích đúng hẹn vào khoảng năm 2030, sẽ bổ sung kết nối đường bộ và đường hàng không, cải thiện khả năng đi lại giữa khu vực đồng bằng ven biển và vùng phía Tây, đồng thời mở rộng phương thức tiếp cận các điểm đến. Theo định hướng của tỉnh, hệ thống hạ tầng mới còn được kỳ vọng tăng cường liên kết với cảng biển và Khu kinh tế Dung Quất, hỗ trợ khai thác tiềm năng nông nghiệp, lâm nghiệp tại khu vực phía Tây. Nếu các điều kiện được đáp ứng, sân bay Măng Đen có thể trở thành một mắt xích trong mạng lưới giao thông của Quảng Ngãi, góp phần tăng cường liên kết giữa duyên hải miền Trung và Tây Nguyên, đồng thời mở rộng không gian phát triển về phía Tây. Đây là cách tiếp cận đúng: hạ tầng chỉ tạo giá trị khi được đặt trong một mạng lưới kết nối chặt chẽ, thay vì đứng riêng lẻ.
Cơ hội lớn đi kèm rủi ro: Quảng Ngãi cần chuẩn bị gì từ nay đến 2028?
Từ nay đến mốc khởi công dự kiến, Quảng Ngãi phải trả lời một câu hỏi quan trọng: sân bay Măng Đen sẽ phục vụ ai và gắn với những ngành kinh tế nào? Các nguồn lực tài trợ lập quy hoạch, trong đó có đề xuất hỗ trợ hồ sơ quy hoạch chi tiết từ một tập đoàn tư nhân, có thể giúp đẩy nhanh công tác chuẩn bị. Nhưng tài trợ sản phẩm quy hoạch không đồng nghĩa với việc doanh nghiệp đã được lựa chọn làm nhà đầu tư xây dựng và khai thác cảng hàng không. Tỉnh cần minh bạch trong lựa chọn nhà đầu tư, đồng thời bảo đảm tính đồng bộ với các dự án giao thông liên quan. Việc chuẩn bị đầu tư hiện đang ở giai đoạn hoàn thiện quy hoạch chi tiết và thủ tục liên quan, với nhiệm vụ trọng tâm của cơ quan chuyên môn là hoàn thành công tác lập quy hoạch trong năm 2026. Nếu Quảng Ngãi chỉ tập trung vào tiến độ xây dựng mà bỏ qua bài toán kết nối thực tế với các tuyến giao thông và điểm đến, sân bay có nguy cơ hoạt động dưới công suất. Ngược lại, nếu quy hoạch gắn chặt với chiến lược du lịch, logistics và nông – lâm nghiệp, sân bay Măng Đen có thể trở thành một biểu tượng mới cho cách một địa phương dùng hạ tầng thông minh để bứt phá.
