Đa dạng thực vật quan trọng hơn một món được gắn mác “chống ung thư”
Một chế độ ăn có nhiều loại rau củ và trái cây là cách đưa chất xơ cùng các hợp chất thực vật vào bữa ăn thường ngày, thay vì trông chờ vào một món riêng lẻ để phòng bệnh. Đây là hướng hợp lý hơn những lời quảng bá về “siêu thực phẩm”: không có thực phẩm nào ngăn ngừa ung thư hoàn toàn, nhưng ăn đa dạng thực phẩm có nguồn gốc thực vật có thể góp phần giảm nguy cơ mắc bệnh. Một số hợp chất thực vật có thể hỗ trợ hệ miễn dịch sửa chữa đột biến tế bào, hạn chế hình thành mạch máu nuôi khối u và kích thích quá trình chết tế bào. Chất xơ cũng hỗ trợ miễn dịch thông qua đường ruột, góp phần giảm nguy cơ một số ung thư, trong đó có ung thư vú. Vì vậy, chế độ ăn phòng ung thư nên được hiểu là thói quen ăn uống đa dạng, không phải một thực đơn chữa bệnh.
Chọn trái cây nhiều màu, đừng chỉ chăm chăm vào một loại
Trong nhóm trái cây phòng ung thư được chuyên gia gợi ý, táo và kiwi là những lựa chọn đáng cân nhắc nhờ chất xơ; táo còn có polyphenol, còn kiwi cung cấp vitamin C. Chất xơ và polyphenol trong táo kết hợp với hệ vi sinh vật đường ruột, tạo môi trường có thể góp phần giảm nguy cơ ung thư. Kiwi cũng có thể hỗ trợ hoạt động đường ruột và được đề cập với tiềm năng giảm nguy cơ ung thư đại trực tràng. Có thể luân phiên thêm cam, quýt, bưởi, xoài, dưa hấu, nho và bơ để bữa ăn phong phú hơn. Xoài có chất xơ và mangiferin; dưa hấu có lycopene; vỏ và hạt nho chứa proanthocyanidin; bơ cung cấp chất béo lành mạnh và chất xơ. Gợi ý thực tế là ăn nhiều loại quả theo mùa, ưu tiên màu sắc đậm, thay vì xem một loại quả như “lá chắn” riêng lẻ.
Bốn loại rau củ quen thuộc để đổi món thường xuyên
Khi nói về rau củ và ung thư, một nguồn khác nêu bốn món quen thuộc: súp lơ xanh, cà chua, hành tây và hành lá. Súp lơ xanh chứa sulforaphane, hợp chất được nghiên cứu về khả năng tác động đến các tế bào bị tổn thương; cà chua có lycopene, còn hành tây giàu quercetin. Hành lá cũng chứa các hợp chất lưu huỳnh và chất chống oxy hóa tự nhiên. Những cơ chế này không có nghĩa ăn các loại rau củ ấy sẽ ngăn được ung thư; chúng là lý do hợp lý để đưa chúng vào một chế độ ăn phong phú. Với cách chế biến, nguồn này gợi ý thái nhỏ súp lơ xanh rồi để khoảng 10 phút trước khi nấu. Hành lá có thể thái nhỏ và rắc vào món ăn sau khi tắt bếp để hạn chế làm bay hơi hợp chất lưu huỳnh. Kết hợp các món trên với thực phẩm giàu chất xơ khác sẽ thiết thực hơn việc chạy theo một công thức duy nhất.
Kết luận: xây dựng thói quen, không tìm “thần dược”
Điểm đáng giữ lại từ các gợi ý là sự đa dạng: thêm nhiều loại quả, rau xanh và rau gia vị vào bữa ăn; chọn nguồn chất xơ phù hợp; thay đổi cách chế biến để món ăn dễ duy trì. Không cần biến danh sách thực phẩm thành lời hứa phòng bệnh, bởi các liên hệ và cơ chế được nêu không chứng minh rằng một món ăn đơn lẻ có thể bảo đảm kết quả cho từng người. Hãy xem táo, kiwi, trái cây họ cam quýt, súp lơ xanh, cà chua, hành tây và hành lá như những lựa chọn để làm phong phú khẩu phần. Một chế độ ăn phòng ung thư có ý nghĩa nhất khi trở thành thói quen cân bằng lâu dài, thay vì một đợt bổ sung ngắn hạn hay niềm tin vào thực phẩm được quảng cáo như thuốc.
