Kiện toàn bộ máy trong dịp kỷ niệm 45 năm thành lập Giáo hội
Đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc là kỳ họp định kỳ quy tụ đại biểu Tăng Ni, Phật tử để đánh giá hoạt động Phật sự, quyết định phương hướng nhiệm kỳ mới và kiện toàn các cơ quan lãnh đạo của Giáo hội Phật giáo Việt Nam. Sáng 7/11, tại Học viện Phật giáo Việt Nam ở TP. Hồ Chí Minh, Đại hội lần thứ X công bố kết quả nhân sự nhiệm kỳ 2026–2031, sau quá trình thống nhất tại phiên họp thứ nhất. Sự kiện diễn ra đúng dịp kỷ niệm 45 năm thành lập Giáo hội, tạo dấu mốc để nhìn lại nhiệm kỳ IX, giai đoạn 2022–2026, và xác định các ưu tiên tiếp theo. Gần 2.000 đại biểu trong và ngoài nước tham dự, trong đó có 1.645 đại biểu Tăng Ni, Phật tử tiêu biểu.
Đây không chỉ là cuộc chuyển giao chức danh. Việc thống nhất nhân sự Phật giáo cùng lúc với rà soát hoạt động nhiệm kỳ trước đặt ra yêu cầu kết nối tính kế thừa với năng lực điều hành trong bối cảnh mới. Đại hội nêu phương châm “Kỷ cương - Đổi mới - Hiệu lực - Hiệu quả”; điểm đáng chú ý là kỷ cương và hiệu quả được đặt cạnh đổi mới, hàm ý thay đổi phương thức hoạt động cần đi cùng trách nhiệm và sự nhất quán.
Lãnh đạo chủ chốt tiếp tục được tín nhiệm
Đại hội tiếp tục suy tôn Đại lão Hòa thượng Thích Trí Quảng làm Pháp chủ Phật giáo, đồng thời suy cử Trưởng lão Hòa thượng Thích Thiện Nhơn tiếp tục giữ chức Chủ tịch Hội đồng Trị sự, kiêm Trưởng ban Tăng sự Trung ương. Việc các vị trí đứng đầu được giao tiếp tục cho những lãnh đạo đương nhiệm cho thấy lựa chọn ưu tiên sự liên tục trong giai đoạn chuyển sang nhiệm kỳ mới. Tuy nhiên, tính kế thừa chỉ có ý nghĩa khi đi kèm đổi mới cách điều hành, điều mà chính lãnh đạo Giáo hội nhấn mạnh khi nhận nhiệm vụ.
Ban Thường trực Hội đồng Chứng minh có 38 vị. Trưởng lão Hòa thượng Thích Đức Nghiệp và Trưởng lão Hòa thượng Thích Giác Nhường đảm nhiệm chức Phó Pháp chủ kiêm Giám luật; Trưởng lão Hòa thượng Thích Thanh Nhiễu giữ chức Phó Pháp chủ kiêm Chánh Thư ký. Ở Hội đồng Trị sự, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm và Hòa thượng Thích Huệ Thông là hai Phó Chủ tịch Thường trực; Thượng tọa Thích Đức Thiện giữ chức Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký.
Quy mô Hội đồng Trị sự đặt ra trách nhiệm điều hành
Hội đồng Trị sự khóa X có 275 thành viên, gồm 235 ủy viên chính thức và 40 ủy viên dự khuyết; Ban Thường trực gồm 61 vị. Quy mô này đòi hỏi cơ chế phối hợp rõ ràng để quyết sách được triển khai đồng đều, thay vì dừng ở chủ trương. Chủ tịch Hội đồng Trị sự Thích Thiện Nhơn cho biết sẽ cùng tập thể lãnh đạo phát huy đoàn kết, hòa hợp, giữ gìn bản sắc Phật giáo Việt Nam và đổi mới phương thức quản lý, điều hành.
Định hướng nhiệm kỳ 2026–2031 tập trung xây dựng tổ chức đoàn kết, thống nhất, vững mạnh; tăng cường kỷ cương và nâng cao hiệu quả hoạt động. Giáo hội cũng đặt trọng tâm vào đào tạo Tăng Ni, bồi dưỡng đội ngũ kế thừa có đạo hạnh và năng lực, đồng thời đổi mới hoằng pháp, hướng dẫn Phật tử, nhất là thế hệ trẻ. Đây là những việc cần được đo bằng chất lượng thực hiện: năng lực kế thừa, sự nhất quán trong điều hành và khả năng đưa hoạt động Phật sự đến gần hơn với các nhóm Phật tử.
Kế thừa chỉ thuyết phục khi tạo được chuyển biến
Kết quả Đại hội cho thấy Giáo hội chọn ổn định ở tầng lãnh đạo cao nhất, nhưng không xem ổn định là lý do để giữ nguyên cách làm. Phương châm nhiệm kỳ mới đặt ra phép thử cụ thể: kỷ cương phải nâng chất lượng quản trị, đổi mới phải đi vào hoằng pháp và hướng dẫn Phật tử, còn hiệu quả cần thể hiện qua khả năng đào tạo lớp kế thừa.
Vì vậy, điều đáng chờ đợi sau Đại hội không chỉ là bộ máy đã được kiện toàn mà là cách Hội đồng Trị sự biến các mục tiêu thành chương trình hành động có sự phối hợp và trách nhiệm rõ ràng. Sự tiếp tục tín nhiệm đối với Pháp chủ Thích Trí Quảng và Chủ tịch Hội đồng Trị sự Thích Thiện Nhơn tạo nền tảng kế thừa; thành công của nhiệm kỳ sẽ phụ thuộc vào việc nền tảng ấy có mở đường cho đổi mới thực chất hay không.
