Lộ trình giảm điểm cộng: từ 10% xuống 0
Điểm cộng đại học là phần điểm khuyến khích được một số trường cộng thêm vào kết quả xét tuyển, bên cạnh điểm thi hoặc học tập, theo tiêu chí riêng của phương thức tuyển sinh. Thông tư 95 do Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành đặt ra lộ trình thu hẹp rồi chấm dứt khoản cộng này; quy định tuyển sinh đại học và cao đẳng ngành Giáo dục mầm non có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.
Mức thay đổi đáng chú ý: năm 2026, điểm cộng có thể chiếm tối đa 10% tổng điểm xét tuyển; sang năm 2027, trường tiếp tục áp dụng cơ chế cũ chỉ được cộng tối đa 0,5/30 điểm. Từ năm tuyển sinh 2028, điểm cộng khuyến khích ngoài quy định bị xóa bỏ tại tất cả cơ sở đào tạo. Đây không phải điều chỉnh nhỏ về kỹ thuật: thí sinh từng trông cậy vào chứng chỉ, giải thưởng hay thành tích để bù khoảng cách điểm sẽ cần đánh giá lại lợi thế của mình.
Mục tiêu hợp lý là giảm chênh lệch giữa những thí sinh có thành tích tương đương nhưng chọn các phương thức khác nhau. Giáo viên Nguyễn Mạnh Quang nhận định việc thu hẹp rồi xóa điểm cộng sẽ đưa điểm thi và kết quả học tập trở lại vị trí quan trọng hơn trong đánh giá năng lực.

Chọn phương thức bằng cách đọc kỹ cách tính điểm
Thí sinh không nên chọn phương thức chỉ vì thấy có điểm cộng. Khi khoản này giảm còn tối đa 0,5 điểm rồi biến mất, điều cần so sánh là điểm số nền tảng, điều kiện dự tuyển và cách các thành phần được tính. Năm 2027, mỗi cơ sở đào tạo được dùng tối đa 5 phương thức, còn mỗi chương trình hoặc hình thức đào tạo áp dụng không quá 3; từ năm 2028, mỗi chương trình được dùng tối đa 2 phương thức, ngoài xét tuyển thẳng và diện cử tuyển.
Các phương thức kết hợp phải công khai trọng số từng hợp phần. Hãy kiểm tra rõ điểm thi, học bạ, chứng chỉ ngoại ngữ hay thành tích được tính ra sao, thay vì suy đoán rằng một chứng chỉ sẽ tự động tạo lợi thế. Việc nhiều ngành có cách tính điểm và điều kiện khác nhau vốn khiến thí sinh tốn thời gian đối chiếu; giới hạn phương thức có thể làm thông tin gọn hơn, nhưng không thay thế việc đọc đề án tuyển sinh của từng chương trình.
Với xét tuyển năm 2027, nên lập bảng riêng cho từng ngành dự định đăng ký: phương thức phù hợp, điều kiện bắt buộc, cách quy đổi điểm và giấy tờ cần nộp. Đừng đặt toàn bộ kỳ vọng vào một diện xét tuyển có điểm cộng đang dần bị thu hẹp.

Hồ sơ và kế hoạch học tập cần đi trước
Thay đổi này khiến hồ sơ cần được chuẩn bị theo hướng chứng minh năng lực phù hợp với phương thức, thay vì gom thành tích chỉ để chờ cộng điểm. Thí sinh nên xác nhận chứng chỉ còn hiệu lực hay không, kiểm tra yêu cầu về môn học và tổ hợp, đồng thời lưu lại minh chứng học tập hoặc thành tích mà trường yêu cầu. Nếu đăng ký nhiều ngành, cần đối chiếu từng đề án; cùng một chứng chỉ có thể được tính khác nhau hoặc không được sử dụng.
Điểm ưu tiên theo quy định và khoản điểm cộng khuyến khích ngoài quy định không nên bị đánh đồng. Với khoản cộng đang chuyển tiếp, trường từng áp dụng cơ chế cũ được duy trì trong năm 2027 nhưng phải tuân thủ trần 0,5/30 điểm và giải trình cách sử dụng. Vì vậy, hãy kiểm tra thông báo chính thức của trường thay vì mặc định năm nào cũng được hưởng mức cộng như trước.
Cũng cần theo dõi hướng dẫn nộp hồ sơ và lệ phí qua hệ thống chung: cơ sở đào tạo phải tính đúng, tính đủ dịch vụ tuyển sinh và không thu thêm lệ phí xét tuyển đối với thí sinh đã đăng ký, nộp lệ phí qua hệ thống. Chuẩn bị sớm giúp tránh cả sai sót giấy tờ lẫn kỳ vọng sai về điểm số.
Kết luận: lấy năng lực làm trục chính
Lộ trình 2026–2028 phát đi tín hiệu rõ: điểm cộng không còn là chỗ dựa bền vững khi tính cơ hội trúng tuyển. Trong tuyển sinh đại học, thí sinh nên ưu tiên củng cố kết quả học tập, chọn phương thức có tiêu chí minh bạch và chỉ nộp hồ sơ khi đáp ứng đúng điều kiện. Chứng chỉ hay giải thưởng vẫn có thể hữu ích nếu phương thức cụ thể ghi nhận chúng, nhưng không nên được xem như khoản bù điểm mặc định.
Cách chuẩn bị tốt nhất là theo dõi thông tin chính thức, đối chiếu từng chương trình và xây dựng lựa chọn dựa trên điểm số có thể đạt cùng điều kiện thực tế. Khi điểm cộng giảm rồi bị xóa, một kế hoạch xét tuyển chắc chắn sẽ có giá trị hơn việc đặt cược vào ưu đãi sắp khép lại.






