Đà tăng đưa thương mại song phương tới ngưỡng kỷ lục
Thương mại Việt Nam–Mỹ là hoạt động trao đổi hàng hóa hai chiều, trong đó Việt Nam xuất khẩu nhiều sản phẩm công nghiệp và nhập khẩu máy móc, linh kiện cùng nguyên liệu phục vụ sản xuất. Trong chín tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu giữa hai nước tăng 24,5% so với cùng kỳ; xuất khẩu của Việt Nam tăng 24,2%, còn nhập khẩu tăng 27,2%. Với đà này, thương mại song phương có triển vọng lập kỷ lục mới trong năm. Điểm đáng chú ý không chỉ là tốc độ tăng, mà còn là sự dịch chuyển về cơ cấu hàng hóa: điện tử, máy tính và máy móc đang trở thành động lực xuất khẩu nổi bật. Đây là cơ hội có thật, nhưng không nên xem tăng trưởng hiện tại như bảo đảm cho đơn hàng tương lai. Muốn duy trì đà đi lên, doanh nghiệp cần biến nhu cầu thị trường thành năng lực cung ứng ổn định, thay vì chỉ dựa vào lợi thế thời điểm.
Hai đối tác lớn, hai mắt xích khác nhau trong chuỗi cung ứng
Mỹ và Trung Quốc tiếp tục là hai đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam trong chín tháng đầu năm 2026. Vai trò của hai thị trường khác biệt rõ: Mỹ là điểm đến xuất khẩu chủ lực, còn Trung Quốc cung cấp lượng lớn máy móc, thiết bị và linh kiện. Nhập khẩu nhóm máy tính, sản phẩm điện tử và linh kiện từ Trung Quốc tăng 81% so với cùng kỳ; nhóm máy móc, thiết bị và phụ tùng cũng nằm trong các mặt hàng nhập khẩu lớn. Trong khi đó, xuất khẩu sang Mỹ tập trung mạnh vào điện tử và máy móc; riêng nhóm máy tính, sản phẩm điện tử và linh kiện tăng 50,9%. Bức tranh này cho thấy doanh nghiệp Việt Nam hoạt động trong mạng lưới cung ứng có liên kết sâu, chứ không thể nhìn riêng thị trường bán hàng. Đó là lợi thế về khả năng tiếp cận đầu vào, nhưng cũng đòi hỏi doanh nghiệp theo dõi nguồn cung và xây dựng kế hoạch sản xuất linh hoạt.
Cơ hội xuất khẩu 2026 cần đi cùng chọn lọc và năng lực thực thi
Cơ hội xuất khẩu 2026 không chỉ dành cho điện tử. Dệt may vẫn có chỗ đứng tại Mỹ, thị trường lớn nhất của ngành hàng này, dù mức tăng trong chín tháng chỉ là 3,2%. Một số nhóm hàng quy mô nhỏ hơn lại tăng nhanh, như sắt thép tăng 82,3% và dây điện, dây cáp điện tăng 56,8%. Những tín hiệu ấy đáng khích lệ, nhưng không đồng nghĩa mọi doanh nghiệp đều có thể tăng trưởng bằng cách mở rộng sản lượng. Xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ giảm 4,1%, còn đồ chơi và dụng cụ thể thao giảm 12,3%. Sự phân hóa là lời nhắc rằng doanh nghiệp Việt Nam cần chọn đúng phân khúc, củng cố chất lượng và giữ khả năng giao hàng ổn định. Mở rộng khách hàng tại Mỹ là hướng đi hợp lý; đặt cược toàn bộ vào một thị trường hoặc một nhóm sản phẩm thì không.
