Tầm nhìn 2045 cần đầu tư vào chất lượng
Hợp tác Việt Anh là quá trình kết nối vốn, công nghệ, chuyên môn và nguồn nhân lực giữa hai nước nhằm nâng cao năng lực sản xuất, dịch vụ và vị trí của doanh nghiệp Việt Nam trong các chuỗi giá trị toàn cầu. Ngày 29/10 tại TP.HCM, Diễn đàn Doanh nghiệp Vương quốc Anh – Việt Nam 2026 bàn về chủ đề “Tầm nhìn 2045: Kiến tạo nền kinh tế thu nhập cao, giá trị cao”, đặt đúng trọng tâm cho mối quan hệ này. Thông điệp đáng chú ý không phải là thu hút vốn bằng mọi giá, mà là dùng hợp tác để tạo ra năng lực mới trong nước. Việt Nam đặt mục tiêu trở thành quốc gia phát triển, thu nhập cao vào năm 2045; để tiến gần mục tiêu ấy, chất lượng đầu tư, chuyển giao công nghệ và liên kết với doanh nghiệp nội địa phải được coi trọng hơn quy mô vốn đơn thuần.
Thời điểm thúc đẩy hợp tác cũng có cơ sở chính trị và thương mại rõ ràng: quan hệ hai nước được nâng lên Đối tác Chiến lược Toàn diện năm 2025, bên cạnh nền tảng từ Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam – Vương quốc Anh. Những yếu tố này mở thêm dư địa cho đầu tư, nhưng kết quả sẽ phụ thuộc vào việc doanh nghiệp trong nước có tham gia sâu hơn vào hoạt động nghiên cứu, cung ứng và quản trị hay không.
Tài chính và công nghệ phải kéo doanh nghiệp lên nấc mới
Tài chính và công nghệ là hai hướng hợp tác có khả năng tác động trực tiếp đến năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. TP.HCM muốn kết nối với các định chế tài chính, tổ chức xếp hạng và doanh nghiệp Anh để phát triển thị trường vốn, hoàn thiện quản trị rủi ro và tăng khả năng huy động nguồn lực dài hạn. Thành phố cũng hướng tới xây dựng Trung tâm Tài chính Quốc tế, nơi kinh nghiệm về chuẩn mực thị trường và kết nối vốn quốc tế có thể hỗ trợ các mục tiêu phát triển rộng hơn. Tuy nhiên, vốn chỉ tạo giá trị bền vững khi đi cùng năng lực tiếp nhận và sử dụng hiệu quả.
Về công nghệ, các phiên thảo luận của Diễn đàn tập trung vào chuyển giao trong trí tuệ nhân tạo, bán dẫn và công nghệ số, đồng thời bàn cách hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ tham gia chuỗi giá trị toàn cầu. Đây là lựa chọn đúng hướng: nếu doanh nghiệp Việt chỉ làm khâu lắp ráp hoặc cung ứng ít hàm lượng kỹ thuật, tăng trưởng khó chuyển hóa thành giá trị gia tăng cao. Vì thế, nâng cấp chuỗi giá trị cần được xem là thước đo của hợp tác, không phải khẩu hiệu đi kèm các thỏa thuận đầu tư.
Năng lượng sạch gắn với chuỗi cung ứng xanh
Năng lượng sạch là một phần thiết yếu của chiến lược nâng cấp sản xuất, chứ không chỉ là một lĩnh vực đầu tư riêng. TP.HCM nêu cơ hội hợp tác với doanh nghiệp Anh về năng lượng tái tạo, cơ chế mua bán điện trực tiếp, tiết kiệm năng lượng và khu công nghiệp sinh thái. Những hướng này có thể giúp doanh nghiệp xây dựng chuỗi cung ứng xanh và đáp ứng các tiêu chuẩn môi trường của thị trường quốc tế. Đặt năng lượng vào cùng bài toán công nghiệp sẽ giúp Việt Nam hướng tới những hoạt động có giá trị cao hơn, thay vì chỉ mở rộng công suất sản xuất mà không cải thiện chất lượng tăng trưởng.
Để tham vọng thành kết quả, hợp tác cần nối được chính sách, hạ tầng và nhu cầu của doanh nghiệp. Diễn đàn cũng dành thảo luận cho việc huy động nguồn lực dài hạn cho hạ tầng và năng lượng tái tạo. Điều đó cho thấy chuyển dịch xanh đòi hỏi cả công nghệ lẫn cách tổ chức vốn và thị trường. Nếu các dự án mới tạo được liên kết với doanh nghiệp trong nước và nâng năng lực quản trị, lợi ích sẽ vượt khỏi việc bổ sung nguồn điện.
Giáo dục và nhân lực quyết định độ sâu hợp tác
TP.HCM cũng xác định giáo dục là một cơ hội hợp tác quan trọng với Anh, cùng với đào tạo nhân lực chất lượng cao cho các lĩnh vực tài chính, công nghệ và công nghiệp mới. Thành phố mong muốn tăng cường kết nối với các trường đại học, cơ sở đào tạo và doanh nghiệp Anh; đồng thời tiếp thu kinh nghiệm về quy hoạch, thiết kế và quản trị đô thị hướng tới phát triển bền vững đến năm 2045. Đây là điều kiện để chuyển giao công nghệ không dừng ở máy móc hay quy trình, mà được tiếp nhận và phát triển bởi đội ngũ trong nước.
Diễn đàn Doanh nghiệp còn tạo không gian để doanh nghiệp hai nước giới thiệu sản phẩm, kết nối giao thương và tìm cơ hội đầu tư thông qua khu triển lãm và chương trình phái đoàn thương mại. Kết luận, hợp tác Việt Anh chỉ thực sự phục vụ mục tiêu thu nhập cao khi tài chính, công nghệ, năng lượng sạch và giáo dục cùng thúc đẩy năng lực nội sinh. Thước đo cuối cùng không phải số cuộc gặp hay cam kết, mà là doanh nghiệp Việt Nam có bước lên những khâu tạo giá trị cao hơn trong nền kinh tế hay không.
