Tập huấn an toàn phải đến được cả người đại diện lẫn người trực tiếp làm việc
Tập huấn an toàn, vệ sinh lao động là hoạt động cập nhật kiến thức pháp luật và rèn kỹ năng nhận diện, phòng ngừa rủi ro để bảo vệ sức khỏe, tính mạng người làm việc tại nơi làm việc. Ba chương trình dành cho cán bộ công đoàn và người lao động cho thấy việc đào tạo đang đi theo hai hướng bổ trợ: nâng năng lực người đại diện để giám sát, tham mưu, đồng thời giúp người trực tiếp sản xuất biết ứng phó với nguy cơ cụ thể.
Tại khu vực Tây Nguyên, khóa bồi dưỡng hướng đến cán bộ công đoàn trong quân đội, với sự tham gia của các đơn vị thuộc Binh đoàn 15. Chương trình thuộc kế hoạch công tác năm 2026, tập trung cập nhật pháp luật và nâng kỹ năng tư vấn, tuyên truyền, kiểm tra, giám sát về an toàn, vệ sinh lao động. Đây là lựa chọn hợp lý: cán bộ không chỉ cần nắm quy định mà còn phải đủ năng lực chuyển chúng thành hoạt động phòng ngừa tại đơn vị, góp phần giảm tai nạn, bệnh nghề nghiệp và bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động.
Cán bộ công đoàn cần nối nghiệp vụ với an toàn tại cơ sở
Ở Quảng Ngãi, Công đoàn PC không tách an toàn lao động khỏi nghiệp vụ công đoàn. Lớp tập huấn kết hợp phổ biến Điều lệ Công đoàn Việt Nam khóa XIV, hướng dẫn tổ chức và hoạt động của công đoàn cơ sở, công đoàn bộ phận với nội dung về mạng lưới an toàn vệ sinh viên trong EVNCPC. Hình thức trực tiếp tại hội trường kết hợp trực tuyến giúp cán bộ ở các đơn vị tham gia thuận tiện hơn.
Cách ghép nội dung này đáng chú ý vì an toàn tại nơi làm việc không chỉ là việc của bộ phận chuyên môn. Cán bộ công đoàn cần biết lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của đoàn viên, nắm quy trình hoạt động và phát huy mạng lưới an toàn vệ sinh viên. Chương trình cũng cập nhật kết quả công đoàn trong chín tháng đầu năm 2026 và triển khai nhiệm vụ những tháng còn lại. Như vậy, tập huấn công đoàn vừa củng cố năng lực đại diện, vừa tạo đầu mối đưa mối lo về nguy cơ lao động vào hoạt động thường xuyên.

Đào tạo người lao động cần gắn với thao tác và tình huống thật
Ở cấp cơ sở, Công đoàn DIC Group tại Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp với doanh nghiệp tổ chức chương trình định kỳ cho 360 cán bộ, nhân viên và người lao động đang làm việc. Khóa học chia thành ba lớp, kéo dài ba ngày; nội dung bám quy định hiện hành và đặc thù sản xuất, kinh doanh tại các đơn vị, dự án.
Điểm mạnh của chương trình là không dừng ở phổ biến quyền, nghĩa vụ và chính sách bảo hộ lao động. Học viên thực hành nhận diện yếu tố nguy hiểm, đánh giá rủi ro, vận hành an toàn, thoát hiểm, xử lý tình huống khẩn cấp và sơ cứu. Sau khóa học, việc kiểm tra mức độ tiếp thu và khả năng áp dụng vào công việc giúp đào tạo người lao động có cơ hội chuyển thành hành vi cụ thể. Đây là phần không thể thiếu: kiến thức chỉ phát huy giá trị khi người lao động biết phát hiện mối nguy và xử trí trước khi sự cố gây thiệt hại.

Hai tầng đào tạo phải gặp nhau tại nơi làm việc
Ba chương trình phản ánh hai nhóm học viên và hai nhiệm vụ khác nhau. Cán bộ công đoàn cần kiến thức pháp lý, kỹ năng giám sát, tham mưu và khả năng tổ chức mạng lưới; người lao động cần kỹ năng nhận diện nguy cơ, thao tác an toàn và ứng phó sự cố. Nếu chỉ đào tạo cán bộ, thông tin có thể không đến được người trực tiếp làm việc; nếu chỉ dạy người lao động, tiếng nói đại diện và cơ chế giám sát lại thiếu sức nâng đỡ.
Vì vậy, hiệu quả tập huấn nên được nhìn qua những thay đổi tại cơ sở, chứ không chỉ số lớp hay số người tham dự. Tại khóa học ở Tây Nguyên, mỗi học viên được yêu cầu đề xuất ít nhất một giải pháp thực tế để nâng chất lượng công tác an toàn, vệ sinh lao động tại đơn vị. Ở Quảng Ngãi, nhiệm vụ công đoàn những tháng còn lại được triển khai sau lớp học; còn chương trình của DIC có bước đánh giá khả năng vận dụng kiến thức. Đó là những hướng theo dõi cần thiết để biến đào tạo thành phòng ngừa thường xuyên.
Kết luận, tập huấn an toàn lao động không nên chọn giữa cán bộ công đoàn và người lao động: hai nhóm cần được trang bị khác nhau nhưng cùng hướng tới một nơi làm việc an toàn hơn. Khi nghiệp vụ đại diện, giám sát và kỹ năng thực hành được kết nối, vệ sinh lao động mới trở thành trách nhiệm có thể thực hiện hằng ngày.






