Tập luyện để không lúng túng khi bị tấn công
Diễn tập phòng thủ mạng là hoạt động mô phỏng các cuộc tấn công vào hệ thống để đội ngũ phụ trách thực hành bảo vệ, phối hợp xử lý và duy trì hoạt động trước sự cố. Tại Smart Banking 2026, đây không phải phần trình diễn bên lề: cùng với phát triển giải pháp AI, hoạt động này được đặt vào trọng tâm chương trình nhằm giải quyết những bài toán thực tế của ngành ngân hàng. Vòng sơ loại DF Cyber Defense & AI Hackathon 2026 khai mạc tại Hà Nội sáng 21/10, quy tụ 58 đội công nghệ đến từ ngân hàng thương mại, tổ chức tài chính, công ty chứng khoán và doanh nghiệp bảo hiểm. Quy mô đó cho thấy an ninh mạng ngân hàng không còn là việc riêng của bộ phận công nghệ; các tổ chức trong hệ sinh thái tài chính đều phải chuẩn bị năng lực bảo vệ hệ thống. Khi dữ liệu và nền tảng số ngày càng gắn với vận hành, quản trị rủi ro và cung cấp dịch vụ, các thách thức về bảo mật, gian lận tài chính và an toàn hệ thống cũng tăng theo.
Mô phỏng thực chiến buộc đội ngũ phối hợp
DF Cyber Defense 2026 dùng mô hình “King of the Hill”: các đội phải giành quyền kiểm soát những hệ thống máy tính được chỉ định rồi duy trì quyền kiểm soát đó. Cách tổ chức này có giá trị hơn một bài kiểm tra kiến thức đơn thuần, bởi tình huống tấn công thực tế buộc người tham gia vừa vận dụng kỹ năng kỹ thuật, vừa phối hợp xử lý khi hệ thống bị đe dọa. Các kịch bản giúp đội an toàn thông tin rèn kỹ năng ứng phó sự cố mạng, luyện phối hợp giữa các thành viên và trao đổi kinh nghiệm xử lý. Chính phần luyện tập dưới áp lực tình huống mới là điểm đáng chú ý: năng lực phản ứng không thể hình thành chỉ bằng quy trình trên giấy. Theo Đại tá Nguyễn Đức Dũng, hiệu quả bảo đảm an ninh và vận hành hệ thống phụ thuộc vào phối hợp giữa lực lượng trực tiếp quản lý, cơ quan quản lý cùng lực lượng chuyên trách an ninh mạng, và các tổ chức, doanh nghiệp công nghệ bên ngoài. Diễn tập có thể giúp phát hiện khoảng trống trong phối hợp trước khi sự cố thật buộc các bên phải xử lý.
AI mở rộng năng lực, nhưng không thay thế kiểm soát
Nếu diễn tập đặt trọng tâm vào phản ứng trước tấn công, AI Hackathon hướng tới cách đưa AI trong ngân hàng vào cả bài toán công nghệ lẫn hoạt động kinh doanh. Các đội tìm giải pháp từ nhu cầu vận hành thực tế; bộ phận công nghệ có cơ hội phối hợp với đơn vị nghiệp vụ, còn nhân sự ngoài lĩnh vực công nghệ được khuyến khích thử nghiệm những công cụ đơn giản có thể đưa vào sử dụng. Cuộc thi chia thành bốn hướng: trải nghiệm khách hàng; vận hành; rủi ro và tuân thủ; thanh toán và dữ liệu, hạ tầng số. AI có thể hỗ trợ xử lý bài toán nghiệp vụ và rủi ro, nhưng việc ứng dụng không tự động đồng nghĩa với an toàn. Nguồn tin không mô tả AI như một cơ chế thay thế đội ngũ an ninh hay quy trình kiểm soát; trái lại, việc ghép hackathon với diễn tập nhấn mạnh yêu cầu kết nối đổi mới công nghệ với an toàn hệ thống. Đây là ranh giới cần giữ: thử nghiệm AI để tăng năng lực, đồng thời đánh giá giải pháp trong khuôn khổ quản trị rủi ro và bảo vệ dữ liệu.
Bài kiểm tra năng lực phải nối tiếp sau sự kiện
Smart Banking 2026 diễn ra trong hai ngày 21–22/10 tại Hà Nội với chủ đề về ngân hàng dựa trên AI, niềm tin khách hàng và khả năng chống chịu số. Vòng chung kết và lễ trao giải của DF Cyber Defense 2026 AI Hackathon được lên lịch vào ngày 22/10 trong khuôn khổ sự kiện. Tuy nhiên, giá trị của một cuộc thi không nằm ở kết quả trong ngày bế mạc. Điều đáng kỳ vọng là những bài học về phối hợp, xử lý sự cố và triển khai AI được chuyển thành quy trình thực hành trong từng tổ chức. Việt Nam cũng đang hoàn thiện khung pháp lý về an ninh mạng và an toàn dữ liệu trong lúc thúc đẩy ứng dụng công nghệ số. Điều đó càng khiến các ngân hàng cần nhìn diễn tập như một phần của năng lực vận hành thường xuyên, thay vì hoạt động truyền thông theo mùa. Kết hợp thực chiến với thử nghiệm AI là hướng đi hợp lý, miễn là đổi mới không đi trước cơ chế kiểm soát.
