Ưu đãi thuế mở cửa, tiêu chuẩn quyết định đường vào
UKVFTA là hiệp định thương mại tự do giữa Việt Nam và Vương quốc Anh, tạo thuận lợi cho hàng hóa hai bên tiếp cận thị trường thông qua các cam kết thương mại và ưu đãi thuế quan. Sau hơn năm năm thực thi, hiệp định đã mở thêm lối đi cho hàng Việt xuất khẩu; nhưng lợi thế trên giấy không thể tự biến thành đơn hàng bền vững. Trong sáu tháng đầu năm 2026, xuất khẩu sang Anh tăng 16,3% so với cùng kỳ—tín hiệu tích cực, song không phải lời bảo đảm cho chặng đường tiếp theo. Điện tử, máy móc, dệt may, giày dép, nông sản và thực phẩm là những nhóm hàng chủ lực. Muốn giữ thị phần giữa cạnh tranh ngày càng lớn, doanh nghiệp cần xem UKVFTA không chỉ là cơ hội giảm rào cản thương mại mà còn là lời nhắc phải chứng minh chất lượng, xuất xứ và tính ổn định của nguồn cung.
Chuẩn hóa phải bắt đầu ngay trong nhà máy
Ưu đãi thuế chỉ phát huy tác dụng khi sản phẩm đáp ứng yêu cầu của thị trường Anh. Với nông sản và thực phẩm, an toàn thực phẩm cùng khả năng truy xuất nguồn gốc là điều kiện nền tảng; với dệt may, da giày, đồ gỗ và hàng công nghiệp, doanh nghiệp phải kiểm soát nguyên liệu, quy trình sản xuất và tiêu chuẩn môi trường. Đây không nên là khâu kiểm tra cuối chuyền, mà phải được thiết kế xuyên suốt từ lựa chọn đầu vào đến lưu hồ sơ sản xuất. Doanh nghiệp cũng cần theo sát biến động nhu cầu: kim ngạch dệt may có thể tăng trong nửa đầu năm nhưng vẫn có những tháng chững lại. Vì vậy, tăng chất lượng, minh bạch xuất xứ và duy trì nguồn cung ổn định quan trọng không kém tìm khách hàng mới. Chuẩn hóa tốt còn giúp doanh nghiệp tiến vào phân khúc giá trị cao hơn, thay vì cạnh tranh chủ yếu bằng giá.
Mây tre đan Hà Nội: lợi thế thủ công cần đi cùng năng lực cạnh tranh
Mây tre đan xuất khẩu cho thấy hàng thủ công Việt Nam có thể chinh phục những thị trường đòi hỏi cao, nhưng tay nghề truyền thống thôi chưa đủ. Sản phẩm của một doanh nghiệp Hà Nội đã được xuất khẩu trực tiếp sang Nhật Bản, Mỹ, châu Âu và Ấn Độ; làng nghề Lưu Thượng phát triển hơn 5.000 mẫu để đáp ứng nhiều nhu cầu khác nhau. Sự đa dạng về thiết kế, tính thẩm mỹ và chất liệu tự nhiên là lợi thế đáng kể, song mỗi thị trường lại có yêu cầu riêng về mẫu mã, kích thước, chất lượng và nguồn nguyên liệu. Muốn mở rộng xuất khẩu, cơ sở sản xuất cần vừa giữ nét riêng của sản phẩm, vừa cải tiến công nghệ, kiểm soát quy trình và tiếp cận thông tin thị trường. Năng lực cạnh tranh vì thế không chỉ nằm ở sản phẩm đẹp, mà còn ở khả năng giao hàng đúng yêu cầu và duy trì chất lượng đồng đều.
Từ xúc tiến thương mại đến chuẩn bị dài hạn
Kế hoạch hỗ trợ của Hà Nội giai đoạn 2026–2030 là bước đi hữu ích nếu giúp cơ sở sản xuất chuyển từ giới thiệu sản phẩm sang xây dựng năng lực xuất khẩu thực chất. Chương trình khuyến công đặt mục tiêu giúp các cơ sở thích ứng với tiêu chuẩn quốc tế và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị; thành phố dự kiến tổ chức năm kỳ Hanoi Giftshow, mỗi kỳ có 500–600 gian hàng. Hội chợ có thể tạo cơ hội gặp nhà nhập khẩu, nhưng hiệu quả sau đó phụ thuộc vào chất lượng, hồ sơ nguồn gốc, khả năng đáp ứng đơn hàng và việc theo đuổi khách hàng lâu dài. Đó cũng là bài học rộng hơn từ UKVFTA: mở cửa thị trường là điểm khởi đầu, không phải kết quả cuối cùng. Hàng Việt xuất khẩu muốn giữ chỗ đứng tại Anh cần biến chuẩn hóa thành thói quen sản xuất, chứ không phải hoạt động đối phó mỗi khi tìm được đơn hàng.
