Từ nơi nhận vốn đến đối tác cùng tạo giá trị
Đầu tư cùng Việt Nam là cách hợp tác trong đó đối tác quốc tế không chỉ rót vốn hoặc sản xuất tại chỗ, mà còn đồng hành nghiên cứu, phát triển và tạo ra sản phẩm, năng lực cạnh tranh mới. Đây là bước chuyển từ thu hút dự án riêng lẻ sang cùng xây dựng vị thế trong chuỗi giá trị toàn cầu. Sáng 28/10, tại TP.HCM, Thủ tướng Lê Minh Hưng dự phiên toàn thể cấp cao với chủ đề “Tinh thần hợp tác trong kỷ nguyên mới”, trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế mùa Thu 2026. Thông điệp ông đưa ra rõ ràng: Việt Nam mong các đối tác quốc tế không chỉ “đầu tư tại Việt Nam” mà còn “đầu tư cùng Việt Nam”. Cách diễn đạt này không phủ nhận vai trò của vốn ngoại; nó đòi hỏi quan hệ đầu tư tạo được năng lực và giá trị lâu dài hơn cho cả hai phía.
Hợp tác phải đi xa hơn lắp ráp và sản xuất
Điểm đáng chú ý là lời mời hợp tác không dừng ở nhà máy hay công suất. Thủ tướng nêu định hướng đối tác cùng nghiên cứu và phát triển, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, rồi kiến tạo những chuỗi giá trị mới có sức cạnh tranh ở quy mô khu vực và toàn cầu. Đó là lựa chọn có tính chiến lược: nếu chỉ đảm nhận một khâu sản xuất, Việt Nam khó nâng vai trò khi công nghệ và cấu trúc ngành thay đổi. Tham gia nghiên cứu, phát triển và đổi mới có thể đưa doanh nghiệp, nhân lực và tổ chức trong nước gần hơn với nơi hình thành tri thức và giá trị gia tăng. Tuy vậy, lời kêu gọi chỉ có sức nặng khi được chuyển thành cơ chế thực chất, dự án khả thi và kết quả cụ thể, thay vì dừng ở những tuyên bố đẹp.
Biến biến động toàn cầu thành động lực hợp tác
Thông điệp được đưa ra đúng lúc chuỗi cung ứng toàn cầu đang bị định hình lại. Cạnh tranh giữa các nước lớn, xung đột và xu hướng phân mảnh kinh tế làm tăng sức ép lên doanh nghiệp; trong khi trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và chuyển đổi năng lượng đang thay đổi phương thức sản xuất. Trong bối cảnh ấy, tự chủ không đồng nghĩa với khép mình. Thủ tướng nhấn mạnh năng lực tự chủ và hợp tác quốc tế gắn bó, đồng thời kêu gọi củng cố lòng tin, đối thoại và hợp tác trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế, lợi ích chính đáng của các quốc gia. Đây là lập luận thuyết phục: một nền kinh tế muốn chống chịu trước gián đoạn cần có năng lực trong nước, nhưng cũng cần kết nối với thị trường, tri thức và đối tác bên ngoài.
Thước đo sẽ là vị trí trong chuỗi giá trị
Việt Nam đặt mục tiêu không chỉ là điểm đến hấp dẫn của vốn và công nghệ mới, mà còn trở thành đối tác đáng tin cậy, mắt xích quan trọng trong các chuỗi cung ứng và chuỗi giá trị toàn cầu. Mục tiêu này đòi hỏi nâng chất lượng hợp tác: dự án cần gắn với năng lực nghiên cứu, đổi mới và khả năng cùng tạo ra sản phẩm có sức cạnh tranh. Giai đoạn 2026–2030 được xác định là bản lề, với mục tiêu tăng trưởng GDP bình quân từ 10% mỗi năm trở lên, đồng thời giữ ổn định kinh tế vĩ mô và nâng cao chất lượng tăng trưởng. Chính phủ cũng cho biết với đề xuất khả thi sẽ xác định đầu mối xử lý, trách nhiệm của cơ quan và lộ trình triển khai, đồng thời xem xét tháo gỡ vướng mắc chính đáng của doanh nghiệp. Kết luận, lời mời “đầu tư cùng Việt Nam” chỉ thành công nếu được đo bằng năng lực và giá trị Việt Nam cùng tạo ra, không chỉ bằng số dự án hiện diện.
