Từ đỉnh một tháng đến nhịp giảm nhanh
Giá cà phê Arabica là giá giao dịch của loại cà phê chủ lực trên các hợp đồng kỳ hạn, chịu tác động đồng thời từ tồn kho, tỷ giá và kỳ vọng mùa vụ. Diễn biến gần đây cho thấy các yếu tố ấy có thể đảo chiều nhanh, khiến một đợt tăng vì nguồn hàng khan hiếm nhường chỗ cho áp lực bán. Ngày 19/10, Arabica trên sàn ICE tăng 3,3% và chạm mức cao nhất một tháng khi tồn kho được chứng nhận ở mức thấp, còn đồng real Brazil lên giá. Real mạnh khiến nhà xuất khẩu thu về ít nội tệ hơn khi đổi doanh thu ngoại tệ, nên họ có động cơ trì hoãn bán hàng. Nhưng đến ngày 29/10, giá kỳ hạn giảm 2,4%, xuống mức thấp nhất trong hai tuần; ngày hôm sau, hợp đồng gần nhất tiếp tục giảm. Đây không phải nghịch lý: cán cân kỳ vọng đã dịch chuyển từ thiếu hàng trước mắt sang khả năng nguồn cung Brazil quay lại thị trường.
Đồng real suy yếu mở đường cho lực bán
Biến số tỷ giá nhanh chóng đổi chiều câu chuyện. Đồng real Brazil giảm mạnh sau kết quả bầu cử cuối tuần, làm tăng lượng nội tệ mà nhà xuất khẩu nhận được khi quy đổi doanh thu bằng đô la. Vì thế, bán cà phê trở nên hấp dẫn hơn với doanh nghiệp Brazil, và thị trường lập tức tính đến nguồn hàng bổ sung. Arabica mất điểm khi giới giao dịch lo ngại lực bán này tăng lên; đồng real yếu không tự tạo ra cà phê, nhưng có thể kéo hàng sẵn có ra thị trường nhanh hơn. Tồn kho ICE vẫn thấp, song dấu hiệu hàng Brazil đang chờ kiểm định làm giảm sức nặng của luận điểm khan hiếm. Ngày 29/10, có 41.961 bao cà phê Brazil chờ kiểm định tại các kho ICE, cao nhất trong sáu tuần. Số hàng này chưa được tính vào tồn kho chứng nhận cho đến khi đạt chuẩn, nhưng triển vọng bổ sung hàng đã đủ gây sức ép.
Triển vọng mùa vụ làm yếu luận điểm khan hiếm
Áp lực không chỉ đến từ tỷ giá và lượng hàng chờ kiểm định. Triển vọng nguồn cung cà phê cải thiện cũng làm thị trường bớt sẵn lòng trả giá cao cho rủi ro thiếu hàng. Các ước tính được nêu cho thấy sản lượng niên vụ hiện tại có thể đạt mức kỷ lục 32,5 triệu bao, tăng 800.000 bao so với vụ trước. Con số này là dự báo, không phải sản lượng đã xác nhận, nhưng đủ để thay đổi kỳ vọng: nếu vụ mùa thuận lợi thành hiện thực, nguồn cung dồi dào hơn sẽ hạn chế dư địa tăng của Arabica. Dù vậy, không nên xem áp lực giảm là kết luận cuối cùng. Tồn kho chứng nhận vẫn gần đáy lịch sử, còn thời tiết tại các vùng trồng chủ chốt và sản lượng thực tế vẫn có thể làm lệch dự báo. El Niño cũng được cảnh báo là nguy cơ đối với vụ mùa tới, nhắc rằng cán cân cung cầu chưa hoàn toàn chắc chắn.
Nhịp tới phụ thuộc vào hàng thực và thời tiết
Trong ngắn hạn, giá cà phê Arabica có khả năng còn chịu sức ép nếu đồng real Brazil duy trì yếu và hoạt động bán hàng tăng. Tuy nhiên, nhà đầu tư cần phân biệt hàng đang chờ kiểm định với tồn kho đã được chứng nhận: quá trình đánh giá có thể mất một đến hai tuần hoặc lâu hơn, nên lượng hàng tiềm năng chưa đồng nghĩa nguồn cung lập tức sẵn sàng giao. Tại Việt Nam, giá cà phê trong nước ở Tây Nguyên đồng loạt giảm ngày 29/10, quanh mốc 88.400 đồng/kg; diễn biến này cho thấy áp lực quốc tế đã lan tới thị trường nội địa, dù mức cụ thể khác nhau theo địa phương. Hướng đi tiếp theo sẽ phụ thuộc vào tốc độ hàng Brazil được chấp nhận vào kho, thời tiết ở các vùng trồng và nhu cầu tiêu thụ toàn cầu. Nhận định hợp lý lúc này không phải Arabica chắc chắn còn giảm, mà là nhịp tăng dựa trên khan hiếm đang cần bằng chứng mới để đứng vững.
