Điều chỉnh để hoàn chỉnh, nhưng không thể xem nhẹ độ trễ
Cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc là dự án đường bộ theo phương thức đối tác công tư, được định hướng kết nối vùng kinh tế trọng điểm phía Nam với Lâm Đồng và Tây Nguyên. Ngày 22.10, Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Lâm Đồng xem xét điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án và thống nhất những nội dung chính của phương án mới. Đây là lựa chọn có lý: hoàn chỉnh tuyến ngay từ giai đoạn đầu có thể tránh tình trạng quy mô, tiêu chuẩn kỹ thuật thiếu đồng bộ. Nhưng điều chỉnh không tự động xóa được độ trễ. Dự án từng được dự kiến hoàn thành vào cuối năm 2026, trong khi thông tin về các cao tốc nghìn tỷ tại Lâm Đồng cho thấy tiến độ còn chậm. Vì vậy, quyết định lần này cần được nhìn như một phép thử về năng lực chuyển chủ trương thành công trường, chứ không chỉ là một lần cập nhật hồ sơ.
Nền đường rộng hơn, vốn và mặt bằng cũng tăng
Phương án mới nâng nền đường từ 17 m lên 22 m, hướng tới quy mô hoàn chỉnh thay vì giữ thiết kế ban đầu. Tổng mức đầu tư sơ bộ được điều chỉnh lên 17.561 tỷ đồng, tăng 361 tỷ đồng; nhu cầu sử dụng đất khoảng 546,8 ha, tăng 91,8 ha. Mức tăng vốn không lớn nếu đặt cạnh tổng quy mô dự án, nhưng phần đất bổ sung khiến khâu chuẩn bị mặt bằng càng đáng được theo dõi sát. Với người đi đường, nền rộng hơn và tiêu chuẩn đồng bộ có ý nghĩa khi tuyến đi vào khai thác; với địa phương, lợi ích ấy chỉ thành hiện thực nếu việc mở rộng không tạo thêm một vòng trì hoãn. Phương thức PPP có thể huy động nguồn lực ngoài ngân sách, song bản thân cách làm này không bảo đảm tiến độ. Lâm Đồng hạ tầng giao thông cần một kế hoạch triển khai rõ trách nhiệm, nguồn vốn và mốc bàn giao.
Mốc 2028 khả thi nếu tiến độ được quản trị chặt
Theo kế hoạch điều chỉnh, dự án dự kiến thông xe kỹ thuật trong quý III/2028 và đưa vào khai thác trong quý IV/2028. Mốc cuối năm 2028 tạo ra một lộ trình cụ thể, nhưng khoảng cách với kế hoạch hoàn thành cuối năm 2026 cho thấy đây không còn là dự án có thể đánh giá bằng lời hứa chung chung. Muốn giữ hạn, các mốc về giải phóng mặt bằng, thu xếp vốn PPP và thi công phải được công khai, kiểm tra thường xuyên; đây là điều kiện quản trị cần thiết, không phải kết quả đã được bảo đảm. Điều chỉnh thiết kế cao tốc có thể giúp tuyến phù hợp hơn với định hướng đầu tư hoàn chỉnh, nhưng cũng làm tăng diện tích đất cần thu xếp. Bởi vậy, dự án 2028 Lâm Đồng chỉ đáng tin khi tiến độ được chứng minh qua từng giai đoạn. Kết luận: quy mô mới có cơ sở, còn tính khả thi sẽ do năng lực thực hiện quyết định.
