Quy mô lớn tạo cơ hội học tập rộng khắp
Cuộc thi “Em yêu biển, đảo quê hương” là hoạt động giáo dục dành cho học sinh trung học cơ sở, giúp các em tìm hiểu về biển đảo Việt Nam, pháp luật và trách nhiệm bảo vệ chủ quyền Tổ quốc. Trong năm học 2026-2027, chương trình tại TP. Hồ Chí Minh thu hút 84.828 học sinh thuộc 31 trường THCS ở 7 xã và 7 phường. Quy mô này cho thấy cuộc thi biển đảo đã trở thành một kênh giáo dục có sức lan tỏa đáng kể, thay vì chỉ là hoạt động ngoại khóa dành cho một nhóm nhỏ. Đáng chú ý, năm học trước có 46.404 học sinh từ 57 trường tham gia; số liệu năm nay cho thấy lượng học sinh dự thi tăng mạnh, dù số trường được nêu ít hơn. Đây là cơ hội để nhiều em tiếp cận kiến thức biển đảo qua một hình thức gần gũi, có tính tương tác.
Cuộc thi do Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 phối hợp với các cơ quan, đơn vị thành phố phát động ngày 9/11. Hình thức trực tuyến ở vòng đầu giúp học sinh tiếp cận chương trình trong trường học, còn các vòng sau tạo không gian giao lưu và tranh tài trực tiếp. Sự tham gia đông đảo có ý nghĩa khi giáo dục chủ quyền cần được xây dựng thường xuyên, không chỉ nhắc đến trong những dịp kỷ niệm.
Kiến thức gắn với những vấn đề thiết thực
Nội dung cuộc thi không dừng ở việc ghi nhớ địa danh hay sự kiện. Học sinh tìm hiểu biển đảo qua lịch sử, địa lý, pháp luật về biển, đảo Việt Nam, bảo vệ chủ quyền và môi trường biển; chương trình còn đề cập phòng, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), truyền thống Cảnh sát biển Việt Nam, phòng, chống ma túy và bạo lực học đường. Cách kết hợp này đáng khích lệ: kiến thức về biển đảo được đặt trong mối liên hệ với pháp luật, môi trường và an toàn của chính học sinh. Nhờ vậy, cuộc thi “Em yêu biển, đảo quê hương” có thể giúp các em hiểu rằng bảo vệ chủ quyền không phải khái niệm xa vời, mà gắn với nhận thức và hành động có trách nhiệm.
Cuộc thi được tổ chức qua bốn vòng, từ cấp cụm xã, phường, đặc khu đến cấp thành phố, khu vực và chung kết toàn quốc. Vòng trực tuyến diễn ra từ ngày 9 đến 15/11; vòng trực tiếp cấp cụm dự kiến tổ chức trong tháng 12/2026, còn vòng cấp thành phố dự kiến vào tháng 1/2027. Lộ trình này giúp hoạt động học tập có các mốc tiếp nối, đồng thời tạo điều kiện để học sinh thể hiện hiểu biết thay vì chỉ tiếp nhận thông tin một chiều.
Giáo dục cần đi cùng trải nghiệm và hỗ trợ
Giá trị lâu dài của chương trình phụ thuộc vào cách kiến thức được nối với trải nghiệm. Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 và Sở Giáo dục và Đào tạo TP. Hồ Chí Minh đã ký kết phối hợp tuyên truyền, giáo dục biển đảo và tổ chức cuộc thi giai đoạn 2026-2030 cùng những năm tiếp theo. Các nội dung phối hợp gồm hoạt động trải nghiệm tại đơn vị Cảnh sát biển, giáo dục kỹ năng sống, bảo vệ môi trường và hỗ trợ học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Đây là hướng đi cần thiết: giáo dục biển đảo sẽ thuyết phục hơn khi học sinh được gặp gỡ, quan sát và hiểu công việc bảo vệ biển, thay vì chỉ học qua câu hỏi trắc nghiệm.
Phó Bí thư Thành ủy TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Sinh Nhật Tân đánh giá cao ý nghĩa của các chương trình phối hợp, đồng thời đề nghị mở rộng hoạt động giáo dục, trải nghiệm về biển, đảo trong trường học. Ban tổ chức cũng lưu ý các địa phương và nhà trường cần tổ chức thiết thực, an toàn, khuyến khích học sinh tự nguyện tham gia và quan tâm hỗ trợ các em có hoàn cảnh khó khăn. Những yêu cầu này quan trọng không kém quy mô: cuộc thi chỉ thật sự có ý nghĩa nếu cơ hội tham gia đi cùng sự an toàn và tính bao trùm.
Lan tỏa tình yêu biển đảo thành trách nhiệm
Gần 85.000 học sinh tham gia là một con số đáng chú ý, nhưng mục tiêu của cuộc thi không nên được đo bằng số lượt dự thi đơn thuần. Điều đáng kỳ vọng là các em hiểu thêm về pháp luật, chủ quyền, môi trường biển và vai trò của lực lượng Cảnh sát biển; từ đó hình thành tình yêu biển, đảo gắn với ý thức trách nhiệm. Việc duy trì phối hợp giữa lực lượng Cảnh sát biển và ngành giáo dục tạo nền tảng để hoạt động không khép lại sau một mùa thi. Nếu được triển khai an toàn, tự nguyện và có trải nghiệm thực tế, chương trình có thể biến kiến thức thành nhận thức bền vững. Quy mô rộng mở cánh cửa; chất lượng giáo dục mới quyết định điều học sinh mang theo sau cuộc thi.
