Từ con số lớn đến bài học có ý nghĩa
Cuộc thi “Em yêu biển, đảo quê hương” là sân chơi giáo dục giúp học sinh tiếp cận kiến thức về biển đảo, chủ quyền và pháp luật qua câu hỏi, thi đấu, giao lưu và trải nghiệm. Điều đáng chú ý không chỉ là số người tham gia, mà là nỗ lực biến những nội dung thường được học qua sách vở thành điều gần gũi với đời sống học đường.
Ngày 9/11, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 phối hợp với các cơ quan, đơn vị tại TP. Hồ Chí Minh phát động cuộc thi năm học 2026-2027, thu hút 84.828 học sinh của 31 trường THCS thuộc 7 xã và 7 phường. Quy mô gần 85.000 em cho thấy nhu cầu đưa giáo dục chủ quyền biển đảo đến đông đảo học sinh, thay vì giới hạn trong một nhóm nhỏ dự thi. Đây là bước đi đáng ghi nhận, nhưng giá trị lâu dài sẽ phụ thuộc vào việc kiến thức sau cuộc thi có tiếp tục được củng cố trong lớp học hay không.
Ba địa phương, nhiều cách tiếp cận
Những con số tại Huế và Lâm Đồng cho thấy cùng một chủ đề có thể được triển khai theo nhiều quy mô. Ngày 7/11, tại Huế, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 2 phối hợp với Ban Tuyên giáo Thành ủy và Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức cuộc thi năm học 2026-2027; 100 thí sinh tiêu biểu đại diện cho học sinh của 6 trường THCS tranh tài theo hình thức “rung chuông vàng”.
Cũng trong ngày 7/11, tại Lâm Đồng, hơn 14.000 học sinh thuộc 17 trường THCS tham gia tìm hiểu biển đảo; 100 em có thành tích cao nhất được chọn vào vòng thi trực tiếp cụm 1. Sự kết hợp giữa vòng trực tuyến và thi trực tiếp mở rộng cơ hội tham gia, đồng thời tạo dịp giao lưu và thể hiện bản lĩnh. Học sinh tìm hiểu biển đảo không chỉ để nhớ dữ kiện: cách tổ chức này còn giúp các em đặt kiến thức vào một hoạt động chung, có nhịp độ và tương tác.
Kiến thức đi cùng trải nghiệm và trách nhiệm
Nội dung cuộc thi trải từ lịch sử, địa lý, pháp luật Việt Nam và quốc tế về biển đảo đến bảo vệ chủ quyền, môi trường biển, truyền thống lực lượng Cảnh sát biển; một số chủ đề còn có phòng, chống ma túy và bạo lực học đường. Tại Huế, bốn phần thi mang tên “Ra khơi”, “Vượt sóng”, “Cập bến” và “Đặt mốc chủ quyền” đưa câu hỏi về biển đảo, luật pháp và trách nhiệm công dân vào hình thức thi trực tiếp.
Ở Lâm Đồng, chương trình kết hợp kiến thức với giao lưu, trải nghiệm, còn phần thi trực tiếp xen kẽ hoạt động giải cứu có giáo viên tham gia. Cách làm này khiến giáo dục chủ quyền biển đảo bớt xa cách và có cơ hội khơi gợi sự tò mò. Tuy vậy, một cuộc thi không thể thay thế việc học liên tục; điều quan trọng là học sinh hiểu vì sao pháp luật, môi trường biển và trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc liên quan đến nhau.
Giá trị sau cuộc thi mới là phép thử
Cuộc thi tại Huế hưởng ứng Ngày Pháp luật Việt Nam, Ngày Nhà giáo Việt Nam và Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026, đồng thời hướng tới bồi đắp tình yêu biển đảo và trách nhiệm của thế hệ trẻ. Giá trị giáo dục sẽ rõ hơn nếu học sinh mang điều đã học về lớp, gia đình và cộng đồng. Ban tổ chức ở Lâm Đồng kỳ vọng các em trở thành những tuyên truyền viên nhỏ tuổi, chia sẻ kiến thức và lan tỏa thông điệp bảo vệ biển đảo.
Tại TP. Hồ Chí Minh, vòng trực tuyến diễn ra từ ngày 9 đến 15/11/2026; vòng trực tiếp cấp cụm dự kiến tổ chức trong tháng 12/2026 và cấp thành phố vào tháng 1/2027. Chương trình phối hợp giữa lực lượng Cảnh sát biển và ngành giáo dục địa phương cũng được triển khai cho giai đoạn 2026-2030 và những năm tiếp theo, gồm hoạt động trải nghiệm tại đơn vị Cảnh sát biển, giáo dục kỹ năng sống và nâng cao ý thức bảo vệ môi trường. Đây là hướng đi nên được duy trì: cuộc thi tạo sức hút, còn trải nghiệm và bài học thường xuyên mới giúp trách nhiệm thành nhận thức bền vững.
