Khám phá sở thích, cùng nhau

Deal thật, đánh giá chân thực và câu chuyện mua sắm từ những người cùng sở thích với bạn — mỗi ngày trên Sammfy.

Khám phá sở thích, cùng nhauDeal thật, đánh giá chân thực và câu chuyện mua sắm từ những người cùng sở thích với bạn — mỗi ngày trên Sammfy.

Đào tạo kỹ sư và công nhân cần đổi gì để làm chủ AI, robot?

Đào tạo kỹ sư và công nhân cần đổi gì để làm chủ AI, robot?
Sở thích|Khám phá ứng dụng AI

Từ biết dùng AI đến biết kiểm chứng

Đào tạo kỹ sư AI là quá trình trang bị kiến thức nền tảng, năng lực ứng dụng theo chuyên ngành và khả năng nghiên cứu để người học sử dụng, kiểm chứng, đánh giá kết quả và làm chủ công nghệ trong công việc. Đây không thể chỉ là một môn học mới ghép vào chương trình cũ.

Tại hội nghị quốc tế về trí tuệ nhân tạo trong xây dựng do Trường Đại học Xây dựng Hà Nội tổ chức ngày 12/11, Thứ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Minh Hà đề nghị sớm đưa chương trình AI vào các trường đại học, cao đẳng. Đề xuất ấy phản ánh một chuyển dịch cần thiết: kỹ sư và kiến trúc sư phải vừa vững chuyên môn, vừa biết xác định khâu nào có thể dùng AI, kiểm tra đầu ra và chịu trách nhiệm với quyết định cuối cùng.

Một lộ trình hợp lý có ba tầng: kiến thức cơ bản cho người học và giảng viên; ứng dụng chuyên ngành trong từng môn học; đào tạo chuyên sâu cho lực lượng nghiên cứu, phát triển công nghệ. Trường Đại học Xây dựng Hà Nội cũng định hướng tích hợp AI vào chương trình, đồng thời được khuyến nghị tiếp tục đi đầu trong đào tạo và ứng dụng. Nếu chỉ dạy thao tác với công cụ, nhà trường sẽ tạo ra người dùng phụ thuộc, không phải kỹ sư đủ năng lực đánh giá khi AI sai.

Đào tạo kỹ sư và công nhân cần đổi gì để làm chủ AI, robot?

Robot cần người vận hành, không chỉ cần vốn máy móc

AI trong sản xuất, robot và tự động hóa đang thay đổi cách doanh nghiệp tổ chức dây chuyền, điều hành vận hành và phân bổ lao động. Theo Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024, đây là nhóm công nghệ chiến lược gắn với mục tiêu phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số quốc gia. Nhưng mua thiết bị không đồng nghĩa với làm chủ công nghệ: dây chuyền chỉ hoạt động hiệu quả khi có người biết lập trình, điều khiển, giám sát và xử lý sự cố.

Với đơn hàng quốc tế đòi hỏi tiến độ, chất lượng và tính ổn định, robot có thể giúp doanh nghiệp tổ chức sản xuất hiệu quả hơn và đáp ứng yêu cầu đối tác. Lợi ích đó phụ thuộc vào nhân lực robot tại chỗ, chứ không chỉ vào năng lực của nhà cung cấp máy. Doanh nghiệp cần người hiểu quy trình sản xuất, biết đọc dữ liệu vận hành và xử lý tình huống kỹ thuật; trường học vì thế phải dạy năng lực tích hợp giữa cơ khí, điện, điều khiển, phần mềm và an toàn.

Đây là điểm thường bị bỏ qua trong cuộc đua tự động hóa: thiết bị có thể được mua nhanh hơn nhiều so với việc hình thành đội ngũ vận hành thành thạo. Nếu đào tạo chỉ thiên về lý thuyết hoặc thực hành trên mô hình xa rời dây chuyền thật, doanh nghiệp vẫn phải tự đào tạo lại, còn người học thiếu kinh nghiệm để bước vào công việc.

Đào tạo kỹ sư và công nhân cần đổi gì để làm chủ AI, robot?

Nối các bậc học với công việc thực tế

Đào tạo tự động hóa cần một lộ trình liên thông từ phổ thông đến giáo dục nghề nghiệp và đại học, nhưng liên thông không có nghĩa là dạy cùng một nội dung ở mọi cấp. Ở tiểu học, STEM nên khơi gợi tò mò; trung học cơ sở có thể cho học sinh lập trình, điều khiển robot và giải nhiệm vụ; trung học phổ thông cần tăng chiều sâu và giúp các em hình dung nghề kỹ thuật. Sau đó, trường nghề và đại học phải gắn học phần với thực tiễn sản xuất.

Cuộc thi Robotics Quốc tế AIROC 2026 cho thấy hoạt động thực hành có thể đưa công nghệ đến gần học sinh: ngày 15/11/2026, 700 em từ gần 50 trường dự vòng chung kết khu vực miền Bắc tại Hà Nội; trên toàn quốc, cuộc thi thu hút 2.000 học sinh từ 6 đến 18 tuổi đăng ký. Đây là điểm khởi đầu đáng khích lệ, nhưng trải nghiệm thi đấu cần nối tiếp bằng chương trình học có chiều sâu, thiết bị thực hành phù hợp và lộ trình nghề nghiệp rõ ràng. Vòng chung kết quốc tế dự kiến diễn ra ngày 29/11/2026 tại Phú Thọ.

Nhà trường không thể tự đoán doanh nghiệp cần gì. Cơ quan quản lý, trường học và doanh nghiệp nên cùng xác định chuẩn năng lực, thiết kế bài tập từ tình huống sản xuất và tạo cơ hội thực tập trên hệ thống đang vận hành. Trường giữ vai trò đào tạo, nghiên cứu; doanh nghiệp góp bài toán thật, chuyên gia và phản hồi về kỹ năng còn thiếu. Cách phối hợp ấy giúp chương trình cập nhật theo công nghệ mà vẫn đào tạo được nền tảng bền vững.

Đào tạo kỹ sư và công nhân cần đổi gì để làm chủ AI, robot?

Thước đo là năng lực làm việc, không phải số môn mới

Cải cách chương trình không nên được đánh giá bằng số môn mang tên AI hay robot. Thước đo đáng tin hơn là người học có thể giải quyết một nhiệm vụ sản xuất, vận hành thiết bị an toàn, phát hiện lỗi, phối hợp với đồng nghiệp và giải thích căn cứ cho quyết định của mình hay không. Doanh nghiệp cũng cần chia sẻ yêu cầu kỹ năng và dành chỗ cho thực tập, thay vì chờ trường cung cấp một lực lượng lao động đã sẵn sàng cho mọi công nghệ.

Việc ứng dụng AI trong ngành xây dựng còn phụ thuộc vào dữ liệu đầy đủ, đồng bộ và được quản lý xuyên suốt vòng đời dự án; đào tạo vì vậy cần đi cùng năng lực quản trị dữ liệu, bảo mật và trách nhiệm pháp lý. Đây là bài học rộng hơn cho sản xuất: công nghệ không thể bù đắp cho quy trình rời rạc hay dữ liệu kém chất lượng.

Kết luận, muốn làm chủ robot và AI, cần sửa cả nội dung lẫn cách dạy: bồi đắp nền tảng từ sớm, tăng thực hành, đưa bài toán doanh nghiệp vào lớp học và dạy người học kiểm chứng công nghệ thay vì lệ thuộc vào nó. Khi nhà trường và doanh nghiệp cùng chịu trách nhiệm về kết quả đào tạo, kỹ năng mới mới chuyển thành năng suất và sức cạnh tranh.

Sammfy nhận hoa hồng khi bạn mua sắm qua liên kết của chúng tôi, bạn không phải trả thêm chi phí. Bài viết này được tạo bằng AI từ các nguồn đã công bố và dữ liệu sản phẩm.

You May Also Like

Comments
Viết gì đó...
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên chia sẻ suy nghĩ!