Mặt bằng gần đủ, công trường vẫn chưa đáp ứng yêu cầu
Cao tốc Bảo Lộc – Liên Khương là tuyến đường dài khoảng 73,6 km, đi qua 10 xã, phường của Lâm Đồng, được kỳ vọng hoàn thiện kết nối giao thông giữa khu vực phía Nam với Tây Nguyên. Nhưng công trường đang cho thấy nghịch lý khó chấp nhận: khoảng 94% mặt bằng đã bàn giao mà tiến độ thi công cao tốc vẫn chậm, chưa đạt yêu cầu. Ngày 29/10/2026, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mười kiểm tra đột xuất dự án và ghi nhận một số gói thầu còn thiếu máy móc, thiết bị, nhân công. Đến ngày 1/11, tỉnh ban hành công văn yêu cầu chấn chỉnh, phê bình nghiêm túc và khẩn trương đẩy nhanh thi công. Khi phần lớn mặt bằng đã sẵn sàng, chậm trễ không thể tiếp tục được giải thích chủ yếu bằng vướng mắc giải phóng mặt bằng; trách nhiệm tổ chức thi công cần được đặt đúng trọng tâm.
Yêu cầu tăng nguồn lực phải biến thành sản lượng
Tỉnh yêu cầu nhà đầu tư huy động đầy đủ tài chính, nhân lực, máy móc và vật liệu, đồng thời tổ chức thi công đồng loạt, bổ sung các mũi thi công và làm việc 3 ca, 4 kíp. Mục tiêu cụ thể là từ nay đến cuối năm 2026, khối lượng thực hiện phải tăng thêm 30% so với kế hoạch. Chỉ đạo này hợp lý, nhưng hiệu quả sẽ không nằm ở số ca được tuyên bố mà ở sản lượng thực tế tại từng hạng mục. Qua kiểm tra, tại một số vị trí có máy móc nhưng chỉ một vài phương tiện hoạt động; những vị trí cầu có chuyển biến vẫn chưa được bổ sung đủ người và thiết bị để tăng khối lượng. Tỉnh cũng yêu cầu điều chuyển, bổ sung hoặc thay thế nhà thầu không đáp ứng tiến độ. Đây là phép thử cần thiết: trách nhiệm phải gắn với kết quả đo đếm, thay vì dừng ở cam kết huy động.
Để giám sát, Sở Xây dựng và Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 1 được giao kiểm đếm sản lượng hằng tuần, báo cáo các đơn vị chậm để UBND tỉnh xem xét xử lý. Việc theo dõi thường xuyên là cần thiết, song chỉ có ý nghĩa nếu những báo cáo ấy dẫn đến điều chỉnh nhân lực, thiết bị và kế hoạch ngay tại công trường. Tổ chức thi công 3 ca, 4 kíp không thể là khẩu hiệu thay cho điều hành sát từng mũi.
Tiến độ quyết định giá trị của tuyến cao tốc
Cao tốc Lâm Đồng này dài khoảng 73,6 km, có tổng mức đầu tư sau điều chỉnh khoảng 18.945 tỷ đồng; dự án dự kiến thông xe kỹ thuật vào quý III/2028 và hoàn thành, đưa vào khai thác trong quý IV/2028. Những mốc đó chỉ đáng tin nếu khối lượng thi công được đẩy lên ngay, thay vì dồn áp lực về cuối dự án. Tầm quan trọng của tuyến không chỉ nằm ở công trường: khi khai thác, đường được kỳ vọng rút ngắn thời gian đi lại giữa TP.HCM và Đà Lạt từ khoảng 6 giờ xuống còn 3 giờ, đồng thời giảm áp lực cho Quốc lộ 20. Kết nối tốt hơn cũng có thể hỗ trợ vận chuyển hàng hóa và du lịch liên vùng. Vì lợi ích ấy, tỉnh cần duy trì giám sát chặt chẽ, còn nhà đầu tư phải chứng minh việc tăng nguồn lực bằng sản lượng cụ thể. Khoảng 94% mặt bằng đã bàn giao là điều kiện thuận lợi, không phải lý do để chấp nhận chậm trễ.
