An toàn mạng phải thành kỹ năng ứng phó
An toàn mạng học sinh là tập hợp kiến thức và thói quen giúp các em nhận diện nguy cơ trực tuyến, bảo vệ dữ liệu cá nhân, ứng phó với hành vi đáng ngờ và tìm người lớn hỗ trợ kịp thời. Đây không thể chỉ là lời nhắc “hãy cẩn thận”: trẻ cần được tập xử lý tình huống trước khi rủi ro xảy ra.
Đó là lý do chiến dịch Không Một Mình 2026 chọn thông điệp “Kết nối không tổn thương” và được triển khai toàn quốc từ ngày 10/10 đến 10/12/2026. Không gian mạng mở ra cơ hội học tập, giao tiếp, sáng tạo, nhưng tin giả, lừa đảo, dụ dỗ và xâm hại có thể bắt đầu từ lời mời kết bạn, đường dẫn lạ hay yêu cầu cung cấp thông tin riêng tư. Theo tôi, thông điệp chỉ có ý nghĩa khi học sinh biết phải làm gì: từ chối, ngắt tương tác, lưu bằng chứng và báo cho người đáng tin cậy. Trọng tâm vì thế không phải cấm trẻ lên mạng, mà là giúp các em không phải đối mặt với rủi ro một mình.

Tuyên truyền tại trường: gần gũi với rủi ro hằng ngày
Tại Trường Tiểu học Đông Hải 1, Công an phường Đông Hải phối hợp với nhà trường tuyên truyền cách phòng tránh nguy cơ trên mạng cho giáo viên và học sinh. Cán bộ địa phương phân tích những thủ đoạn tiếp cận, dụ dỗ, đe dọa, quấy rối hoặc xâm hại trẻ qua mạng xã hội, trò chơi trực tuyến và các nền tảng giao tiếp. Cách làm này có ưu điểm rõ rệt: nội dung xuất phát từ những nơi học sinh đang sử dụng, thay vì dừng ở những cảnh báo xa vời.
Các em được nhắc không tùy tiện kết bạn hay gửi mật khẩu, địa chỉ, số điện thoại, thông tin trường lớp và hình ảnh riêng tư cho người lạ; cũng không chuyển tiền hoặc làm theo yêu cầu bất thường. Khi gặp tài khoản đáng ngờ, học sinh cần biết chặn, báo cáo và lưu thông tin làm bằng chứng. Quan trọng hơn, nếu bị đe dọa hay dụ dỗ, các em nên báo cha mẹ, thầy cô hoặc công an, không tự chịu đựng trong im lặng. Đây là nền tảng thiết thực của bảo vệ trẻ em trực tuyến, nhưng hiệu quả còn tùy vào việc người lớn có lắng nghe và phản hồi bình tĩnh hay không.
Hỏi đáp và tình huống giả định giúp học sinh chủ động nhận diện rủi ro, đồng thời nhắc nhà trường và gia đình cùng theo dõi, hướng dẫn việc sử dụng Internet an toàn.

Workshop biến lời khuyên thành thực hành
Tại Lâm Đồng, Công an tỉnh tổ chức workshop “Cùng em kết nối an toàn” ngày 14/11, mở đầu chuỗi sáu chương trình hưởng ứng chiến dịch. Buổi học tại xã biên giới Thuận An thu hút 1.020 học sinh: 420 em từ Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và Trung học cơ sở Thuận An, cùng 600 em từ Phân hiệu Trường Trung học cơ sở Nguyễn Huệ. Quy mô này cho thấy hoạt động có thể tiếp cận đông học sinh, nhưng điểm đáng chú ý hơn là cách tổ chức: các em không chỉ nghe giảng mà còn giải quyết tình huống giả định, tham gia hỏi đáp và tiếp cận tài liệu hướng dẫn.
Chuyên gia hướng dẫn bảo vệ tài khoản và thông tin cá nhân, nhận diện hành vi dụ dỗ, thao túng, đe dọa, bắt nạt, xâm phạm quyền riêng tư; học sinh thực hành từ chối, dừng tương tác, chặn và báo cáo tài khoản nguy hiểm, rồi tìm trợ giúp khi cần. So với buổi tuyên truyền tại trường tiểu học, workshop tạo thêm không gian trải nghiệm có cấu trúc. Hai hình thức bổ sung cho nhau: tuyên truyền địa phương đưa cảnh báo đến gần lớp học, còn workshop giúp biến kỹ năng an toàn mạng thành các lựa chọn cụ thể.
Sau chương trình ở Thuận An, Công an tỉnh Lâm Đồng dự kiến tổ chức thêm năm workshop tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn.

Muốn trẻ lên tiếng, người lớn phải đồng hành
Các hoạt động ở Đông Hải và Lâm Đồng cho thấy lực lượng địa phương có thể đưa cảnh báo đến đúng nơi trẻ học tập, còn trường học tạo môi trường để các em đặt câu hỏi và tập ứng phó. Tuy nhiên, một buổi sinh hoạt không thể thay thế sự đồng hành thường xuyên. Trẻ cần biết rằng báo tin không đồng nghĩa với bị trách phạt, và giáo viên, cha mẹ cần có cách tiếp nhận thông tin không khiến các em thêm sợ hãi.
Tại Nghệ An, ngày 19/11/2026, Công an tỉnh phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo triển khai chiến dịch, dự kiến tổ chức workshop ở các điểm trường tiên phong và tuyên truyền đồng loạt tại 130 điểm trường. Chiến dịch trên toàn quốc kéo dài đến ngày 10/12/2026. Quy mô ấy đáng ghi nhận, nhưng thước đo sau cùng không phải số buổi tổ chức: đó là việc học sinh có nhận ra dấu hiệu nguy hiểm, biết dừng tương tác và tìm được người hỗ trợ hay không.
Kết luận, tuyên truyền tại trường và workshop đều cần thiết, nhưng chỉ phát huy tác dụng khi gia đình, nhà trường và lực lượng chức năng cùng duy trì đối thoại. “Kết nối không tổn thương” phải trở thành một lời hứa cụ thể: khi trẻ gặp sự cố trên mạng, các em sẽ được tin tưởng, bảo vệ và giúp đỡ.







