Sức hút tâm linh có thể bị biến thành cái bẫy
Game đi chùa online là hoạt động trên nền tảng số mô phỏng không gian chùa và các thực hành như thắp hương, tụng kinh, ngồi thiền, đôi khi kết hợp nhiệm vụ hoặc vật phẩm ảo. Bản thân hình thức trực tuyến không đồng nghĩa với lừa đảo, nhưng sự kết hợp giữa niềm tin, trò chơi và giao dịch tạo ra rủi ro cần được nhìn nhận tỉnh táo. Công an TP Đồng Nai cảnh báo trào lưu này có thể bị lợi dụng để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản và đánh cắp thông tin cá nhân. Vì vậy, đừng xem những lời hứa nhận lộc hay quà giá trị cao là dấu hiệu đáng tin chỉ vì chúng xuất hiện trong khung cảnh mang màu sắc Phật giáo. Cảnh giác ở đây không phải phủ nhận nhu cầu tìm sự bình an; đó là cách tách trải nghiệm tinh thần khỏi những lời dụ dỗ thương mại.
Quà tặng và tâm lý đám đông tạo sức ép tham gia
Trong một số buổi phát trực tiếp, người tổ chức dùng hình ảnh tôn giáo, lời chúc bình an, sức khỏe, tài lộc rồi kêu gọi người xem gửi quà. Họ có thể hướng dẫn tặng vật phẩm để đổi quà, nhận lời chúc hoặc tham gia quay thưởng; việc gọi tên, cảm ơn người gửi và công khai các mốc quà khiến hoạt động đổi vật phẩm trực tuyến diễn ra liên tục. Khi người xem thấy người khác tham gia, cảm giác sợ bỏ lỡ hoặc muốn làm theo có thể lấn át sự cân nhắc. Đó là cơ chế dễ biến một tương tác tưởng như vô hại thành áp lực chi tiền hay tiết lộ thông tin. Công an cảnh báo người xem được khuyến khích tham gia theo, tạo tâm lý đám đông và duy trì hoạt động tặng, đổi vật phẩm. Lời hứa nhận lại vật phẩm giá trị hơn hoặc được ưu tiên nhận lộc nên được xem là dấu hiệu cần dừng lại, không phải lời bảo đảm.
Sức hút lớn không đồng nghĩa với độ an toàn
Trào lưu có sức hút rõ rệt: một phụ nữ 30 tuổi ở Vĩnh Long cho biết dành hơn hai tiếng mỗi ngày cho ứng dụng đi chùa ảo, nơi chị tụng kinh, ngồi thiền, làm nhiệm vụ và trò chuyện với người cùng tham gia. Trải nghiệm đó cho thấy ứng dụng có thể trở thành thói quen thường nhật, không chỉ là lần ghé thử vì tò mò. Một người dùng khác kể gia đình từng lo chị bị lừa đảo và vẫn nhắc chị thận trọng sau khi nghe giải thích. Đây là lời nhắc phù hợp cho cả người lớn lẫn người trẻ: thời gian gắn bó dài hơn cũng có thể khiến lời mời nạp vật phẩm, nâng cấp hay đổi quà xuất hiện thường xuyên hơn. Người cao tuổi, người gặp khó khăn hoặc người đang tìm kiếm sự an ủi có thể dễ bị tác động hơn.
Dừng lại trước giao dịch và yêu cầu dữ liệu
Người dùng nên xem mọi yêu cầu gửi quà, đổi vật phẩm, nạp tiền hoặc cung cấp thông tin cá nhân như một thời điểm cần kiểm tra lại, nhất là khi đi kèm lời hứa về may mắn hay phần thưởng lớn. Không chia sẻ dữ liệu nhạy cảm chỉ để nhận lộc, mở quà hoặc được ưu tiên; cũng không làm theo hướng dẫn giao dịch từ tài khoản livestream khi chưa xác minh được mục đích và nơi tiếp nhận. Phụ huynh nên trò chuyện với con về sự khác biệt giữa vật phẩm ảo và giá trị tâm linh, đồng thời nhắc trẻ hỏi người lớn trước khi giao dịch hoặc gửi dữ liệu. Công an khuyến nghị mỗi người nâng cao cảnh giác, chủ động bảo vệ tài sản và thông tin cá nhân khi tham gia hoạt động trên mạng. Hãy giữ việc đi chùa ảo ở đúng vai trò giải trí hoặc thực hành tinh thần, không để nó trở thành lý do chuyển tiền hay đánh đổi quyền riêng tư.
Kết luận: giữ niềm tin, nhưng đừng bỏ cảnh giác
Đi chùa online có thể đem lại cảm giác thư thái và kết nối, nhưng không nên mặc định mọi ứng dụng hay phiên phát trực tiếp đều an toàn. Dấu hiệu đáng ngờ nằm ở áp lực tham gia theo đám đông, việc tặng đổi vật phẩm liên tục, lời hứa nhận quà giá trị hơn và yêu cầu giao dịch hoặc dữ liệu cá nhân. Khi gặp những tình huống ấy, hãy dừng lại, không cung cấp thông tin, không chuyển tiền và trao đổi với người thân. Sự thận trọng không làm giảm ý nghĩa của đời sống tinh thần; ngược lại, nó giúp người dùng tránh để niềm tin bị khai thác.
