Mục tiêu lớn, nhưng không được đánh đổi ổn định
Mục tiêu tăng trưởng năm 2027 là định hướng Quốc hội giao để nền kinh tế phấn đấu đạt GDP từ 10% trở lên, đồng thời giữ ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và lấy năng suất cùng đời sống người dân làm thước đo. Sáng 7/11, Quốc hội thông qua nghị quyết về kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội năm 2027 với 467 trong 469 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành. Đây không nên được hiểu như một cuộc chạy đua chỉ để đạt con số. Nếu tăng trưởng dựa vào mở rộng đầu tư thiếu chọn lọc, trong khi giá cả và các cân đối lớn chịu sức ép, thành tích trước mắt có thể tạo thêm rủi ro về sau. Nghị quyết vì thế đặt yêu cầu kép: tăng nhanh hơn nhưng phải tạo ra hiệu quả thực chất. Chính phủ cần chứng minh mục tiêu tăng trưởng kinh tế phục vụ năng lực sản xuất và chất lượng sống, chứ không chỉ làm đẹp chỉ tiêu.
Từ chỉ tiêu quốc gia đến trách nhiệm của từng địa phương
Ba mươi địa phương được giao chỉ tiêu tăng trưởng hai con số trong năm 2027, biến mục tiêu quốc gia thành trách nhiệm cụ thể ở cấp tỉnh, thành. Mức cao nhất thuộc về Hải Phòng với 13%, tiếp đến là Quảng Ninh 12% và Hà Nội 11,1%; Đồng Nai, Đà Nẵng, Lâm Đồng, Phú Thọ và Thanh Hóa cùng ở mức 11%. Cần Thơ được giao 10,6%, Bắc Ninh 10,5%, TP.HCM 10,4% và Huế 10%. Cách phân bổ này có thể giúp tập trung động lực ở những nơi có khả năng đóng góp lớn, nhưng không thể là một phép cộng cơ học. Chính quyền địa phương phải có kịch bản phù hợp với thế mạnh, hạ tầng và năng lực thực thi tại chỗ. Tăng trưởng địa phương chỉ bền vững khi các dự án tạo thêm năng suất, việc làm và liên kết vùng, thay vì chạy theo công trình mang tính phong trào.
Bài toán của Chính phủ là biến tham vọng thành việc làm
Nghị quyết yêu cầu Chính phủ cụ thể hóa mục tiêu thành kịch bản, chỉ tiêu, nhiệm vụ và sản phẩm theo từng ngành, lĩnh vực, địa phương; đồng thời cập nhật thường xuyên để điều chỉnh giải pháp kịp thời. Đây là phần quyết định nghị quyết có tạo chuyển biến hay chỉ dừng ở lời giao nhiệm vụ. Chính phủ cần phối hợp chính sách tài khóa, tiền tệ và các công cụ vĩ mô, tháo gỡ điểm nghẽn vốn cho doanh nghiệp, đồng thời nâng chất lượng thực thi và khơi thông nguồn lực. Nền tảng chính trị của mục tiêu này là định hướng tăng trưởng từ 10% trở lên cho giai đoạn 2026–2030 được Đại hội 14 xác lập. Nhưng sức ép là có thật: trong chín tháng đầu năm 2026, GDP tăng 9,01%, trong bối cảnh còn áp lực lạm phát, lãi suất cao và doanh nghiệp nhỏ, vừa khó tiếp cận vốn. Vì thế, yêu cầu giải ngân toàn bộ vốn đầu tư công trong năm nay cần đi cùng giám sát hiệu quả, không thể coi giải ngân là đích đến.
Hạ tầng và đời sống mới là phép thử cuối cùng
Nghị quyết xác định các hướng hành động có thể nâng năng lực dài hạn: hoàn thiện cao tốc Bắc – Nam phía Đông, Bắc – Nam phía Tây và các trục Đông – Tây; thúc đẩy tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam, các tuyến kết nối quốc tế và đường sắt đô thị. Đầu tư hạ tầng có thể mở rộng không gian phát triển, nhưng Quốc hội cũng cảnh báo việc làm sân bay, cảng biển hay trung tâm dữ liệu theo phong trào gây lãng phí; địa phương cần chọn dự án dựa trên nhu cầu và kết nối thực tế. Với người dân, phép thử không nằm ở con số GDP đơn lẻ: nghị quyết còn đặt yêu cầu nâng chất lượng giáo dục, y tế, an sinh, thị trường lao động và đời sống vật chất, tinh thần. Kết luận nên rõ ràng: mục tiêu 10% chỉ đáng theo đuổi nếu mỗi điểm tăng trưởng đi kèm năng suất cao hơn, cơ hội việc làm tốt hơn và lợi ích cụ thể cho người dân.
