Từ ứng dụng nhắn tin thành kênh an ninh cơ sở
Zalo kết nối cộng đồng là mô hình dùng các nhóm trên ứng dụng nhắn tin để trao đổi hai chiều giữa công an, chính quyền, lực lượng ở cơ sở và người dân về tình hình địa bàn, tuyên truyền pháp luật và phản ánh vụ việc cần xử lý. Ba địa phương Phạm Ngũ Lão, Bình Nguyên và Phố Hiến cùng triển khai mô hình này, đặt trọng tâm vào việc đưa thông tin an ninh đến gần dân và giúp người dân báo tin thuận tiện hơn.
Điểm đáng chú ý không nằm ở việc lập thêm một nhóm trò chuyện, mà ở cách các địa phương gắn công cụ quen thuộc với nhiệm vụ cụ thể: cảnh báo nguy cơ, tiếp nhận phản ánh và phối hợp xử lý từ khu dân cư. Trong bối cảnh chuyển đổi số được thúc đẩy, Zalo bảo đảm an ninh có thể rút ngắn khoảng cách liên lạc giữa người dân với lực lượng chức năng. Tuy vậy, giá trị của mô hình phụ thuộc vào việc thông tin được xác minh, phản hồi và bảo vệ đúng cách.
Ba địa phương, một hướng tiếp cận
Ngày 29/10, UBND xã Phạm Ngũ Lão tổ chức hội nghị ra mắt mô hình của Công an xã, với mục tiêu tăng ứng dụng công nghệ thông tin trong bảo đảm trật tự và phát huy vai trò người dân trong phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc. Tại Bình Nguyên, Công an xã tham mưu UBND xã triển khai mô hình, công bố quyết định thành lập cùng Tổ nòng cốt và các thành viên quản trị, điều hành nhóm.
Quy mô được tổ chức theo địa bàn dân cư: Bình Nguyên triển khai 9 nhóm Zalo tương ứng 9 thôn, còn Công an phường Phố Hiến ra mắt 21 nhóm tương ứng 21 tổ dân phố. Cách chia nhóm này giúp thông tin bám sát từng khu vực thay vì dồn vào một kênh chung khó theo dõi. Đây là lựa chọn thực tế: người dân có thể phản ánh vấn đề gần nơi mình sống, còn lực lượng phụ trách địa bàn có đầu mối để tiếp nhận và xác minh.
Chính quyền định hướng, công an vận hành
Các nhóm Zalo địa phương không thể hoạt động hiệu quả nếu chỉ được lập rồi để đó. Tại Phạm Ngũ Lão, lãnh đạo xã đề nghị Công an xã giữ vai trò nòng cốt, phối hợp với các ban, ngành, đoàn thể và thôn để hướng dẫn người dân tham gia, đồng thời bảo đảm tin được tiếp nhận và xử lý kịp thời. Ở Bình Nguyên, Tổ nòng cốt và những người được giao quản trị phải đăng tải thông tin chính xác, thiết thực, đúng lúc và chú trọng an toàn, bảo mật.
Phố Hiến phân công Cảnh sát khu vực phụ trách địa bàn làm trưởng nhóm; Bí thư chi bộ và Tổ trưởng Tổ bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở làm nhóm phó. Cách phân công này tạo trách nhiệm rõ ràng giữa lực lượng công an và hệ thống chính trị tại tổ dân phố. Chính quyền giữ vai trò tổ chức, điều phối và định hướng; công an quản lý kênh, tiếp nhận thông tin và phối hợp xử lý. Người dân là mắt xích cung cấp tín hiệu sớm, chứ không thay thế cơ quan có thẩm quyền xác minh.
Tiện ích chỉ có ý nghĩa khi đi cùng trách nhiệm
Với người dân, lợi ích thiết thực nhất là có thể nhanh chóng phản ánh dấu hiệu vi phạm, mâu thuẫn, vụ việc bất thường hoặc nguy cơ mất an ninh tại nơi cư trú. Các nhóm cũng là kênh để công an phổ biến quy định, cảnh báo thủ đoạn phạm tội và tiếp nhận thông tin phục vụ xác minh. Ở Phố Hiến, nội dung tuyên truyền còn đề cập tội phạm công nghệ cao và lừa đảo trên không gian mạng.
Nhưng tốc độ không được đánh đổi bằng độ tin cậy. Tin chưa kiểm chứng có thể gây hiểu lầm, còn việc chia sẻ dữ liệu cá nhân thiếu thận trọng có thể tạo rủi ro cho chính người cung cấp. Vì vậy, yêu cầu về kiểm chứng, bảo mật và phản hồi không phải thủ tục phụ mà là điều kiện để mô hình giữ được lòng tin. Ba địa phương đã tạo nền tảng tổ chức; bước tiếp theo là duy trì quản trị nghiêm túc, hướng dẫn người dân sử dụng đúng mục đích và xử lý phản ánh có trách nhiệm.
Nhìn chung, Zalo kết nối cộng đồng là một cách làm gần gũi để tăng phối hợp an ninh từ khu dân cư, không phải giải pháp thay thế cho công tác xác minh hay xử lý chuyên môn. Nếu chính quyền và công an duy trì được kênh hai chiều an toàn, còn người dân cung cấp thông tin có trách nhiệm, mô hình có thể góp phần phát hiện vấn đề sớm và củng cố sự gắn kết tại cơ sở.
