Khám phá sở thích, cùng nhau

Deal thật, đánh giá chân thực và câu chuyện mua sắm từ những người cùng sở thích với bạn — mỗi ngày trên Sammfy.

Khám phá sở thích, cùng nhauDeal thật, đánh giá chân thực và câu chuyện mua sắm từ những người cùng sở thích với bạn — mỗi ngày trên Sammfy.

Siết quản lý thuốc lá từ bán trực tuyến đến trưng bày

Siết quản lý thuốc lá từ bán trực tuyến đến trưng bày
Sở thích|Sống khỏe

Quản lý thuốc lá phải theo kịp cách kinh doanh mới

Quản lý thuốc lá là hệ thống quy định và biện pháp thực thi nhằm hạn chế việc kinh doanh, tiếp cận và quảng bá sản phẩm, qua đó phòng ngừa tác hại sức khỏe và bảo vệ cộng đồng, nhất là người trẻ. Ngày 17/11, Cục Báo chí thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức hội thảo về phòng, chống tác hại thuốc lá trong tiến trình sửa đổi luật, tập trung nhận diện những kẽ hở cần xử lý. Sau hơn 13 năm thực thi luật hiện hành, nhận thức xã hội đã được cải thiện, nhưng quy định phải theo kịp các hình thức bán hàng và quảng bá đang thay đổi. Đây không còn là câu chuyện chỉ kiểm soát quầy hàng: nếu hoạt động dịch chuyển lên mạng hoặc quảng cáo núp bóng việc trưng bày, các giới hạn trên giấy sẽ không đủ sức ngăn người tiêu dùng, đặc biệt là thanh thiếu niên, tiếp cận thuốc lá.

Quy mô thiệt hại khiến việc sửa luật không thể trì hoãn: số liệu Bộ Y tế được nêu tại hội thảo cho biết thuốc lá liên quan đến khoảng 103.000 ca tử vong mỗi năm, gồm 84.500 người hút chủ động và 18.800 người hút thụ động; chi phí y tế và tổn thất kinh tế ước tính 108.700 tỷ đồng, tương đương 1,14% GDP. Tác hại không dừng ở người hút, mà còn đe dọa sức khỏe người sống và làm việc xung quanh. Vì vậy, trọng tâm hợp lý của luật sửa đổi là phòng ngừa từ gốc hành vi bắt đầu hút, thay vì chỉ xử lý hậu quả sau khi sản phẩm đã đến tay người dùng.

Siết quản lý thuốc lá từ bán trực tuyến đến trưng bày

Bán thuốc lá trực tuyến là khoảng trống thực thi

Cấm hoặc thu hẹp điểm bán trực tiếp chưa đồng nghĩa với chấm dứt kinh doanh. Khảo sát 126 cửa hàng từng bán thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng tại Hà Nội, Huế, Đà Nẵng và TP.HCM ghi nhận 81 cửa hàng, tương đương 64,3%, đóng cửa tại địa điểm cũ; 44 cửa hàng, tương đương 34,9%, chuyển sang bán trực tuyến, còn một cửa hàng duy trì cả hai hình thức. Những con số này cho thấy bán thuốc lá trực tuyến không phải vấn đề bên lề: đó là đường vòng có thể làm giảm hiệu lực của lệnh cấm nếu cơ quan chức năng không có cách giám sát phù hợp.

Khó khăn nằm ở cách người bán né kiểm duyệt: thuốc lá điện tử có thể được ngụy trang dưới tên bàn chải điện, máy cạo râu hoặc tinh dầu xịt phòng, rồi giao dịch chuyển sang tin nhắn riêng. Bởi vậy, dự thảo cần làm rõ phạm vi sản phẩm, trách nhiệm của các nền tảng và quy trình phối hợp phát hiện, xử lý vi phạm. Nếu chỉ dựa vào tên gọi công khai trên gian hàng, hoạt động quản lý sẽ luôn đi sau người bán. Quy định cũng phải đủ khả thi để phân biệt hàng hóa thông thường với sản phẩm bị cấm, đồng thời không để các kênh kín trở thành nơi kinh doanh không thể kiểm tra.

Trưng bày thuốc lá không thể là quảng cáo trá hình

Khi quảng cáo thuốc lá đã bị nghiêm cấm, việc sản phẩm xuất hiện nổi bật tại quầy bán lẻ vẫn có thể trở thành cách quảng bá trá hình. Trưng bày thuốc lá làm tăng mức độ tiếp xúc thường xuyên, khiến sản phẩm trở nên quen thuộc trong nhận thức, nhất là với trẻ em và thanh thiếu niên. Dự thảo được thảo luận tại hội thảo hướng tới không cho phép trưng bày sản phẩm hoặc hình ảnh thuốc lá tại điểm bán, đồng thời tăng cường bảo vệ người dưới 18 tuổi. Đây là hướng đi đúng: muốn ngăn việc bắt đầu hút, chính sách phải giảm cả khả năng mua lẫn những hình ảnh khiến thuốc lá có vẻ bình thường.

Các đề xuất còn gồm nâng cảnh báo sức khỏe lên tối thiểu 85% diện tích mỗi mặt chính của bao thuốc, định kỳ đổi hình ảnh, bổ sung số tổng đài hỗ trợ cai thuốc và cấm trưng bày tại cơ sở bán buôn, bán lẻ. Đại biểu Quốc hội Vũ Văn Tiến cũng cho rằng cần kiểm soát việc trưng bày tại cửa hàng, quầy bán lẻ. Cảnh báo lớn, trực quan và được cập nhật có thể giúp thông tin nguy hại khó bị bỏ qua; nhưng hiệu quả phụ thuộc vào quy định rõ ràng và kiểm tra nhất quán. Nếu thiếu hướng dẫn thực thi, lệnh cấm trưng bày dễ trở thành quy tắc khó áp dụng đồng đều.

Siết quản lý thuốc lá từ bán trực tuyến đến trưng bày

Sửa luật cần khép kín cả chuỗi tiếp cận

Một bản sửa đổi có hiệu lực không thể chỉ tập trung vào một điểm bán hay một loại thuốc lá. Dự thảo cần làm rõ khái niệm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, thuốc lá thông thường và các sản phẩm mới khác, đồng thời gắn kiểm soát kinh doanh trực tuyến với quy định về cảnh báo, trưng bày, thuế, giá và hình ảnh thuốc lá trên truyền thông. Đại biểu Vũ Văn Tiến lưu ý chính sách thuế và giá cần tránh để sản phẩm có mức giá quá thấp, khiến người dân dễ tiếp cận. Các đề xuất về hạn chế hình ảnh thuốc lá trong nội dung văn hóa cũng phản ánh cùng một mục tiêu: không để quảng bá gián tiếp làm suy yếu nỗ lực phòng ngừa.

Kết luận, siết quản lý thuốc lá chỉ có ý nghĩa khi luật kiểm soát được cả nơi bán, cách bán và cách sản phẩm hiện diện trước công chúng. Cấm trưng bày mà bỏ ngỏ bán thuốc lá trực tuyến sẽ tạo lối thoát cho người kinh doanh; kiểm soát giao dịch mà không giảm quảng bá tại điểm bán cũng chưa đủ để hạn chế tiếp cận. Trong tiến trình sửa luật, điều cần ưu tiên là quy định đồng bộ, trách nhiệm thực thi rõ và cơ chế giám sát khả thi. Thành công nên được đo bằng việc người trẻ ít tiếp xúc với thuốc lá hơn và cộng đồng được bảo vệ tốt hơn, chứ không chỉ bằng số lượng điều khoản mới.

Sammfy nhận hoa hồng khi bạn mua sắm qua liên kết của chúng tôi, bạn không phải trả thêm chi phí.

You May Also Like

Comments
Viết gì đó...
Chưa có bình luận nào. Hãy là người đầu tiên chia sẻ suy nghĩ!