Sức hút sân khấu phải trở thành giá trị kinh tế
Một concert quy mô lớn là sản phẩm văn hóa được tổ chức quanh nghệ sĩ, âm nhạc và trải nghiệm trực tiếp, đồng thời có thể kéo theo chi tiêu cho du lịch, lưu trú, ăn uống và mua sắm. Vì thế, giá trị của concert BIGBANG tại Hà Nội không chỉ nằm ở tiếng reo hò trong sân vận động mà còn ở dòng người và hoạt động kinh tế mà sự kiện khơi lên. Ngày 24 và 25/10/2026, BIGBANG đưa chuyến lưu diễn thế giới kỷ niệm 20 năm hoạt động đến Sân vận động Quốc gia Mỹ Đình; khoảng 90.000 lượt khán giả trong nước và quốc tế tham dự, nhiều người đi xa hoặc bay sang Việt Nam để xem diễn. Người hâm mộ đến từ nơi khác cần vé máy bay, phòng nghỉ, phương tiện đi lại, bữa ăn và hoạt động tham quan. Đây là bằng chứng thuyết phục rằng ngành biểu diễn có thể tạo giá trị vượt xa doanh thu bán vé.
Hiệu ứng ấy đáng chú ý vì lợi ích được chia cho nhiều ngành dịch vụ, chứ không khép lại sau khi màn diễn kết thúc. Hà Nội có thể tận dụng những đêm nhạc quốc tế để quảng bá điểm đến, nhưng đón được nghệ sĩ nổi tiếng không đồng nghĩa đã sở hữu một ngành công nghiệp văn hóa mạnh. Câu hỏi quan trọng hơn là liệu thị trường trong nước có thể biến lượng khán giả, sự chú ý truyền thông và trải nghiệm sự kiện thành năng lực làm ra sản phẩm của chính mình hay không. Concert BIGBANG vì thế nên được xem vừa là một thành công về sức hút, vừa là phép thử cho khả năng kết nối biểu diễn với dịch vụ và chiến lược văn hóa dài hạn.
K-pop bán cả một hệ sinh thái, không chỉ vé diễn
Bài học từ kinh tế K-pop không nằm riêng ở sân khấu lớn hay chiến dịch quảng bá rầm rộ, mà ở cách ngành này xây chuỗi giá trị quanh nghệ sĩ và nội dung. Tại Hàn Quốc, các công ty giải trí tham gia phát hiện tài năng, sản xuất nội dung, quản lý bản quyền và phân phối ra quốc tế; nguồn thu còn được mở rộng qua biểu diễn, phát hành âm nhạc, quảng cáo, thời trang và hợp tác thương hiệu. Cách tổ chức ấy giúp một nghệ sĩ thành công tạo lợi thế cho cả hệ sinh thái, thay vì chỉ đem lại một mùa bán vé. Việt Nam nên học cấu trúc sản xuất đó, không sao chép hình thức bề ngoài. Nếu thiếu đầu tư lâu dài vào nghệ sĩ, đội ngũ sáng tạo, bản quyền và kênh phân phối, những concert đông khán giả sẽ vẫn chủ yếu chứng minh sức mua nội địa.
Thị trường trong nước đã có dấu hiệu đáng khích lệ. Trước concert BIGBANG, hai đêm diễn “Anh trai vượt ngàn chông gai 2026” tại Thành phố Hồ Chí Minh ngày 17 và 18/10 thu hút gần 100.000 khán giả. Đây là bằng chứng rằng nghệ sĩ và doanh nghiệp Việt có thể sản xuất sự kiện lớn, thu hút công chúng và hình thành thói quen mua vé. Nhưng quy mô khán giả chưa tự động biến thành năng lực xuất khẩu văn hóa. Muốn có doanh thu nghệ thuật biểu diễn bền vững, cần phát triển tác phẩm có bản sắc đủ rõ, quản trị quyền sở hữu trí tuệ hiệu quả và xây dựng thương hiệu có thể tiếp cận người nghe ở thị trường khác. Sức hút tại sân nhà nên là bước đệm cho lưu diễn, cấp phép và phân phối quốc tế.
Từ mục tiêu chính sách đến năng lực sản xuất
Để xuất khẩu văn hóa, Việt Nam cần chuyển trọng tâm từ tổ chức từng sự kiện sang xây doanh nghiệp và đội ngũ có thể sản xuất liên tục, kiểm soát bản quyền và phân phối chuyên nghiệp. Điều đó đòi hỏi nghiên cứu thị trường nước ngoài, ứng dụng công nghệ trong sản xuất và quảng bá, đồng thời bảo vệ quyền tác giả từ sớm. Một sản phẩm muốn đi xa cần được phát triển như tài sản trí tuệ có thể sống qua nhiều định dạng và thị trường, chứ không chỉ là một đêm diễn. Kinh nghiệm K-pop gợi ý rằng doanh thu tăng khi nghệ sĩ, âm nhạc, thương hiệu và mạng lưới phân phối được vận hành trong cùng một chuỗi. Việt Nam có thể nuôi dưỡng mô hình phù hợp với bản sắc riêng, thay vì kỳ vọng vài sự kiện đình đám tự tạo nên công nghiệp văn hóa.
Mục tiêu chính sách đã đặt ra một thước đo rõ ràng: Nghị quyết 80-NQ/TW đặt mục tiêu các ngành công nghiệp văn hóa đóng góp 7% GDP vào năm 2030 và hình thành 5–10 thương hiệu quốc gia trong những lĩnh vực tiềm năng, trong đó có nghệ thuật biểu diễn. Hà Nội cũng hướng tới tỷ trọng công nghiệp văn hóa khoảng 9% GRDP vào năm 2030. Những con số này chỉ có ý nghĩa nếu đi cùng năng lực sản xuất, doanh nghiệp đủ sức đầu tư dài hạn và đường ra thị trường quốc tế. Concert BIGBANG đã cho thấy khán giả và nhu cầu dịch vụ đều hiện hữu. Bước tiếp theo không phải chờ thêm một thần tượng quốc tế đến biểu diễn, mà là tạo điều kiện để sản phẩm Việt đủ sức khiến khán giả nước ngoài chủ động tìm đến.
