Giáo dục giao thông cần đi xa hơn việc nhắc nhở
Tuyên truyền an toàn giao thông trong trường học là hoạt động giúp học sinh hiểu quy định pháp luật, nhận biết rủi ro và thực hành cách tham gia giao thông an toàn phù hợp với lứa tuổi. Giá trị của cách làm này nằm ở việc nối kiến thức với hành vi: biết luật nhưng không biết xử lý tình huống vẫn khiến các em dễ gặp nguy hiểm.
Sáng 2/11, Đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 3 thuộc Công an tỉnh Hưng Yên phối hợp Công an xã Trà Giang phổ biến pháp luật và hướng dẫn kỹ năng lái xe an toàn cho gần 600 giáo viên, học sinh Trường THCS Hồng Thái. Nội dung gồm nhận biết biển báo, chấp hành đèn tín hiệu, đội mũ bảo hiểm đúng cách và điều khiển phương tiện an toàn. Cán bộ cũng cảnh báo những vi phạm thường gặp ở lứa tuổi học sinh, qua đó nhấn mạnh rằng phòng ngừa tai nạn bắt đầu từ việc hình thành thói quen đúng trước khi ra đường.
Đây không phải hoạt động đơn lẻ: từ đầu tháng 9/2026, lực lượng liên quan đã tuyên truyền tại 8 trường, thu hút gần 9.000 giáo viên và học sinh. Quy mô ấy cho thấy trường học là nơi phù hợp để đưa kiến thức an toàn giao thông đến đông đảo người trẻ.
Học luật rồi phải được thực hành
Tại Thanh Hóa, sáng 3/11/2026, Công an phường Quảng Phú phối hợp Phòng Cảnh sát giao thông tỉnh và Công ty Honda Ngôi Sao tổ chức chương trình dành cho hơn 600 học sinh cùng 28 cán bộ, giáo viên Trường Trung cấp nghề Du lịch - Thương mại Thanh Hóa. Các em được học quy định cơ bản, nhận diện vi phạm phổ biến và tìm hiểu nguyên nhân, nguy cơ gây tai nạn. Cách tiếp cận này có ích vì không chỉ yêu cầu học sinh ghi nhớ điều cấm, mà còn giúp các em hiểu hành vi nào có thể dẫn đến hậu quả.
Điểm đáng chú ý là phần thực hành trên sa hình: học sinh tập điều khiển xe mô tô, xe gắn máy, giữ thăng bằng, làm chủ tay lái và xử lý một số tình huống. Với chủ đề học sinh lái xe, trải nghiệm có hướng dẫn giúp biến lời khuyên thành thao tác cụ thể. Các em có cơ hội củng cố kiến thức, nâng kỹ năng và tập ứng phó với tình huống có thể gặp ngoài đường; chương trình cũng tổ chức ký cam kết chấp hành quy định giữa công an và nhà trường.
Tuy nhiên, thực hành không thay thế điều kiện pháp luật. Kỹ năng tốt không đồng nghĩa với việc được phép điều khiển phương tiện khi chưa đủ tuổi hoặc chưa đáp ứng quy định. Tuyên truyền giao thông hiệu quả phải truyền đạt đồng thời cả hai điều: cách điều khiển an toàn và giới hạn không được vượt qua.
Tập huấn kỹ năng và những giới hạn phải nhớ
Tại Trường THCS Hồng Thái, một lớp tập huấn riêng thu hút hơn 80 giáo viên, học sinh và đoàn viên. Cán bộ Phòng Cảnh sát giao thông hướng dẫn quy tắc đi đường, nhận biết và xử lý tình huống, quan sát, giữ khoảng cách, chuyển hướng, tránh và vượt xe đúng quy định. Phần hướng dẫn kỹ năng lái xe gắn máy, xe máy điện được điều chỉnh phù hợp với lứa tuổi học sinh, đồng thời lưu ý các điều kiện cần có và những vi phạm phổ biến cần tránh.
Nội dung này đặt ra một thông điệp cần được nhắc rõ trong mọi buổi học: không điều khiển phương tiện khi chưa đủ điều kiện theo quy định. Học sinh được trao đổi về nguy cơ tai nạn và trách nhiệm với cộng đồng, thay vì chỉ học cách vận hành xe. Nhờ vậy, kỹ năng không bị hiểu nhầm thành sự khuyến khích cầm lái sớm.
Một buổi tuyên truyền khác tại Trường THCS Hòa Sơn kết hợp an toàn giao thông với phòng cháy, chữa cháy. Công an xã phổ biến quy định về độ tuổi điều khiển phương tiện, đội mũ bảo hiểm và hành vi bị cấm; đồng thời cảnh báo việc tự ý thay đổi kết cấu xe điện, tháo bộ phận hạn chế tốc độ hoặc dùng pin, ắc-quy không rõ nguồn gốc. Học sinh còn được hướng dẫn sử dụng bình chữa cháy và thoát nạn khi có hỏa hoạn. Sự kết hợp này gắn bài học pháp luật với những rủi ro gần gũi trong sinh hoạt.
Muốn tạo văn hóa giao thông, cần duy trì việc học
Các hoạt động ở Hồng Thái, Thanh Hóa và Hòa Sơn cho thấy giáo dục giao thông thiết thực nhất khi có đủ ba phần: hiểu luật, nhận diện nguy cơ và luyện kỹ năng. Số lượng học sinh tham gia là tín hiệu tích cực, nhưng tác động lâu dài phụ thuộc vào việc các em có áp dụng được kiến thức khi đi học, về nhà và di chuyển cùng gia đình hay không.
Cam kết giữa nhà trường, phụ huynh, học sinh và công an tại Hòa Sơn góp thêm một lớp trách nhiệm, bởi an toàn không thể chỉ đặt lên vai người học. Nhà trường cần duy trì nhắc nhở và thực hành; gia đình cần làm gương, kiểm tra phương tiện và không giao xe cho người chưa đủ điều kiện. Lực lượng chức năng tại Trà Giang cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với nhà trường, đoàn thể để phổ biến pháp luật bằng hình thức phù hợp từng đối tượng.
Kết luận, học sinh được trang bị không chỉ kiến thức luật mà còn cách quan sát, điều khiển phương tiện và ứng phó trước nguy cơ, cùng kỹ năng phòng cháy ở một số chương trình. Đây là nền tảng đáng giá, miễn là thực hành luôn đi kèm nhấn mạnh về độ tuổi và điều kiện được phép lái xe. Dạy an toàn giao thông phải giúp các em biết cách đi đường an toàn — và biết khi nào chưa được cầm lái.
