Từ khác biệt đến sức mạnh chung
Asian Para Games là đại hội thể thao người khuyết tật cấp châu lục, nơi các cuộc tranh tài đồng thời thúc đẩy sự tôn trọng khác biệt và mở rộng cơ hội tham gia cho mọi người. Kỳ đại hội lần thứ năm khép lại tại Nagoya, nhưng thông điệp đáng nhớ nhất đã được đặt ra từ ngày khai mạc: mỗi người có giá trị riêng, và cộng đồng mạnh hơn khi những giá trị ấy được kết nối. Lễ khai mạc diễn ra tối 18/10 tại sân vận động điền kinh Công viên Mizuho, mở đầu cho đại hội kéo dài đến ngày 24/10. Với chủ đề “WABI – We Are Beautiful Individuals”, được diễn giải là “Mỗi cá nhân đều mang vẻ đẹp riêng”, cùng khẩu hiệu “Khác biệt nhưng cùng nhau”, chương trình chọn cách nhìn tích cực: khác biệt không phải điều cần xóa bỏ mà là nền tảng để cùng tạo nên một xã hội phong phú hơn.
Lễ khai mạc biến thông điệp thành trải nghiệm
Dưới sự dẫn dắt của tổng đạo diễn Yoi Kurisu, lễ khai mạc kết hợp nghệ thuật đương đại với văn hóa truyền thống vùng Aichi, để chủ đề đoàn kết hiện diện trong cả hình ảnh lẫn cách tổ chức. Đài lửa được chế tác từ đất của ba vùng gốm Seto, Tokoname và Sanshu, với sự tham gia của nghệ nhân và người dân địa phương. Ngọn lửa được thiết kế bùng lên từ từ, chịu ảnh hưởng của gió và điều kiện tự nhiên; chi tiết ấy gợi nhắc rằng sức mạnh không phải lúc nào cũng nằm trong khả năng kiểm soát, mà còn ở cách con người cùng ứng phó và tiếp tục tiến lên. Đáng chú ý hơn cả phần trình diễn là nỗ lực giúp nhiều người cùng tiếp cận chương trình: hệ thống Commentary Guide cung cấp thuyết minh bằng âm thanh và phụ đề qua điện thoại thông minh hoặc máy tính bảng có kết nối Internet.
Bế mạc ở Nagoya, khép cuộc thi nhưng không khép thông điệp
Lễ bế mạc Asian Para Games lần thứ năm diễn ra lúc 18 giờ ngày 24/10 tại sân vận động điền kinh Công viên Mizuho, Nagoya, khép lại những ngày tranh tài của thể thao người khuyết tật châu lục. Đại hội quy tụ khoảng 4.000 vận động viên và thành viên các đoàn từ 45 quốc gia, vùng lãnh thổ, thi đấu ở 18 môn thể thao. Quy mô ấy cho thấy đây không chỉ là sân chơi của thành tích: sự hiện diện đông đảo của các đoàn cũng tạo cơ hội để công chúng chứng kiến năng lực và khát vọng của người khuyết tật trong một không gian thể thao chung. Thống đốc tỉnh Aichi Ōmura Hideaki nhấn mạnh đại hội không chỉ là cuộc đua huy chương mà còn giúp mọi người hiểu hơn giá trị thể thao người khuyết tật và hướng tới xã hội hòa nhập. Đó là thước đo có ý nghĩa lâu dài hơn bảng xếp hạng.
Giá trị nhân văn cần đi cùng thay đổi thực tế
Điều Asian Para Games để lại không nên dừng ở lời ngợi ca nghị lực. Giá trị nhân văn của thể thao nằm ở quyền được tham gia, được tôn trọng và có cơ hội phát huy năng lực — những điều cần được bảo đảm cả sau khi sân đấu tắt đèn. Đoàn Việt Nam xếp thứ 20 với 1 huy chương vàng, 2 huy chương bạc và 2 huy chương đồng; kết quả cụ thể ấy là một phần của đại hội, nhưng không thể thay thế ý nghĩa rộng hơn của thể thao hòa nhập. Chủ tịch Ủy ban Paralympic châu Á Majid Rashed cũng ghi nhận thể thao người khuyết tật đang phát triển khắp châu lục, đồng thời thừa nhận vẫn còn khoảng cách cần thu hẹp giữa các quốc gia. Vì thế, thông điệp đoàn kết chỉ trọn vẹn khi được chuyển thành khả năng tiếp cận, cơ hội thi đấu và sự tôn trọng bình đẳng. Nagoya khép lại đại hội; trách nhiệm ấy vẫn tiếp tục.
