Danh mục đầu tư hướng đến những động lực tăng trưởng mới
Mười hai dự án TP.HCM được công bố tại Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026 là danh mục các khoản đầu tư đã được chấp thuận chủ trương hoặc cấp giấy chứng nhận đăng ký, trải rộng từ hạ tầng cảng biển đến đô thị, logistics và công nghệ cao. Tổng vốn được các nguồn đưa tin ở mức hơn 13 tỷ USD, trong đó một nguồn nêu khoảng 13,58 tỷ USD. Con số lớn gây chú ý, nhưng ý nghĩa đáng bàn hơn là cách danh mục này gắn kết các trục hạ tầng và sản xuất với quá trình mở rộng đô thị. Việc công bố tại diễn đàn cũng có chủ đích: thành phố muốn kết nối nhà đầu tư trong nước và quốc tế với các ưu tiên phát triển của mình. Lãnh đạo thành phố mô tả Diễn đàn Kinh tế như một cầu nối giữa quốc tế với Việt Nam, giữa doanh nghiệp với nhau và giữa doanh nghiệp với chính quyền.
Đây là cách tiếp cận có sức nặng hơn việc chỉ công bố những con số vốn. Danh mục cho thấy đầu tư TP.HCM đang được định hướng đồng thời vào năng lực lưu chuyển hàng hóa, không gian đô thị và các ngành sản xuất có hàm lượng công nghệ cao. Tuy vậy, công bố dự án mới là bước khởi đầu: giá trị chiến lược chỉ thành hiện thực khi các công trình được triển khai đúng tiến độ và kết nối thành một hệ thống.
Cảng biển và logistics tạo trục kết nối hàng hóa
Nhóm cảng biển và logistics là phần thể hiện rõ nhất tham vọng mở rộng năng lực kết nối của thành phố. Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ là dự án lớn nhất trong danh mục, có diện tích khoảng 571 ha và vốn gần 129.000 tỷ đồng theo nguồn công bố chính thức. Dự án đặt mục tiêu đạt công suất thiết kế 4,8 triệu TEU vào năm 2030, tăng lên 16,9 triệu TEU vào năm 2047. Đây là quy mô dài hạn, đòi hỏi tiến độ và kết nối hạ tầng phải theo kịp chứ không chỉ dừng ở quy hoạch.
Cảng Cái Mép Gemadept – Terminal Link bổ sung năng lực khai thác cảng, còn Bến cảng Mỹ Xuân 6 dự kiến hoàn thành và đưa vào hoạt động trong quý IV/2028. Swift Logistics mở rộng danh mục sang dịch vụ logistics. Đặt cạnh nhau, các dự án tạo nên một hướng đầu tư cảng biển logistics có tính liên kết: cảng cần dịch vụ vận chuyển, lưu kho và phân phối để phát huy công suất. Thách thức vì thế không chỉ là xây thêm bến cảng, mà còn là bảo đảm các mắt xích vận hành ăn khớp.
Đô thị lớn đi cùng công nghiệp và công nghệ cao
Hai dự án đô thị nổi bật cho thấy danh mục không chỉ nhắm đến hạ tầng hàng hóa. Khu phức hợp thông minh tại Thủ Thiêm bổ sung một dự án quy mô lớn vào khu đô thị mới; Khu đô thị Đại học Quốc tế tại xã Xuân Thới Sơn được định hướng tích hợp giáo dục, nhà ở, thương mại, dịch vụ, y tế, thể thao và công viên công nghệ thông tin. Với diện tích 880 ha, dự án này cho thấy hướng phát triển đô thị có thể kết hợp không gian học tập, dân cư và hoạt động kinh tế, thay vì chỉ mở rộng diện tích xây dựng.
Danh mục còn có hạ tầng khu công nghiệp Vĩnh Lập giai đoạn 1 và các dự án sản xuất kính tiết kiệm năng lượng, cáp điện, gia công kim loại, vật liệu bán dẫn nhiệt điện, thiết bị tự động hóa, robot và cảm biến. Sự hiện diện của các ngành này giúp cân bằng danh mục vốn có những dự án cảng và đô thị rất lớn. Đây là lựa chọn đáng chú ý: thành phố không chỉ tìm cách thu hút thêm hoạt động xây dựng, mà còn hướng tới mở rộng nền tảng sản xuất và công nghệ. Tuy nhiên, hiệu quả sẽ phụ thuộc vào khả năng triển khai và kết nối các dự án với hệ sinh thái kinh tế rộng hơn.
Từ quyết định đầu tư đến năng lực cạnh tranh thực chất
Một số dự án đã có quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, tạo cơ sở pháp lý để chuyển sang các bước triển khai tiếp theo. Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ dự kiến hoàn thành ít nhất hai cầu cảng vào năm 2030; các hạng mục còn lại sẽ triển khai ở giai đoạn II, hướng tới hoàn thiện vào năm 2050. Lộ trình dài này nhắc rằng danh mục 12 dự án không thể được xem như thành quả đã hoàn tất. Công bố tại Diễn đàn Kinh tế là tín hiệu thu hút nguồn lực, còn tiến độ, chất lượng thực hiện và khả năng phối hợp mới quyết định thành phố nhận được gì.
Nhìn tổng thể, danh mục dự án mới có ý nghĩa vì đặt cảng, logistics, đô thị và công nghệ cao trong cùng một câu chuyện phát triển. Nếu các dự án được triển khai đồng bộ, chúng có thể củng cố những trục tăng trưởng mới và nâng năng lực cạnh tranh của TP.HCM. Nếu tiến độ bị chia cắt hoặc các hạ tầng không kết nối, quy mô vốn được công bố sẽ khó chuyển thành lợi thế lâu dài. Kết luận cần giữ ở mức thực tế: đây là một tín hiệu đầu tư đáng kể, nhưng thước đo cuối cùng sẽ là những công trình và năng lực vận hành được hình thành.
