Diễn tập quy mô lớn, thử thách phối hợp nhiều lực lượng
Diễn tập cứu hộ là hoạt động thực hành có tổ chức nhằm kiểm tra khả năng ứng phó, phân công chỉ huy và phối hợp nguồn lực trước những tình huống khẩn cấp phức tạp. Tại Tổ hợp Hóa dầu Long Sơn ngày 31/10, bài thử ấy được đặt trong môi trường công nghiệp quy mô lớn, nơi một sự cố có thể đe dọa người lao động, cộng đồng lân cận và môi trường cùng lúc. Cuộc diễn tập cấp Bộ do Bộ Công an, UBND TP.HCM và Công ty TNHH Hóa dầu Long Sơn phối hợp tổ chức, huy động 2.571 người, 147 phương tiện cùng 6 động vật nghiệp vụ. Con số đáng chú ý không chỉ là quy mô huy động, mà là yêu cầu biến lực lượng đông đảo thành một đội hình hành động có trật tự. Ở cơ sở có bồn chứa nhiên liệu và hóa chất, phản ứng nhanh nhưng thiếu điều phối có thể khiến rủi ro lan rộng; vì vậy, năng lực phối hợp mới là thước đo cốt lõi.
Từ bồn chứa phát nổ đến sự cố hóa chất trên biển
Kịch bản không dừng ở một đám cháy đơn lẻ. Tại khu vực bồn chứa, tình huống giả định đặt ra cháy nổ, kết cấu sập đổ và công nhân mắc kẹt; ở cầu cảng, tàu gặp sự cố, cháy và làm Naphtha tràn ra boong cùng mặt nước. Trên đất liền còn có tai nạn giao thông gây rò rỉ axit clohydric. Các lực lượng phải đồng thời cứu người dưới cấu kiện đổ, trên cao, trong phương tiện và trên biển, đồng thời khống chế lửa, hóa chất và nguy cơ ô nhiễm. Riêng tình huống tràn dầu trên biển giả định khoảng 5.000 lít Naphtha thoát ra sau khi khớp nối giữa tàu và cần nhập bị bung. Cách đặt nhiều sự cố chồng lấn là lựa chọn đúng: thử thách không chỉ nằm ở từng kỹ thuật riêng lẻ, mà ở việc xác định ưu tiên và giữ an toàn cho các khu vực chưa bị ảnh hưởng.
Robot, UAV và tàu chữa cháy làm việc theo đội hình
Sáu robot chữa cháy được huy động để hỗ trợ tiếp cận khu vực bồn chứa có nguy cơ cao, giảm việc đưa lực lượng trực tiếp vào môi trường nóng và nguy hiểm. UAV tham gia cứu hộ trên biển, còn tám tàu chữa cháy cùng ca nô phối hợp tìm người gặp nạn, phun nước hoặc bọt dập lửa và làm mát thân tàu. Đây là cách phân vai hợp lý: thiết bị điều khiển từ xa và phương tiện đường thủy mở rộng khả năng tiếp cận, nhưng không thể thay thế đánh giá hiện trường, cứu nạn trực tiếp hay quyết định của chỉ huy. Khi lực lượng cảnh sát chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ đến nơi, quyền chỉ huy được chuyển giao và cơ chế chỉ huy thống nhất được thiết lập; các khu vực tác chiến được phân chia để triển khai chữa cháy, tìm kiếm, cấp cứu, kiểm soát hóa chất và bảo đảm hàng hải. Giá trị của robot, UAV và tàu chuyên dụng vì thế nằm ở việc được đưa vào đúng đội hình, đúng nhiệm vụ.
Bài kiểm tra cần tiếp nối bằng cải thiện thực chất
Với một tổ hợp hóa dầu có hệ thống bồn bể lớn, sự cố không chỉ đe dọa hoạt động sản xuất mà còn tác động tới người lao động, khu dân cư và môi trường xung quanh. Vì thế, một buổi diễn tập thành công không nên chỉ được nhìn qua số lượng phương tiện xuất hiện hay cảnh xử lý đồng loạt; điều quan trọng là phát hiện điểm yếu trong liên lạc, bàn giao chỉ huy và phối hợp giữa lực lượng tại chỗ với các đơn vị chi viện. Tổng Giám đốc LSP Kulachet Dharachandra cho biết cuộc diễn tập có mức độ phức tạp cao, giúp doanh nghiệp kiểm chứng năng lực, nhận diện điểm cần cải thiện và tăng cường phối hợp với cơ quan chức năng. Ông cũng cho biết doanh nghiệp tổ chức diễn tập tình huống cháy khoảng 10 ngày một lần. Tần suất ấy có ý nghĩa khi kết quả mỗi lần thực hành được chuyển thành điều chỉnh cụ thể. Thiết bị hiện đại tạo thêm lựa chọn ứng phó; chính quy trình phối hợp và sự sẵn sàng của con người mới quyết định chúng có cứu được người và hạn chế thiệt hại hay không.
