Di sản thành chất liệu kể chuyện của người trẻ
Unitour Heritage là chuỗi hoạt động kết nối người trẻ với di sản văn hóa, khuyến khích họ tìm hiểu chất liệu truyền thống và kể lại bằng hình thức phù hợp với đời sống đương đại. Chiều 23/10/2026, chương trình đến Trường Đại học Gia Định tại TP.HCM, mở cơ hội để sinh viên trao đổi về cách sáng tạo nội dung và lan tỏa giá trị di sản trên nền tảng số. Đây là hướng đi cần thiết: nếu di sản chỉ hiện diện trong bảo tàng hay sách sử, nhiều người trẻ sẽ khó gặp nó trong nhịp sống hằng ngày. Mạng xã hội không thay thế việc lưu giữ và nghiên cứu, nhưng có thể tạo thêm cánh cửa tiếp cận. Bởi vậy, Unitour Heritage đáng chú ý không chỉ vì đưa chuyên gia đến trường, mà còn vì xem sinh viên là người có thể chủ động kể chuyện về di sản TP.HCM.
Chương trình thuộc chuỗi hoạt động Heritage Ho Chi Minh City, do Hội Di sản Văn hóa TP.HCM và Tạp chí Vietnam Travel đồng tổ chức, với ShopeePay là đối tác chiến lược. Cách phối hợp giữa lĩnh vực di sản, truyền thông và công nghệ gợi ra một thông điệp đúng lúc: bảo tồn không chỉ là giữ nguyên hiện vật, mà còn là tìm phương thức để công chúng hiểu và quan tâm đến giá trị văn hóa.
Video ngắn mở lối tiếp cận, nhưng cần chiều sâu
Trong thời đại mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo phát triển, video ngắn, hình ảnh và câu chuyện sáng tạo có thể đưa di sản đến với công chúng bên ngoài bảo tàng và trang sách. Những lát cắt về lịch sử, ẩm thực, đời sống hay con người thành phố có sức gần gũi, nhất là khi được kể bằng trải nghiệm cá nhân thay vì giọng thuyết minh xa cách. Nhưng độ lan truyền không thể trở thành thước đo duy nhất. Nội dung hấp dẫn mà sai lệch nguồn gốc hoặc giản lược ý nghĩa sẽ biến di sản thành phông nền, không phải điều đáng tìm hiểu.
Tại tọa đàm “Kể chuyện Di sản: Từ chất liệu truyền thống đến ngôn ngữ mạng xã hội”, khách mời từ các lĩnh vực sáng tạo nội dung, nghệ thuật, công nghệ và truyền thông chia sẻ cách chuyển tải văn hóa theo lối tiếp nhận của công chúng trẻ. Các diễn giả như Huy Forum, đạo diễn Dương Vũ, nhà sáng tạo nội dung Hồ Khắc Vĩnh và chuyên gia AI Marketing Lê Uyên Thảo mang đến những góc nhìn thực hành về xây dựng ý tưởng, hình ảnh và nội dung số. Công cụ AI có thể hỗ trợ nghiên cứu hay biên tập, nhưng không thay thế hiểu biết văn hóa, kiểm chứng thông tin và dấu ấn của người kể chuyện.
Sinh viên từ người xem thành người sáng tạo
Giá trị thiết thực của chương trình nằm ở việc khơi gợi hành động, không dừng lại ở một buổi nghe chia sẻ. Trao đổi với diễn giả giàu kinh nghiệm trong sáng tạo nội dung, marketing và công nghệ giúp sinh viên có thêm góc nhìn thực tiễn, phát triển kỹ năng và tìm cách thể hiện riêng khi kể chuyện di sản. Huy Forum, nhà sáng tạo nội dung giáo dục có cộng đồng gần 2 triệu người theo dõi trên TikTok và Facebook, là một ví dụ về quy mô công chúng mà nội dung số có thể chạm tới. Tuy vậy, điều quan trọng với sinh viên không phải bắt chước độ nổi tiếng của người làm nội dung, mà là học cách biến hiểu biết và trải nghiệm của mình thành câu chuyện có căn cứ.
Unitour Heritage còn khuyến khích sinh viên sáng tạo nội dung thông qua cuộc thi về di sản TP.HCM, tạo cơ hội để người trẻ vận dụng kiến thức truyền thông và góc nhìn cá nhân. Theo ban tổ chức, sản phẩm chất lượng có thể được nhà sáng tạo nội dung hướng dẫn, đào tạo; các tác phẩm được lựa chọn cũng có cơ hội tham gia tranh giải với tổng giá trị lên đến 100 triệu đồng và được giới thiệu tại Heritage Ho Chi Minh City Fest vào ngày 23 và 24/11/2026. Nếu được xây dựng trên kiến thức và sự tôn trọng di sản, những tác phẩm này có thể góp phần hình thành kho di sản số phục vụ truyền thông, quảng bá văn hóa và du lịch thành phố.
Kết nối số chỉ có ý nghĩa khi kể đúng
Đưa di sản lên mạng không đồng nghĩa với cắt nhỏ lịch sử thành vài giây hình ảnh bắt mắt. Cách làm có sức bền phải kết hợp sức hấp dẫn với trách nhiệm: xác định nguồn tư liệu, đặt câu chuyện vào đúng bối cảnh và phân biệt điều đã được kiểm chứng với cảm nhận cá nhân. Đây cũng là nơi chuyên gia và nhà sáng tạo nội dung phát huy vai trò bổ trợ: người có chuyên môn giúp bảo đảm nền tảng kiến thức, còn người làm nội dung gợi mở cách kể gần gũi để sinh viên tự tham gia.
Unitour Heritage cho thấy di sản TP.HCM có thể hiện diện trong đời sống số mà không đánh mất chiều sâu, miễn là người kể không đánh đổi độ chính xác lấy lượt xem. Cuộc thi và cơ hội giới thiệu tác phẩm tại lễ hội tiếp theo tạo thêm động lực để sinh viên biến ý tưởng thành sản phẩm cụ thể. Kết luận đáng giữ lại là công nghệ mở rộng cánh cửa, nhưng sự hiểu biết và tôn trọng văn hóa mới quyết định di sản có thực sự được truyền tiếp hay không.
